Sunday, January 10, 2021

ಕಥನ ಪ್ರಧಾನ ಕತೆಗಳಲ್ಲಿ ಬದುಕಿನ ಸೂಕ್ಷ್ಮಗಳ ಹೊಳಹು

  ಡಾ.ಆನಂದ್ ಋಗ್ವೇದಿಯವರು "ಸಮಕಾಲೀನ ಕನ್ನಡ ಕತೆಗಳ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ           ಸ್ವರೂಪಗಳು: ಒಂದು ಅಧ್ಯಯನ" ಎಂಬ ವಿಷಯವನ್ನಾಯ್ದುಕೊಂಡು ಡಾಕ್ಟರೇಟ್   ಪಡೆದವರು. ಇನ್ನಿಲ್ಲದಂತೆ ಹೊಸಬರ ಕೃತಿಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹದಾಯಕವೂ,   ಮಾರ್ಗದರ್ಶಕವೂ ಆದ ವಿಮರ್ಶೆಯನ್ನು ಬರೆದು ಸಾಮಾಜಿಕ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನೂ   ಮೆರೆದವರು. ಪ್ರಸ್ತುತ "ಕರಕೀಯ ಕುಡಿ" ಕಥಾಸಂಕಲನ ಅವರ ಮೂರನೆಯ   ಕಥಾಸಂಕಲನ. ಅವರು ವಿಮರ್ಶೆ, ಕವಿತೆ, ನಾಟಕ ಮತ್ತು ಅಧ್ಯಯನಪೂರ್ಣ   ಸಂಶೋಧನಾ ಪ್ರಬಂಧಗಳು ಎಂದೆಲ್ಲ ಸಾಹಿತ್ಯದ ಹಲವಾರು ಪ್ರಕಾರಗಳಲ್ಲಿ ನುರಿತ   ಬರಹಗಾರ ಕೂಡ. ಹಾಗಿದ್ದೂ, ಸೋಶಿಯಲ್ ಮೀಡಿಯಾದಲ್ಲಿ ಗಮನಿಸಿದಂತೆ   ನಮ್ಮೊಳಗೇ ಒಬ್ಬರಾಗಿ ತಮ್ಮ ಮನದಿಂಗಿತವನ್ನೂ, ಲಹರಿಯನ್ನೂ, ಬದುಕಿನ ನೋವು   ನಲಿವನ್ನೂ ಸದಾ ಉತ್ಸಾಹ, ನವಿರು ಹಾಸ್ಯ ಮತ್ತು ಹರಟೆಯ ಲವಲವಿಕೆಯೊಂದಿಗೆ   ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿರುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ಹಾಗಾಗಿ ಆತ್ಮೀಯ ಗೆಳೆಯ ಎನಿಸುವಂತಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಈ   ಚೈತನ್ಯ ಮತ್ತು ಉಲ್ಲಾಸವನ್ನು ಕುಂದದಂತೆ ಉಳಿಸಿಕೊಂಡು ಸಾಹಿತ್ಯದ ಮಾತುಗಳನ್ನಾಡುವುದೇ ದುಸ್ತರ ಎನಿಸುವ ಈ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಅವರು ಒಂದು ಆದರ್ಶದಂತಿದ್ದಾರೆ ಎಂದರೆ ಅತಿಶಯೋಕ್ತಿಯಲ್ಲ. ಇದಕ್ಕಾಗಿ ಅವರನ್ನು ನಾನು ಮೊದಲಿಗೆ ಅಭಿನಂದಿಸಿ ಅವರ ಸಂಕಲನದತ್ತ ಹೊರಳುತ್ತೇನೆ. 

ಡಾ.ಆನಂದ್ ಋಗ್ವೇದಿಯವರ ಕಥಾಸಂಕಲನ "ಕರಕೀಯ ಕುಡಿ"ಯಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟು ಹನ್ನೆರಡು ಕಥೆಗಳಿವೆ. ಈ ಎಲ್ಲಾ ಕತೆಗಳಲ್ಲೂ ಕಥನವೇ ಪ್ರಧಾನವಾಗಿರುವುದು ಎದ್ದು ಕಾಣುತ್ತದೆ. ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಕತೆಯೂ ಅದರದೇ ಆದ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ವಿಭಿನ್ನವಾಗಿದೆ, ಕುತೂಹಲಕರವಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಅವುಗಳ ಓದು ನಮ್ಮನ್ನು ಬೆರಗು, ಅರಿವು, ಹೊಳಹು ಮತ್ತು ಚಿಂತನೆಯ ಮೌನದಲ್ಲಿ ಉಳಿಯುವಂತೆ ಮಾಡುತ್ತವೆ. 

ಕೆ ಸತ್ಯನಾರಾಯಣ ಅವರು ನನಗೊಂದು ಕಿವಿಮಾತು ಹೇಳಿದ್ದರು. ಬದುಕಿನ ಅನಾಲೈಸಿಸ್‌ನಿಂದ ಕತೆ ಹುಟ್ಟಬೇಕು, ಕತೆಯೇ ಬದುಕಿನ ಅನಲಿಸಿಸ್ ಆಗಬಾರದು ಎಂದು. ನಾವು ಯಾವಾಗ ಏನೂ ಅನಲೈಸ್ ಮಾಡದೆ ಸುಮ್ಮನೇ ಬಂದದ್ದು ಬರಲಿ ಎಂಬಂತೆ ಬದುಕುತ್ತಿರುತ್ತೇವೆ, ಯಾವಾಗ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಅಳೆದು ತೂಗಿ ಬದುಕುತ್ತೇವೆ ಮತ್ತು ಯಾವಾಗ ನಮ್ಮ ಗತವನ್ನು ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಹಿಂದಿರುಗಿ ನೋಡಿ ನಮ್ಮ ತಪ್ಪುಒಪ್ಪುಗಳ ಅನಲಿಸಿಸ್ ಮಾಡತೊಡಗುತ್ತೇವೆ ಎನ್ನುವುದನ್ನೆಲ್ಲ ಟೈಮ್‌ಟೇಬಲ್ ಹಾಕಿದಂತೆ ನಿರ್ಧರಿಸಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಲೆಕ್ಕಾಚಾರಗಳು ಕೈಕೊಡುವುದೂ, ಕೈ ಹಿಡಿಯುವುದೂ ಇರುವಂತೆಯೇ ಬದುಕು ಒಂದು ಅಸಂಖ್ಯ ವೇರಿಯೇಬಲ್ಸ್ ಸೇರಿ ಘಟಿಸುವ ಪ್ರೊಬ್ಯಾಬಿಲಿಟಿ ಎನ್ನುವುದು ಅರ್ಥವಾಗುತ್ತ ಬಂದಂತೆಲ್ಲ ಅಂಥ ಲೆಕ್ಕಾಚಾರಗಳೂ ವ್ಯರ್ಥ ಎನಿಸಿತೊಡಗುವುದು ಸುಳ್ಳಲ್ಲ. ಕೊನೆಗೆ ಈ ಬದುಕಿನ ಬಗ್ಗೆ ಉಳಿಯುವುದು ಒಂದು ಮುಗ್ಧ ಅಚ್ಚರಿ, ವಿಸ್ಮಯ, ಬೆರಗು, ಅರಿವು, ಹೊಳಹು, ನಿಟ್ಟುಸಿರು ಮತ್ತು ಧ್ಯಾನದಂತೆ ಭಾಸವಾಗುವ ಮೌನ. ಋಗ್ವೇದಿಯವರ ಕತೆಗಳೂ ನಮಗೆ ದಯಪಾಲಿಸುವುದು ಅದನ್ನೇ. "ತೊರೆಯ ತೇವ" ಕತೆಯಲ್ಲಿ ಅವಿನಾಶ್ ಒಂದು ಮಾತು ಹೇಳುತ್ತಾನೆ. "ನೀವು ಏನೇ ಹೇಳಿ ಪ್ರೊಫೆಸರ್, ಬದುಕನ್ನು ನಮ್ಮ ಯಾವ ಸೋಶಿಯಲಾಜಿಕಲ್ ಥಿಯರಿ, ಸೃಜನಶೀಲ ಸಾಹಿತ್ಯದಿಂದಲೂ ಪೂರ್ಣವಾಗಿ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸಲಾಗಿಲ್ಲ". ಬಹುಶಃ ಇಡೀ ಸಂಕಲನವನ್ನು ಓದಿ ಮುಗಿಸಿದ ಬಳಿಕವೂ ಸ್ಥಾಯಿಯಾಗಿ ನಿಲ್ಲುವ ಮಾತೇ ಇದು ಎಂದು ಒಪ್ಪಬೇಕಾದರೂ, ಬದುಕಿನ ಒಂದು ವಿರಾಟ್ ದರ್ಶನವನ್ನು ಡಾ.ಆನಂದ್ ಋಗ್ವೇದಿಯವರ ಕತೆಗಳು ನಮಗೆ ಮಾಡಿಸುತ್ತಿರುವುದು ಸುಳ್ಳಲ್ಲ. 

ತಮ್ಮ ಕಥಾಜಗತ್ತಿನ ಪಾತ್ರಗಳನ್ನು ಅವರ ತಂದೆ-ತಾಯಿಯಿಂದ ತೊಡಗಿ, ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಅಜ್ಜನಿಂದ ತೊಡಗಿ ಸುರುವಾಗುವ ವಂಶಾವಳಿ, ಈ ತಲೆಮಾರಿಗೆ ಬೆಳೆದು ಬಂದಿರುವ ಊರಿನ-ಪರವೂರಿನ ನಂಟು, ಅವರ ವೃತ್ತಿಯ, ಅದು ನಡುವೆ ಬದಲಾಗಿದ್ದರೆ ಅದರ ವಿವರ, ಪಾತ್ರದ ದೈಹಿಕ ನಿಲುವು-ಗತ್ತುಗಳ ವಿವರ ಎಲ್ಲ ಸೇರಿಕೊಂಡೇ ಪರಿಚಯಿಸುತ್ತಲೇ ಅವರ ಬದುಕಿನ ಏರುಪೇರುಗಳನ್ನು ಓದುಗರಿಗೆ ಕಟ್ಟಿಕೊಡುವುದು ಋಗ್ವೇದಿಯವರ ಕ್ರಮ. 

ಹಾಗೆಯೇ ಅವರು ಸಂಭಾಷಣೆಯಲ್ಲಿ ಕಥನವನ್ನು ಮುನ್ನಡೆಸುವ ತಂತ್ರವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ನೆಚ್ಚಿರುವುದು ಕಂಡು ಬರುತ್ತದೆ. ಇದರಿಂದ ಎರಡು ಬಗೆಯ ಲಾಭವನ್ನೂ ಅವರು ಎತ್ತುತ್ತಾರೆ. ಒಂದು, ಸಂಭಾಷಣೆಯನ್ನು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳಬಲ್ಲ ಒಬ್ಬ ಕತೆಗಾರ ತನ್ನ ನಿರೂಪಣೆಗೆ ಎಲ್ಲಿಲ್ಲದ ಲವಲವಿಕೆಯನ್ನೂ, ಕಥನದ ನಡೆಗೆ ಹೊಸ ಜೀವಂತಿಕೆಯನ್ನೂ ತಂದುಕೊಳ್ಳಬಲ್ಲ ಎನ್ನುವುದು. ಇನ್ನೊಂದು, ನಿರೂಪಕನ ನಿರೂಪಣೆಯಲ್ಲಿ ಜಡವಾಗಿ ಬಿಡಬಹುದಾದ, ಕೃತಕ ಎನಿಸಬಹುದಾದ ಒಂದು ತಿರುವು, ಘಟನೆ, ಗತದ ವಿವರ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ವಿವರಣೆಯೇ ಇಲ್ಲದೆ ಓದುಗನಿಗೆ ಮುಟ್ಟಿಸಿಬಿಡಬಹುದಾದ ಜಾಣತನ. 

ಮೂರನೆಯದಾಗಿ ಆನಂದ್ ಋಗ್ವೇದಿಯವರ ಕತೆಗಳಲ್ಲಿ ಬರುವ ಅನಿರೀಕ್ಷಿತಗಳು. ಇವತ್ತು ಈ ರೀತಿ ಕಥನವೇ ಪ್ರಧಾನವಾಗಿರುವ ಕತೆಗಳನ್ನು ಬರೆಯುವುದು ಬಹುದೊಡ್ಡ ಸವಾಲಾಗಿ ಬಿಟ್ಟಿದೆ. ನಮ್ಮ ಟೀವಿಗಳಲ್ಲಿ, ಪತ್ರಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯ ಮನುಷ್ಯನ ದೈನಂದಿನ ಸಮಸ್ಯೆಗಳು, ಅವಗಢಗಳು, ವಿದ್ಯಮಾನಗಳು ಎಲ್ಲವೂ ಸ್ಟೋರಿಗಳಾಗಿ, ಹತ್ತು ಹಲವು ಬಗೆಯ ರಂಗು ರಂಗಿನ ಆಯಾಮಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದನ್ನೂ ಬಿಡದೆ, ಸಾಧ್ಯವಿರುವ ಯಾವತ್ತೂ ಕಲ್ಪನೆ, ಕಟ್ಟುಕತೆ, ವದಂತಿ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ವಾಸ್ತವದೊಂದಿಗೆ ಕಲಸುಮೇಲೋಗರ ಮಾಡಿ ವಿವರಿಸುವುದನ್ನು ಕಂಡಿರುವ ನಮಗೆ ಬಹುಶಃ ಯಾವ ಕತೆಯೂ ಕೌತುಕ, ವಿಸ್ಮಯ, ಅಚ್ಚರಿ ಹುಟ್ಟಿಸಲಾರದ ಒಂದು ಸ್ಥಿತಿ ನಿರ್ಮಾಣವಾಗಿದೆ. ಹಾಗಾಗಿ ಕಥನವೇ ಪ್ರಧಾನವಾಗಿರುವ ನಿರೂಪಣೆಗಳು ಒಂದೆರಡು ಪುಟಗಳಲ್ಲೇ ಪೂರ್ವನಿರ್ಧಾರಿತ ಜಾಡು ಹಿಡಿದು ಸಾಗುತ್ತವೆ ಎಂಬ ನಿರೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ ಕುತೂಹಲವನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಸೋಲುವ ಅಪಾಯವನ್ನು ಎದುರಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಆದರೆ, ಮೆಚ್ಚುಗೆ ಹುಟ್ಟುವ ಹಾಗೆ ಆನಂದ್ ಋಗ್ವೇದಿಯವರಲ್ಲಿ ಹಾಗಾಗುವುದಿಲ್ಲ ಎನ್ನುವುದೇ ಒಂದು ವಿಸ್ಮಯ! 

ನಾಲ್ಕನೆಯದಾಗಿ ಡಾ. ಆನಂದ್ ಋಗ್ವೇದಿಯವರ ಕತೆಗಳಲ್ಲಿ ಕಥಾನಕದ ಸಹಜ ನಡೆಗೆ ಪ್ರಾಧಾನ್ಯ. ಅವರು ಎಲ್ಲಿಯೂ ತಮ್ಮ ನಿಲುವು, ಸಿದ್ಧಾಂತ ಅಥವಾ ರಾಚನಿಕ ಯೋಜನೆಗೆ ಬದ್ಧವಾಗಿ ಒಂದು ಕತೆಯನ್ನು ಬೆಳೆಸಿದಂತೆ ಭಾಸವಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಬದಲಿಗೆ, ತಾವು ಕಥಾನಕದ ನಡೆಯಲ್ಲಿ ಮೂಗು ತೂರಿಸದೇ, ದೂರನಿಂತು, ಓದುಗನೊಂದಿಗೆ ತಾವೂ ಒಬ್ಬ ಓದುಗನಾಗಿ ಕಥನವನ್ನು ಗಮನಿಸುತ್ತಿರುವಂತೆ ಕಾಣುತ್ತದೆ. ಇದೇ ಬಹುಶಃ ಅವರ ಎಲ್ಲಾ ಕತೆಗಳ ಯಶಸ್ಸಿನ ಸೂತ್ರವೆಂದು ನನಗನಿಸಿದೆ. 

ಕೆಲವೊಂದು ಕತೆಗಳಲ್ಲಿ ಕಥನವೇ ಎಷ್ಟೊಂದು ಸಂಕೀರ್ಣವೂ ಸಮೃದ್ಧವೂ ಆಗಿ ಇಡಿಕ್ಕಿರಿದಿದೆ ಎಂದರೆ, ಅಲ್ಲಿ ಅದೆಲ್ಲವನ್ನೂ ಹೇಳುವುದೇ ಒಂದು ಸವಾಲಾಗುವ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿದೆ. ಬಹುಶಃ ಅನಾಯಾಸವಾಗಿ ಕಾದಂಬರಿಯನ್ನಾಗಿಸಬಹುದಾದಷ್ಟು ಕಥನಕ್ರಿಯೆ ಒಂದು ಪುಟ್ಟ ಕತೆಯ ಪುಟಮಿತಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆದು ಬಿಡುತ್ತದೆ ಆನಂದ್ ಋಗ್ವೇದಿಯವರ ಕತೆಯಲ್ಲಿ. ಕಥನದ ಆಕೃತಿ ಮತ್ತು ಇತಿಮಿತಿಯಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ನಿಭಾಯಿಸುವುದು ನಿಜಕ್ಕೂ ಒಂದು ಸವಾಲೇ. ಆದರೆ ಆನಂದ್ ಋಗ್ವೇದಿಯವರು ಇದನ್ನು ಅನಾಯಾಸ ಸಾಧಿಸುತ್ತಾರೆ ಎನ್ನುವುದನ್ನು ನಾನು ಕೊಂಚ ಅಚ್ಚರಿಯಿಂದಲೇ ಗಮನಿಸಿದ್ದೇನೆ. 

"ತೇರು" ಕತೆಯಲ್ಲಿ ಒಂದು ವಿಶೇಷವಿದೆ. ಇಲ್ಲಿ ಚಿದಂಬರ, ಹನುಮಂತ ಮತ್ತು ಚಂದ್ರಕಲಾ ನಡುವಣ ಒಂದು ಅವ್ಯಕ್ತ ಸಂಬಂಧವಿದೆ. ಅದು ತುಂಬ ಅಮೂರ್ತವೂ, ಮಾತಿನಲ್ಲಿ ಹೇಳಲಾಗದ್ದೂ ಅನಿಸುವಂತಿದೆ. ಆನಂದ್ ಋಗ್ವೇದಿಯವರೂ ಅದನ್ನು ಅಷ್ಟೇ ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾಗಿ ನಿಭಾಯಿಸುತ್ತಾರೆ. ಡಾ||ಯು ಆರ್ ಅನಂತಮೂರ್ತಿಯವರು ಒಮ್ಮೆ ನಿರೂಪಣೆಯ ಹದದ ಕಷ್ಟಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸುತ್ತ ಇದನ್ನು ಮದುವೆ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಬಂದ ಅತಿಥಿಗಳಿಗೆ ಸಿಂಪಡಿಸುವ ಪನ್ನೀರಿನಂತೆ ಎಂದಿದ್ದರು. ಸಿಂಪಡಿಸಿದ ಪನ್ನೀರು ಸ್ವಲ್ಪ ಹೆಚ್ಚಾದರೆ, ಅದು ಮುಜುಗರ ಹುಟ್ಟಿಸುತ್ತದೆ. ತೀರ ಕಡಿಮೆಯಾದರೆ ಅದು ಹರಕೆಗಷ್ಟೇ ಸಿಂಪಡಿಸಿದಂತಾಗುತ್ತದೆ. ಯಾವ ಹದದಲ್ಲಿ ಅದನ್ನು ಸಿಂಪಡಿಸಬೇಕು ಎನ್ನುವುದೇ ಒಂದು ಕಲೆ! ಇದನ್ನು ನಾವು ಆನಂದ್ ಋಗ್ವೇದಿಯವರಲ್ಲಿ ಕಾಣುತ್ತೇವೆ. "ತೇರು" ಕತೆ ಮಾತ್ರವಲ್ಲ, "ವಿರಾಟಪರ್ವ" ಕತೆಯಲ್ಲೂ ಅವರು ಇಂತಹುದೇ ಒಂದು ಸನ್ನಿವೇಶವನ್ನು ಬಹು ಅದ್ಭುತವಾಗಿ ನಿಭಾಯಿಸುತ್ತಾರೆ. "ವಿರಾಟಪರ್ವ" ಕತೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರೇಮ, ಕಾಮ, ದಾಂಪತ್ಯ ಮೂರನ್ನೂ ಅದೆಷ್ಟು ನವಿರಾಗಿ ಸ್ಪರ್ಶಿಸಿಯೂ ಸಾಂಗತ್ಯವಿಲ್ಲದ ಅಂತರದಲ್ಲಿ ನಿರೂಪಿಸುತ್ತಾರೆಂದರೆ, ಅದನ್ನು ಮತ್ತೆ ಮತ್ತೆ ಓದಬೇಕನಿಸುತ್ತದೆ. ಇದೇ ರೀತಿ "ಅನುಸಂಧಾನ" ಕತೆಯಲ್ಲೂ ನಿರೂಪಣೆಯ ಒಂದು ಅನುಸಂಧಾನವಿದೆ. ಆದರೆ "ಸನ್ನಿವೇಶ" ಕತೆಯಲ್ಲಿ ಅದು ಕೊಂಚ ಕೃತಕವೆಂಬಂತೆ ಬಂದಿರುವುದನ್ನು ಕೂಡಾ ನಾವು ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾಗಿ ಗಮನಿಸಬೇಕು. "ಸುಲಗ್ನಾ ಸಾವಧಾನ" ಕತೆ ಕೂಡಾ ಒಂದು ರೀತಿಯಲ್ಲಿ "ವಿರಾಟಪರ್ವ" ಕತೆಯೊಂದಿಗೆ ವಿಚಿತ್ರ ಸಾಮ್ಯ ಹೊಂದಿದೆ. ಎರಡೂ ಕತೆಗಳ ಅಂತ್ಯವನ್ನು ಆನಂದ್ ಋಗ್ವೇದಿಯವರು ನಿರ್ವಹಿಸಿದ ಬಗೆ ಹೊಸ ಬರಹಗಾರರಿಗೆ ಅಧ್ಯಯನಕ್ಕೆ ಅರ್ಹವಾದ ನಿರೂಪಣೆಯ ವಿಧಾನಗಳನ್ನು ಕಾಣಿಸುತ್ತಿದೆ.

ಈ ಸಂಕಲನದ ಹೆಚ್ಚಿನ ಎಲ್ಲಾ ಕತೆಗಳಲ್ಲಿ ಲೈಂಗಿಕ ಬದುಕಿನ ಏರುಪೇರುಗಳು ಪ್ರಧಾನವಾಗಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ. ವಿಷಮ ದಾಂಪತ್ಯ, ಲೈಂಗಿಕ ಅಸಾಮರ್ಥ್ಯ, ಅತಿಕಾಮಿ, ಪಾವಿತ್ರ್ಯದ ಕುರಿತಾದ ಸಂಶಯವೇ ಮೂಲವಾಗಿ ಉದ್ಭವಿಸುವ ಬಿರುಕು, ದಾಂಪತ್ಯ ನಿಷ್ಠೆಯನ್ನು ಮೀರಿ ನಡೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಮತ್ತು ಅದನ್ನು ಯಾವುದೋ ಅನಿವಾರ್ಯಕ್ಕೆ ಬಿದ್ದು ಸಹಿಸುವ ವಿದ್ಯಮಾನ, ಒಂದು ಅಸಮತೋಲನದ ದಾಂಪತ್ಯ ಇನ್ನೊಂದು ಅಂತಹುದೇ ದಾಂಪತ್ಯದ ಜೊತೆ ಹೇಗೋ ಸಂತುಲಿತಗೊಂಡು ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಮೂಡಿ ಬರುವ ಒಂದು ಹೊಸ ಹೊಂದಾಣಿಕೆಗೆ ಕಾರಣವಾಗುವುದು ಮುಂತಾದ ವಸ್ತು ಇಲ್ಲಿ ಮತ್ತೆ ಮತ್ತೆ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡು ಒಂದು ಹೊಸತೇ ಆದ ಜೀವನದರ್ಶನವನ್ನು ಕಾಣಿಸುತ್ತಿದೆ ಅನಿಸುತ್ತದೆ. 

ಸಂಸರ್ಗದಿಂದ ದೇಹ ಅಪವಿತ್ರವಾಗುತ್ತದೆ ಎನ್ನುವುದನ್ನು ಈ ಕತೆಗಳು ನಂಬುವುದಿಲ್ಲ. ಹಾಗೆಯೇ ಕಾಮವನ್ನು, ಲೈಂಗಿಕತೆಯನ್ನು ನಿರಾಕರಿಸುವುದೂ ಇಲ್ಲ. ರಸಿಕತೆ, ದೈಹಿಕ ಆಕರ್ಷಣೆ, ಲೈಂಗಿಕತೆ ಮತ್ತು ಕಾಮವನ್ನು ಈ ಕತೆಗಳು ಸಂಭ್ರಮದಿಂದಲೇ ಆಚರಿಸುತ್ತವೆ. ಆದರೆ ದಾಂಪತ್ಯ ನಿಷ್ಠೆ, ಪ್ಯೂರಿಟನ್ ಕಾನ್ಸೆಪ್ಟ್ ಮತ್ತು ಲೈಂಗಿಕ ನಡವಳಿಕೆಯೇ ಶೀಲವನ್ನು ನಿರ್ಧರಿಸುವ ಅಂಶ ಮುಂತಾದ ಸನಾತನಿ ನಿಲುವಿನಲ್ಲಿ ಅದಕ್ಕೆ ಭರವಸೆಯಿಲ್ಲ. ಊಟ, ನಿದ್ದೆ, ಮೈಥುನವನ್ನು ಸಮಾಜದ ಮತ್ತು ಮುಂದಿನ ಪೀಳಿಗೆಯ ಸ್ವಾಸ್ಥ್ಯಕ್ಕೆ ಚ್ಯುತಿಯಾಗದ ಒಂದು ಇತಿಮಿತಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ವತಂತ್ರವಾಗಿ ನಡೆಯಬೇಕಾದ ನಿಸರ್ಗ ಸಹಜ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗಳು ಎಂಬ ಆರೋಗ್ಯಕರ ನಿಲುವಿನಿಂದ ಈ ಕತೆಗಳು ಹೊರಟಿವೆ. ಹಾಗೆ ಹೇಳುವಾಗಲೂ ಇದನ್ನು ಇದಂಮಿತ್ಥಂ ಎಂದು ಅವು ಹೇಳುತ್ತಿಲ್ಲ. 

ಬಹುಶಃ ನನಗೆ ಕಂಡಿದ್ದು ಹಾಗೆ. ಪ್ರಕೃತಿಯನ್ನು ಪ್ರತಿದಿನ, ಒಂದು ನಿಶ್ಚಿತ ಸಮಯಕ್ಕೆ, ಒಂದೆಡೆ ನಿಂತು ನೋಡುತ್ತಿದ್ದರೂ ಅದು ಪ್ರತಿದಿನವೂ ನಿತ್ಯನೂತನೆಯಾಗಿಯೇ ಕಾಣುತ್ತದೆ ಎನ್ನುವುದು ಸತ್ಯ. ಅದು ಕಡಲೋ, ಆಕಾಶವೋ ಆಗಿದ್ದರೂ ಸರಿಯೇ. ನಿನ್ನೆ ಕಂಡ ಕಡಲು ಇವತ್ತು ಮತ್ತೆ ಬೇಕೆಂದರೆ ಸಿಗುವುದಿಲ್ಲ. ನಿನ್ನೆ ಕಂಡ ಆಕಾಶವಲ್ಲ, ಇವತ್ತು ಕಾಣುತ್ತಿರುವುದು. ಹಾಗೆಯೇ ಕತೆಗಳೂ. ಇವತ್ತು ಯಾವುದೋ ಒಂದು ಮನಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ, ಎಲ್ಲೋ ಕೂತು, ಯಾವುದೋ ಹೊತ್ತಲ್ಲಿ, ಹೇಗೋ ಓದಿದಾಗ ಅನಿಸಿದ್ದು ಹೀಗೆ. ನಾಳೆ ಇನ್ನು ಹೇಗೋ ಹೇಳಲಾರೆವು. ಇನ್ನೊಬ್ಬರಿಗೆ ಹೇಗೋ ಹೇಳಲಾರೆವು. ಬದುಕೂ ಹಾಗೆ, ಕತೆಯೂ ಹಾಗೆ. 

ಒಂದು ಚೇತೋಹಾರಿ ಓದನ್ನು ಕೊಟ್ಟ ಡಾ.ಆನಂದ್ ಋಗ್ವೇದಿಯವರಿಗೆ ನನ್ನ ವಂದನೆಗಳು, ಅಭಿನಂದನೆಗಳು. ಇಲ್ಲಿನ ಕೆಲವಾದರೂ ಕಥನಗಳನ್ನು ಕಾರಂತರಂತೆ, ವಿವರ ವಿವರವಾಗಿ, ಸಕಲೆಂಟು ವಿವರ-ವೈವಿಧ್ಯಗಳೊಂದಿಗೆ ತೋಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾ ಹೇಳಿದ್ದರೆ ಅವು ಕನ್ನಡದ ಸುಂದರ ಕಾದಂಬರಿಗಳಾಗಿ ಮೂಡುತ್ತಿದ್ದವು ಅನಿಸಿದ್ದನ್ನು ಹೇಳದೇ ಇರಲಾರೆ, ಹಾಗೆಲ್ಲ ಸೂಚಿಸುವುದು ನನ್ನ ಧರ್ಮವಲ್ಲ ಎನ್ನುವುದು ಗೊತ್ತಿದ್ದರೂ...
ಮುಂದೆ ಓದಲು ಇಲ್ಲಿ ಕ್ಲಿಕ್ ಮಾಡಿ

Sunday, January 3, 2021

ಹೊಸತನ ಮೈವೆತ್ತು ಬಂದಿರುವ ಕತೆಗಳು

 ಪ್ರೀತಿಯ ಅಮರೇಶ ಗಿಣಿವಾರ ಅವರಿಗೆ, 
 ವಂದನೆಗಳು. 

 ನಿಮ್ಮ ‘ಹಿಂಡೆಕುಳ್ಳು’ ಕಥಾಸಂಕಲನವನ್ನು ಓದಿದೆ, ತುಂಬ ಇಷ್ಟವಾಯಿತು. ನಿಮ್ಮಿಂದ   ಕಥನದ ಕೆಲವು ವಿಶಿಷ್ಟ ಮತ್ತು ಹೊಸತನದ ವಿಧಾನಗಳನ್ನು ಕಲಿತೆ ಎನ್ನಬಹುದು.   ಬಹುಶಃ ಅವು ನಿಮ್ಮ ಮುಂದಿನ ಕತೆಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ವಿಕಾಸಗೊಂಡು, ಹೆಚ್ಚು ಸ್ಪಷ್ಟವಾದ   ಚೌಕಟ್ಟನ್ನು ಕಂಡುಕೊಳ್ಳಬಹುದು ಅನಿಸುತ್ತದೆ. ಆ ಬಗ್ಗೆ ಎರಡು ಮಾತು. 

 ನಿಮ್ಮ   ಕತೆಗಳಲ್ಲಿ ಸಿದ್ಧಮಾದರಿಯ ಕತೆಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡು ಬರುವಂಥ ಪೂರ್ಣಮಟ್ಟದ ಕತೆ   ಎನ್ನುವುದಿಲ್ಲ. ಆದರೆ, ನಿರೂಪಣೆಯಲ್ಲಿ ಬರದೇ ಇರುವ, ಕಥಾನಕದ ಹಿಂದಿನ ಮತ್ತು   ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಮುಂದಿನ ಕತೆಗಳ ಹೊಳಹುಗಳನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಕಾಣಿಸುತ್ತೀರಿ. ಹಾಗೆ     ಕಾಣಿಸುವುದರ ಮೂಲಕವೇ ಪೂರ್ಣಮಟ್ಟವನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ ಎನ್ನುವ ಭಾವ   ಕಟ್ಟಿಕೊಡುವಲ್ಲಿ ನಿಮ್ಮ ಭಾಷೆ ಮತ್ತು ವಿವರಗಳು ಸಶಕ್ತವಾಗಿರುವುದು ಅಚ್ಚರಿ ಹುಟ್ಟಿಸುವಷ್ಟು ಆಕರ್ಷಕವಾಗಿವೆ. ಹೀಗೆ, ನಿಮ್ಮ ಕತೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಚಿತ್ರವಷ್ಟೇ ಇದೆ. ಇದು ನನಗೆ ಒಂದು ಸ್ಥಿರಚಿತ್ರ, ಅದನ್ನು ನೋಡುವ ವೀಕ್ಷಕನಲ್ಲಿ ಮೂಡಿಸುವ ಹಿಂದು-ಮುಂದಿನ ಕಥನದ ಪ್ರತಿಮಾವಿಧಾನವನ್ನು ಸಶಕ್ತವಾಗಿ ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಕಥನಕ್ರಮದಂತೆ ಕಂಡಿದೆ. ಇದು ಕನ್ನಡಕ್ಕೆ ಹೊಸದು ಮತ್ತು ನಿಮ್ಮ ಸಾಮರ್ಥ್ಯಕ್ಕೆ ನಿಜವಾದ ಒರೆಗಲ್ಲು ಕೂಡಾ. ಅದರಲ್ಲಿ ನೀವು ಗೆದ್ದಿದ್ದೀರಿ, ಅಭಿನಂದನೆಗಳು. 

‘ಶಿವನ ಕುದುರೆ’ ಕತೆಯನ್ನು ಗಮನಿಸಿದರೆ, ಇದು ತಂದೆಯನ್ನು ಮೀರಲು ಹೊರಟ ಮಗನ ಕತೆಯಂತೆ ಭಾಸವಾಗುವುದು. ಇಂಥ ಅನೇಕ ಕತೆಗಳು ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಇವೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಜಯಂತರ ‘ತೆರೆದಷ್ಟೇ ಬಾಗಿಲು’, ಅಶೋಕ ಹೆಗಡೆಯವರ ‘ಉಳಿದದ್ದೆ ದಾರಿ’, ‘ಹೊಳೆದದ್ದೆ ತಾರೆ’, ವಿ ಆರ್ ಕಾರ್ಪೆಂಟರ್ ಅವರ ‘ನನ್ನ ಅಪ್ಪನ ಪ್ರೇಯಸಿ’, ಪದ್ಮನಾಭ ಭಟ್ ಶೇವ್ಕಾರ ಅವರ ‘ಕತೆ’ ಇತ್ಯಾದಿ ಹಲವಾರು ಕತೆಗಳು ತಂದೆ ಮಗನ ನಡುವಿನ ಒಂದು ‘ಲವ್-ಹೇಟ್’ ಸಂಬಂಧದ ನೆಲೆಗಟ್ಟನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಕತೆಗಳೇ. ಆದರೆ ನೀವು ಅದನ್ನು ಇಷ್ಟೊಂದು ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತವಾಗಿ ಮತ್ತು ಸಾಕಷ್ಟು ಸಂಕೀರ್ಣವಾಗಿ ಕೂಡ ಕಟ್ಟಿಕೊಟ್ಟಿರುವುದು ಮೆಚ್ಚುಗೆ ಹುಟ್ಟಿಸುತ್ತದೆ. 

‘ನರಿಮಳೆ’ ಕತೆ ತೀರ ಸಾಮಾನ್ಯ ಎಳೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಕತೆ. ಆದರೆ ಅದರ ದೈನಂದಿನಗಳ ವಿವರಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಕಷ್ಟು ಹೊಸತನವಿದೆ, ಕನ್ನಡ ಕಥಾ ಸಾಹಿತ್ಯದಲ್ಲಿ ಇದುವರೆಗೂ ಬಂದಿರದ ಒಂದು ಬದುಕು ಇಲ್ಲಿ ಅನಾವರಣಗೊಳ್ಳುತ್ತಿದೆ ಎನ್ನುವುದರಿಂದ ಓದು ಖುಶಿಕೊಡುತ್ತದೆ. 

‘ಹಿಂಡೆಕುಳ್ಳು’ ಕಥಾನಕ ಕೂಡ“ನರಿಮಳೆ’ ಕತೆಯದೇ ಇನ್ನೊಂದು ಮಗ್ಗುಲನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತಿದೆಯಾದರೂ ಇಲ್ಲಿ ನೇರವಾಗಿ ಗಂಡನ ಸಾವು - ಬದುಕುಳಿವ ಹೆಂಡತಿ, ಮಕ್ಕಳ ಬದುಕಿಗೆ ಲಿಬರೇಟಿಂಗ್ ಆಗಿಬಿಡುವುದೇ ಬಹಳ ಮುಖ್ಯವಾದ ಸಂಗತಿ ಅನಿಸುತ್ತದೆ. ಇದನ್ನು ನಾವು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಒಪ್ಪಿಕೊಳ್ಳಲು ಹಿಂಜರಿಯುತ್ತೇವೆ ಎನ್ನುವ ಕಾರಣಕ್ಕೆ ಸತ್ಯ ಸುಳ್ಳಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಈ ಕತೆ ಹೆಚ್ಚು ವಾಸ್ತವಿಕ ನೆಲೆಗಟ್ಟಿನಿಂದ, ಮಗುವಿನ ಮೂಲಕ ಸತ್ಯ ಹೇಳಿಸುವ ತಂತ್ರದ ಮೂಲಕವೂ ಗಮನ ಸೆಳೆಯುತ್ತದೆ. 

‘ಗೋಡೆಗಳ ಸೇಡು’ ಕತೆ ದಾಯಾದಿ ಕಲಹದ ಸಾಮಾನ್ಯ ವಸ್ತುವನ್ನೇ ಹೊಂದಿದೆಯಾದರೂ ಅದನ್ನು ವಿವರ ವಿವರವಾಗಿ ತೆರೆದಿಟ್ಟಿರುವ ರೀತಿ ಮತ್ತು ಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸದ ಅದರ ಕ್ರೌರ್ಯವನ್ನು, ಅದೂ ಹೆಣ್ಣಿನ ಮನಸ್ಸಿನ ನಂಜಿನ ಮೂಲಕವೇ ಕಾಣಿಸಿರುವ ರೀತಿ ಮೆಚ್ಚುಗೆ ಹುಟ್ಟಿಸುತ್ತದೆ. 

‘ದೀಗಿ’ ಕತೆ ಸಣ್ಣಪುಟ್ಟ ಸಂತೋಷಗಳಿಗೂ ಎರವಾಗುವ ಬಾಲ್ಯದ ಕುರಿತಾಗಿದ್ದರೂ ಇಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುವ ಪ್ರಜ್ಞೆ ಬೆಳೆದವರದ್ದೇ. ಮತ್ತು ಅದಕ್ಕೆ ‘ದೊಡ್ಡವರಾಗುವ’ ಒಂದು ಹಂತವನ್ನೇ ಆರಿಸಿಕೊಂಡಿರುವುದು ಹೆಚ್ಚು ಸಮಂಜಸವಾಗಿದೆ. ಪ್ರಬುದ್ಧರ, ಹಿರಿಯರ ಬದುಕಿನ ಅತ್ಯಂತ ದೊಡ್ಡ ನೋವು ಕೂಡ ಇಂಥ ಬಾಲ್ಯದ ಸಣ್ಣಪುಟ್ಟ ಖುಶಿಗಳಿಗೆ ಎರವಾಗಿ ಬೆಳೆದ ಹಂತದೊಂದಿಗೇ ತಳುಕು ಹಾಕಿಕೊಂಡಿರುತ್ತದೆ ಎನ್ನುವುದು ಸುಳ್ಳಲ್ಲ. ಈ ಕಾರಣಕ್ಕಾಗಿಯೇ ತುಂಬ ಮಹತ್ವದ ಕತೆಯಿದು. 

‘ಪಾತ್ರಧಾರಿ’ ಕತೆಯ ನಿರೂಪಣೆಯಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ಲಘುವಾದ ಮನೋಧರ್ಮವೊಂದು ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದೆ. ಗಂಭೀರವಾದ ದೈನಂದಿನವನ್ನು ಕೂಡ ತಮಾಶೆಯಾಗಿ ಗಮನಿಸುತ್ತ ಅದರ ಗಹನತೆಯನ್ನು ಮನಗಾಣಿಸುವಲ್ಲಿ ಕತೆ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿದೆ. 

ರಂಗೋಲಿ ಹಾಕಿದರೆ ಗಂಗೂಲಿ ಬರೋದಿಲ್ಲಾ, 
ರಂಗೋಲಿಯಾಕ ನಮ್ಮನಿಗಿ, 
ರಂಗೋಲಿಯಾಕ ನಮ್ಮನಿಗಿ ನಾಗೇಂದ್ರ, 
ಅಂಗೈಲಿ ಒಂದು ಮರಿ ಬೇಕು 

 - ಎಂಬ ಜಾನಪದ ಹಾಡಿನ ಸೊಲ್ಲಿನಲ್ಲಿ ಎಷ್ಟೆಲ್ಲ ಸತ್ಯವಡಗಿದೆ ಮತ್ತು ಅದೇ ಕಾಲಕ್ಕೆ ಅದೆಷ್ಟು ತಮಾಶೆಯಾಗಿಯೂ ಇದೆ ಎನ್ನುವುದನ್ನು ಕಂಡುಕೊಂಡರೆ, ನಿಮ್ಮ ಕಥನದ ತಂತ್ರಗಳು, ಪಟ್ಟುಗಳು ಮತ್ತು ಬದುಕನ್ನು ನೋಡುವ ಮನೋಧರ್ಮ ಎಲ್ಲವೂ ಅರ್ಥವಾಗುತ್ತದೆ ಅನಿಸುತ್ತದೆ. ಇದು ಮುಂದೆ ನಿಮ್ಮಲ್ಲಿ ಹೇಗೆ ಹೊಸ ಹೊಸ ಬಗೆಯ, ಹೊಸಹೊಸ ವಸ್ತು, ನಿರೂಪಣೆ ಮತ್ತು ತಂತ್ರಗಳಿಗೆ ನೀರೆರೆದು ಪೋಷಿಸಬಹುದು ಎಂಬುದು ತುಂಬ ಕುತೂಹಲಕರವಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತದೆ. 

‘ಮನೆ ನಂಬರ್ 84’ ಕೂಡ ಮೇಲಿನ ಮಾತುಗಳಿಗೆ ಪುಷ್ಟಿಕೊಡುವಂಥದೇ ಕತೆ. ಇಲ್ಲಿ ಸಂಘಟನೆಯಿದೆ, ಕಾರ್ಮಿಕರಿದ್ದಾರೆ, ವರ್ಗ ಸಂಘರ್ಷವಿದೆ, ಓಸಿ ಮತ್ತು ಭ್ರಷ್ಟಾಚಾರವೂ ಇದೆ. ಎಲ್ಲವೂ ಎಲ್ಲರಲ್ಲೂ ಇದೆ ಎನ್ನುವುದು ಹೆಚ್ಚು ವಿಶೇಷವಾದದ್ದು. ಆದರೆ ಕತೆಯಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲಿಯೂ ಇದನ್ನೆಲ್ಲ ಅರಿತು, ಪ್ರಜ್ಞಾಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಕಾಣಿಸಲು ಹೊರಟಿದ್ದೇನೆ ಎಂಬ ಧಾಟಿ ಇಲ್ಲ. ಇದನ್ನು ನೀವು ನಿಭಾಯಿಸಿರುವುದು ನಿಮ್ಮನ್ನು ಪ್ರಬುದ್ಧ ಕತೆಗಾರರ ಸಾಲಿನಲ್ಲಿ ನಿಲ್ಲಿಸುತ್ತದೆ. 

‘ನಶಿಪುಡಿ’ ಕತೆಯಲ್ಲಿ ಮತ್ತೆ ಮೇಲಿನ ಸಂಗತಿಗಳೇ ಬೇರೊಂದು ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಮರುಕಳಿಸುತ್ತವೆ. ಇಲ್ಲಿ ನಕ್ಸಲೈಟ್ ಚಳವಳಿ, ಸರಕಾರ ಜನಸಾಮಾನ್ಯರ ಬಗ್ಗೆ ಕಾಳಜಿ ಹೊಂದಿದೆ ಎಂದು ತೋರಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದಕ್ಕೆಂದೇ ಲೆಕ್ಕ ಕೊಡುವ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದ ಲಕ್ಷಾಂತರ ರೂಪಾಯಿಗಳ ಬಿಡುಗಡೆ, ಅದನ್ನು ನುಂಗಿ ನೀರು ಕುಡಿಯಲು ಕಾದಿರುವ ಹಲವು ಹಂತದ ಆಡಳಿತ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಮೆಟ್ಟಿಲುಗಳು ಮತ್ತು ತೀರ ತಳಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ನಕ್ಸಲೈಟ್ ಎಂದು ಉಚ್ಚರಿಸಲು ಕೂಡ ಬಾರದ ದರಿದ್ರ ಮಂದಿ ಎಲ್ಲರೂ ಇದ್ದಾರೆ. ಆದರೆ ಎಲ್ಲಿಯೂ ಯಾವುದನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚು ತಿದ್ದಿ ದಪ್ಪಕ್ಷರಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸುವ ಯತ್ನವಿಲ್ಲ. ಗಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಯಾವ ಕತೆಯೂ ಐದಾರು ಪುಟ ಮೀರುವುದಿಲ್ಲ. 

‘ವಾಪಾಸು ಬಂದ ಪತ್ರ’ ಕತೆ ನಿಮ್ಮ ತಂತ್ರಗಾರಿಕೆಯನ್ನು ಕಾಣಿಸುವ ಒಂದು ಸಾಮಾನ್ಯ ಪ್ರೇಮಕತೆ ಅನಿಸಿದರೂ ಇಲ್ಲಿ ಇರುವುದು ಒಂದು ಸರಳ ಪ್ರೇಮದ ಕತೆಯಲ್ಲ ಎನ್ನುವುದು ಯಾರಿಗೂ ಅರ್ಥವಾಗುವಂಥದ್ದೇ. ಅದರ ಒಟ್ಟಾರೆ ಚಂದ ಇರುವುದೇ ಅದು ಯಾಕೆ ವಾಪಾಸು ಮರಳಿತು ಎನ್ನುವುದರಲ್ಲೇ ಎನ್ನುವುದು ನಿಜವಾದರೂ ಅದು ಮರಳಿ ಬರಬಹುದಾದ ಹಲವು ಸಾಧ್ಯತೆಗಳನ್ನು ತನ್ನ ಒಡಲಲ್ಲಿ ಇರಿಸಿಕೊಂಡಿರುವುದು ಪತ್ರವನ್ನು ಓದುತ್ತಿದ್ದಂತೆ ಓದುಗನಿಗೂ ಅರಿವಾಗುವುದರಲ್ಲೇ ಅದರ ಗುರುತ್ವ ಇದೆ. ಹಾಗಾಗಿ ಅಂತ್ಯದ ಆಕರ್ಷಕ ಅಂಶದ ಹೊರತಾಗಿಯೂ, ಒಂದು ತೆಳ್ಳನೆಯ ಕತೆಯಾಗಬಹುದಾಗಿದ್ದ ಇದು ಹೆಚ್ಚು ಸಾಂದ್ರವಾಗಿ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಉಳಿಯುವಂತಾಗಿದೆ. 

‘ಹಳ್ಳ ತೋರಿಸಿದರು’ ಕತೆಯಲ್ಲಿಯೂ ನನಗೆ ‘ನರಿಮಳೆ’, ‘ಪಾತ್ರಧಾರಿ’ ಮತ್ತು ‘ಹಿಂಡೆಕುಳ್ಳು’ ಕತೆಗಳ ಅಸಮ ದಾಂಪತ್ಯದ ನೆರಳು ಕಾಣಿಸಿದೆ. ಆದರೆ ಅಂಥ ಬದುಕಿನ ಇನ್ನೊಂದು ಮಗ್ಗಲನ್ನು ಇದು ಕಾಣಿಸುತ್ತಿದೆ. 

ಒಟ್ಟಾರೆಯಾಗಿ ಹೇಳುವುದಾದರೆ, ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತವಾಗಿ ನೀವು ಕಟ್ಟಿಕೊಡುವ ಕಥಾನಕದ ನಡುವಿನ ಒಂದು ‘ಆಯ್ದ ಚಿತ್ರ’ ಏನಿದೆ, ಅದು ಮಾತ್ರ ನಮಗೆ ಈ ಕತೆಗಳಲ್ಲಿ ಸಿಗುತ್ತಿದೆ. ಕತೆಯ ಇಡೀ ಮೈ ಇಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲ ಅನಿಸುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಇಡೀ ಮೈ ಇಲ್ಲದೇನೆ ಅದನ್ನು ಹೊಳಹುಗಳಲ್ಲಿ ಮರುಕಲ್ಪಿಸಬಹುದು ಎಂಬ ನಿಮ್ಮ ನಂಬುಗೆ ನನಗೆ ತುಂಬ ಇಷ್ಟವಾದ ಸಂಗತಿ. ಇದು ಬಹುಶಃ ಇವತ್ತಿನ ಕಥನದ ಅಗತ್ಯ ಕೂಡ. ಹಾಗೆಯೇ ಇದನ್ನು ಸಾಧಿಸಲು ಕೇವಲ ನಂಬುಗೆ ಮಾತ್ರ ಕೆಲಸ ಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ, ಬದಲಿಗೆ ಅದಕ್ಕೆಲ್ಲ ಒಂದು ಸಶಕ್ತ ಭಾಷೆ, ಜಾಣ್ಮೆಯಿಂದ ಆಯ್ದ ವಿವರಗಳು ಮತ್ತು ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಚುರುಕು ಮುಟ್ಟಿಸಬಲ್ಲ ಅನುಭವದ ಕಸು ಅಗತ್ಯ ಎಂಬ ಅರಿವೂ ನಿಮಗಿದ್ದೇ ಇದೆ. ಹಾಗಾಗಿಯೇ ನಿಮ್ಮ ಎಲ್ಲ ಕತೆಗಳೂ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿವೆ. 

ಆದರೆ ನನಗೆ ಇವತ್ತಿನ ಓದುಗನ ಬಗ್ಗೆ ಅಂಥ ಭರವಸೆಯೇನಿಲ್ಲ. ಅವನ ಓದಿನ ವೇಗ, ಯಾವುದನ್ನು ಹೇಗೆ ಓದಬೇಕೆಂಬುದರ ಕುರಿತಾಗಿರುವ ಅವಜ್ಞೆ ಎರಡೂ ಬಹುತೇಕ ಒಳ್ಳೆಯ ಕತೆಗಳನ್ನು, ವಾಚ್ಯವಾಗದೆ ಸೂಚ್ಯವಾಗಿ ಮುಗಿಯುವ ಕತೆಗಳನ್ನು, ಕವಿತೆಯಂಥ ಕತೆಗಳನ್ನು ಸೋಲಿಸಬಲ್ಲುದು ಎನ್ನುವ ಅರಿವು ನನಗೆ ಸ್ವಲ್ಪ ತಡವಾಗಿಯಾದರೂ ಆಗಿದೆ. ಬಹುಶಃ ನಿಮಗೂ ಆಗಲಿದೆಯೆ, ಅಥವಾ ನನ್ನ ಅರಿವು ತಪ್ಪಾಗಿದೆಯೆ ಎನ್ನುವುದು ನನ್ನ ಕುತೂಹಲ. ಹಾಗಾಗಿ ನಿಮ್ಮ ಮುಂದಿನ ಕತೆಗಳನ್ನು ಕಾಯುವೆ. ಒಳ್ಳೆಯ ಕತೆಗಳನ್ನು ನೀಡಿರುವುದಕ್ಕೆ ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಅಭಿನಂದನೆಗಳು.
ಮುಂದೆ ಓದಲು ಇಲ್ಲಿ ಕ್ಲಿಕ್ ಮಾಡಿ

Friday, November 13, 2020

ಅಶ್ವತ್ಥಾಮ ಎಂಬ ಒಂದು ಉತ್ತರವೇ ಇಲ್ಲದ ಪ್ರಶ್ನೆ

ಜೋಗಿಯವರ ಬಗ್ಗೆ ನನ್ನದೊಂದು ತಕರಾರಿದೆ. ಅವರು ತಮ್ಮ ಕಾದಂಬರಿಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಬದುಕಿನ ಕುರಿತು, ಮನುಷ್ಯನ ಕುರಿತು, ಮನಸ್ಸಿನ ಕುರಿತು, ಮನುಷ್ಯ ಸಂಬಂಧಗಳ ಕುರಿತು, ತಾತ್ವಿಕ ಜಿಜ್ಞಾಸೆಗಳ ಕುರಿತು ಅದ್ಭುತವಾದ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳನ್ನು ಎತ್ತುತ್ತಾರೆ, ಆದರೆ ಅವುಗಳನ್ನು ಸರಿಯಾಗಿ ಹಿಂಜಿ ದಡ ಮುಟ್ಟಿಸುವ ಮೊದಲೇ ಕೈಬಿಡುತ್ತಾರೆ ಎನ್ನುವುದು. ಅದು ನನ್ನ ಗ್ರಹಿಕೆಯಿರಬಹುದು, ನನ್ನ ಗ್ರಹಿಕೆ ತಪ್ಪಾಗಿರಬಹುದು. ಹಾಗೆಯೇ ಜೋಗಿಯವರ ಪುಸ್ತಕಗಳನ್ನು ಗಂಭೀರವಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸದೇ ಇರುವ ಮತ್ತು ಗಂಭೀರವಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಿದರೆ ಅದೇ ಒಂದು ಅತಿರೇಕ ಎಂಬಂತೆ ಕಾಣುವ ಮಂದಿಯ ಕುರಿತೂ ನನ್ನ ತಕರಾರಿದೆ. ಜೋಗಿಯವರು ಬರೆದಿದ್ದನ್ನೇ ಮಿಲನ್ ಕುಂದೇರಾ ಬರೆದಿದ್ದರೆ ನಮ್ಮವರೇ ಅಂಥ ಕೃತಿಯನ್ನು ತಲೆಯ ಮೇಲೆ ಹೊತ್ತು ಕುಣಿದಾಡುತ್ತಿದ್ದರು, ಕುಣಿದಾಡಿದ್ದಿದೆ. ಆದರೆ ಜೋಗಿ ಬರೆದಿದ್ದು ಎಂದರೆ ಅದರಲ್ಲೇನಿರಲಿಕ್ಕಿಲ್ಲ ಎಂಬ ಪೂರ್ವಾಗ್ರಹ ಕೂಡ ಹಲವರಿಗಿದೆ. ಯಾರಿಗೇನಾಗಬೇಕಿದೆ ಹೇಳಿ. ನಷ್ಟ ಯಾರಿಗೆ!

ಜೋಗಿಯವರು ಅಶ್ವತ್ಥಾಮನ್ ಕಾದಂಬರಿ ಬರೆದು ಮುಗಿಸಿದ್ದೇ ನಾನದನ್ನು ಓದಿದ್ದೆ. ಬರೆಯಬೇಕೆಂದು ಕುಳಿತಾಗ ಜೋಗಿಯವರದು ಯಾವ ಜಾತಿ ಎಂಬ ಪ್ರಶ್ನೆ ಥಟ್ಟನೆ ಎದುರಾಗಿ, ಹಾಗೆ ಎದುರಾದ ಬಗೆಗೇ ಅಸ್ಯಹಿಸಿ, ಆಗ ನಾನು ಒಂದೊಂದಾಗಿ ಬರೆಯಬೇಕೆಂದೇ ಕೊಂಡಿದ್ದ ಸುಮಾರು ಇಪ್ಪತ್ತೈದು ಪುಸ್ತಕಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಬರೆಯುವ ಮನಸ್ಸು ಮುರಿದು ತೆಪ್ಪಗೆ ಕುಳಿತು ಬಿಟ್ಟೆ. ಅವುಗಳನ್ನು ಓದಲೂ ಹೋಗಲಿಲ್ಲ, ಹಾಗೇ ಎತ್ತಿ ಬೇರೆಯವರಿಗೆ ಕೊಟ್ಟುಬಿಟ್ಟೆ. ನನಗೆ ಜೋಗಿಯವರ ಜಾತಿ ಗೊತ್ತೇ ಇತ್ತು. ಪ್ರಶ್ನೆ ಮಾತ್ರ ಹೊಸದಾಗಿ ಮೂಡಿತ್ತು. ಆಗಲೇ ನನಗೆ ನಾನು ಯಾವತ್ತೂ ಲೇಖಕನ ಜಾತಿ ನೋಡುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ ಎನ್ನುವ, ನನಗೆ ಮುಖ್ಯ ಎಂದು ಯಾವತ್ತೂ ಅನಿಸದ ಸಂಗತಿ ಗಮನಕ್ಕೆ ಬಂದಿದ್ದು. ಅದೇನೂ ದೊಡ್ಡಸ್ತಿಕೆ ಎಂದು ಹೇಳಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿಲ್ಲ. ನನಗದು ನಾರ್ಮಲ್ ಅಷ್ಟೆ. ಆದರೆ ಅಬ್‌ನಾರ್ಮಲ್ ಗಳ ಜೊತೆ, ಸಣ್ಣಮನಸ್ಸಿನವರೊಂದಿಗೆ, ತುಂಬ ಕುತ್ಸಿತ ಮನೋಭಾವದವರೊಂದಿಗೆ ಮತ್ತು ಕುಹಕಿಗಳ ಜೊತೆ ಮಾತಿಗೆ ನಿಂತರೆ ಕ್ರಮೇಣ ನಾವೂ ಅದೇ ಆಗಿ ಬಿಡುವ ಅಪಾಯವಿದೆ ಎನಿಸಿ ಸಾಕಷ್ಟು ಮಂದಿಯನ್ನು ನನ್ನ ಫೇಸ್‌ಬುಕ್ ಖಾತೆಗೆ ಬ್ಲಾಕ್ ಮಾಡಿಬಿಟ್ಟೆ. ಅಂಬೇಡ್ಕರ್, ಬುದ್ಧ ಮತ್ತು ಬಸವನ ಫೋಟೋ ಹಾಕಿಕೊಂಡ ಮಾತ್ರಕ್ಕೆ ಯಾರೂ ಗೋಳ್ವಾಲ್ಕರ್, ಹೆಗಡೇವಾರ್, ಗೋಡ್ಸೆಯ ಮನಸ್ಥಿತಿಯಿಂದ ಪೂರ್ತಿಯಾಗಿ ಪಾರಾಗಿರುತ್ತಾರೆ ಎಂದುಕೊಳ್ಳುವ ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲ ಎನ್ನುವ ಸತ್ಯ ಮನವರಿಕೆಯಾಗಿದ್ದು ಇಲ್ಲಿ, ಫೇಸ್‌ಬುಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ.

******
ಒಬ್ಬ ನಟನಾಗಿ ಖ್ಯಾತಿ ಮತ್ತು ಅಸ್ಮಿತೆಯನ್ನು ದಕ್ಕಿಸಿಕೊಂಡ ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ತನ್ನನ್ನು ತಾನು ನಿಜಕ್ಕೂ ಯಾರೆಂದು ಅರಿಯಬೇಕೆಂಬ ಆಸೆ ಹುಟ್ಟುವುದೇ ಒಂದು ಹಂತ. ನಮಗೆ ನಿಜಕ್ಕೂ ಅಗತ್ಯವಿರುವುದು ಉತ್ತರಗಳಲ್ಲ, ಆದರೆ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು. ಬರೀ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳಿದ್ದರೆ ಸಾಕು, ನಿರ್ಧಾರಾತ್ಮಕ ಉತ್ತರಗಳು, ಅರ್ಥಗಳು, ಖಚಿತವಾದ ಆಕೃತಿ ಬೇಕೆಂಬ ಹಠ ಬಿಡಬೇಕು. (ಇದು ನನ್ನ ಮಾತೇನಲ್ಲ). ಆದರೆ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ನಾವೆಲ್ಲರೂ ಹುಡುಕುವುದು, ಹಠಕ್ಕೆ ಬೀಳುವುದು ತದ್ವಿರುದ್ಧವಾದುದಕ್ಕೆ, ಇರಲಿ. 

ಇದ್ದಕ್ಕಿದ್ದಂತೆ ಬಿದ್ದು, ದೇಹದ ಒಂದು ಭಾಗ ನಿಷ್ಕ್ರಿಯ (ಸೊಂಟದ ಮೇಲೆ) ವಾಗಿಬಿಟ್ಟ ಮೇಲೆ ಅಶ್ವತ್ಥಾಮನ್ ಮಾಡಬಹುದಾದ್ದೆಲ್ಲ ಯೋಚನೆ. ದೇಹದ ಕ್ರಿಯೆ ನಿಧಾನಗೊಂಡಿದ್ದೇ ಮನಸ್ಸು ಹೆಚ್ಚು ಕ್ರಿಯಾಶೀಲವಾಗುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಓದುಗರಾದ ನಮಗೆ ಆಗಲೂ ಭೌತಿಕ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು ಕಾಡುತ್ತಲೇ ಇರುತ್ತವೆ. ಅಶ್ವತ್ಥಾಮನ್ನನ ಪಾರ್ಶ್ವವಾಯು ಪೂರ್ವಯೋಜಿತವೇ, ಯಾರಾದರೂ ಅವನನ್ನು ಕೊಲ್ಲಲು ಅಥವಾ ಹೀಗೆ ಹಾಸಿಗೆ ಹಿಡಿದು ಮಲಗುವಂತೆ ಮಾಡಲು ಬಲೆ ನೇಯ್ದಿದ್ದರೆ, ನೇಯ್ದಿದ್ದರೆ ಅದು ಯಾರು, ಅವನ ಹೆಂಡತಿಯೇ, ಅವನಿಗೆ ಸದ್ಯ ಆಶ್ರಯ ಕೊಟ್ಟಿರುವ ರಾಜೇಂದ್ರನೆ, ಬೇರೆ ಯಾರೋ ಪ್ರೊಡ್ಯೂಸರ್ ಅಥವಾ ನಿಗೂಢ ವ್ಯಕ್ತಿಯೇ, ವಿಚಿತ್ರವೆನಿಸುವ ಮಸಾಜ್ ಒಂದು ಪೂರ್ವನಿಯೋಜಿತ ಸಂಚಾಗಿತ್ತೇ, ಅವನು ತನ್ನ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ಸ್ ಸೇವಿಸದೇ ಇದ್ದಿದ್ದು ಒಳ್ಳೆಯದಕ್ಕಾ ಅಥವಾ ಅದರಿಂದಲೇ ಅವನು ಸುಧಾರಿಸಬಹುದಾಗಿದ್ದ ಅವಕಾಶ ಮಸುಕಾಯಿತೇ, ಅವನ ಅನುಮಾನ ಯಾರ ಮೇಲಿತ್ತು, ಸ್ವತಃ ನ್ಯೂರೋ ಸರ್ಜನ್ ಆಗಿರುವ ಹೆಂಡತಿಯ ಮೇಲಾ, ರಾಜೇಂದ್ರ ಮತ್ತು ಅವಳು ನಿಯೋಜಿಸಿದ ವೈದ್ಯನ ಮೇಲಾ ಎಂದೆಲ್ಲ, ಒಂದೆರಡಲ್ಲ, ಸಾವಿರ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳ ಸಂಶಯ ಪಿಶಾಚಿ ಮನಸ್ಸಿನ ಹತ್ತೂ ಮೂಲೆಗೆ ಶತಪಥ ಹಾಕುತ್ತಿರುವಾಗಲೇ ಅಶ್ವತ್ಥಾಮ ‘ತನ್ನನ್ನು ತಾನು ಅರಿಯುವ’ ಪ್ರಯತ್ನ - ಆತ್ಮಕಥೆಯ, ಆತ್ಮನಿವೇದನೆಯ, ಹಿಂದಿರುಗಿ ನೋಡುವ ಪ್ರಯತ್ನಗಳ ಮುಖೇನ ಜಾರಿಯಲ್ಲಿಡುತ್ತಾನೆ. ಆದರೆ ತನ್ನನ್ನು ತಾನು ಅರಿಯುವ ಯಾವ ಕ್ರಮವೂ ಇದಲ್ಲ ಎನ್ನುವುದು ನಮಗಾಗಲೀ, ಸ್ವತಃ ಜೋಗಿಗಾಗಲಿ ತಿಳಿದಿಲ್ಲ ಎಂದುಕೊಳ್ಳಲು ನಾವೇನು ಮೂರ್ಖರೆ!? ಅಶ್ವತ್ಥಾಮನಿಗಾದರೂ ಗೊತ್ತಿಲ್ಲ ಎನ್ನುತ್ತೀರಾ?

`ನಿನ್ನ ಕತೆ ನಿಂಗೊತ್ತಲ್ವ? ಮತ್ಯಾಕೆ ಅದನ್ನೆಲ್ಲ ಹೇಳೋದು, ಬರಿಯೋದು?’ ಅಂದೆ.
‘ಕತೆ ಗೊತ್ತು. ತಾತ್ವಿಕತೆ ಗೊತ್ತಿಲ್ಲ. ನಾವೆಲ್ಲ ಹುಡುಕೋದು ಅದನ್ನೇ ಅಲ್ವ? ಒಬ್ಬೊಬ್ಬನ ಬದುಕಿಗೂ ಸಾವಿಗೂ  ಅವನದೇ ಆದ ದರ್ಶನ ಇರುತ್ತಲ್ವ? ನನ್ನ ಜೀವನ ದರ್ಶನ ಏನೂಂತ ನಂಗೆ ಗೊತ್ತಾಗಬೇಕು. ಪ್ಲೀಸ್’ ಅಂದ. ಎಡಗೈ ಮುಂದೆ ಚಾಚಿದ.  

ಇದು ನಿಜವಾದ ತಮಾಶೆ. ತಾನು ಏನೆಂದು ತನಗೆ ಗೊತ್ತಿರುತ್ತದೆ, ಗೊತ್ತಿಲ್ಲದೇ ಇದ್ದರೆ ಅದನ್ನು ತನ್ನೊಳಗೆ ತಾನಿಳಿದು ಕಂಡುಕೊಳ್ಳಬೇಕೇ ಹೊರತು ಹೊರಗಿನ ವಿವರಗಳಲ್ಲಿ ಅದನ್ನು ಕಟ್ಟುವುದು ಮತ್ತೆ ಅದುವರೆಗೂ ಮಾಡಿದ ಪ್ರದರ್ಶನದ ಪುನರಾವರ್ತನೆ ಆಗುತ್ತದೆಯೇ ಹೊರತು ಆ ಪ್ರದರ್ಶನದ ನೇಪಥ್ಯದ ಚಿತ್ರ ಸಿಗುವುದಿಲ್ಲ. ಇನ್ನೊಬ್ಬನನ್ನು ಉದ್ದೇಶಿಸಿ ಹೇಳುವುದೆಲ್ಲವೂ ಪ್ರದರ್ಶನವೇ, ದರ್ಶನ ಅಲ್ಲ. ಪ್ರದರ್ಶನದ ಶೋಕಿಯೇ ಇಲ್ಲದ ನಮ್ಮನ್ನು ನಾವು ಕಾಣಬೇಕಾದರೆ ಕಣ್ಣಿನ ದೃಷ್ಟಿ ಹೊರಗೆ ಅರಸುವುದನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಒಳಗೆ ಅರಸಲು ಸುರು ಮಾಡಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಹುಡುಕಾಟ ಹೊರಗಿನಿಂದ ಬರಬಹುದಾದ್ದರ ಕುರಿತು ನಡೆಯದೇ, ನಮ್ಮೊಳಗೇ ಇರುವುದರ ಕುರಿತು ನಡೆಯಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು ಕನ್ನಡಿಯೂ ಅಲ್ಲ, ಕಿಟಕಿಯೂ ಅಲ್ಲ. ಕನ್ನಡಿ ಮತ್ತು ಕಿಟಕಿ ಎರಡೂ ಪರಿಣಾಮದಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲಿ ಒಂದೇ. ಅಂತಃಚಕ್ಷು ಎನ್ನುತ್ತೇವಲ್ಲ, ಗಮನಿಸುವ ಯಾರೂ ಇಲ್ಲದಾಗ, ನಮ್ಮ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳುವವರು ಯಾರೂ ಇಲ್ಲದಾಗ, ನಾವು ಬರೆದಿದ್ದನ್ನು ಓದುವವರು ಯಾರೂ ಇಲ್ಲದಾಗ ನಾವು ಮಾಡುವ ಕ್ರಿಯೆ, ಆಡುವ ಮಾತು, ಬರೆಯುವ ಸತ್ಯ ಏನಿರುತ್ತದೆ? ಸ್ವಲ್ಪ ಕಷ್ಟದ ಸ್ಥಿತಿ ಇದು. ಮುಷ್ಠಿಮೈಥುನ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವಾಗಲೂ ನಮ್ಮ ಮನಸ್ಸಿನ ಕಲ್ಪನೆಯಲ್ಲಿ ಯಾರೋ ರತಿಸುಖದ ಪರಾಕಾಷ್ಠೆಯಲ್ಲಿ ಹಿತವಾಗಿ ನರಳುತ್ತಿರುತ್ತಾರೆ! ಅಂದಮೇಲೆ, ನಾವು ಮಾಡುವುದು, ಆಡುವುದು, ಬರೆಯುವುದು ಎಲ್ಲವೂ ಆ ಇನ್ನೊಬ್ಬರ ಮೆಚ್ಚುಗೆಗಾಗಿಯೇ, ಪ್ರಶಂಸೆಗಾಗಿಯೇ ಎನ್ನುವುದು ಸತ್ಯ. ಆದರೆ ಅಸಾಧ್ಯವಾದ ಸ್ಥಿತಿಯೇನಲ್ಲ. 

ಸಮಸ್ಯೆ ಎಂದರೆ ನಮಗೆ ಸದಾ ನಮ್ಮ ಪ್ರದರ್ಶನದ ಪರಿಣಾಮ ತಿಳಿಯುವ ಉತ್ಸುಕತೆಯೇ ಹೊರತು ಅದರಾಚೆಯ ಸತ್ಯ ಬೇಡ. ಒಬ್ಬ ಕೃತಿಕಾರನಿಗೆ ತನ್ನ ಕೃತಿ ಏನೆಂದು ಪ್ರಾಮಾಣಿಕವಾಗಿ ಗೊತ್ತಿರುತ್ತದೆ. ಗೊತ್ತಿಲ್ಲ ಎಂಬಂತೆ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ನಮಗೆ ಇಷ್ಟ.  ಎಲ್ಲರಿಗೂ ವಿಮರ್ಶಕರ, ಓದುಗರ ಮಾತು ಕೇಳಲು ಇಷ್ಟ. ತನ್ನ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವದ ಬಗ್ಗೆ ಜ್ಯೋತಿಷಿಗಳು, ನ್ಯೂಮರಾಲಜಿಸ್ಟರು, ಹಸ್ತಸಾಮುದ್ರಿಕದವರು, ಸೈಕಿಯಾಟ್ರಿಸ್ಟರು, ಹಕ್ಕಿಶಾಸ್ತ್ರದವರು ಹೇಳುವುದನ್ನೆಲ್ಲ ಕೇಳಲು ಕಿವಿ ನಿಮಿರಿಯೇ ಇರುತ್ತದೆ. ಕೊನೆಗೆ ಯಾವುದೋ ವೆಬ್‌ಸೈಟು ನೀವು ಹೋದ ಜನ್ಮದಲ್ಲಿ ಏನಾಗಿದ್ದೀರೆಂದು ಹೇಳುತ್ತೇವೆ, ನಿಮ್ಮ ನೈಜ ಸ್ವಭಾವ ಏನೆಂದು ಹೇಳುತ್ತೇವೆ ಎಂದರೆ ತಿಳಿದೇ ಬಿಡುವ ಕುತೂಹಲಕ್ಕೆ ಧುಡುಮ್ಮನೆ ದುಡುಕುತ್ತೇವೆ. ಇದು ಆತ್ಮಪ್ರಶಂಸೆಗೆ ಹಾತೊರೆಯುತ್ತಿರುವುದರ ಲಕ್ಷಣವೇ ಹೊರತು ಇನ್ನೇನಲ್ಲ. ಆತ್ಮಕಥೆಯ, ಆತ್ಮನಿವೇದನೆಯ, ತನ್ನದೇ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವವನ್ನು ಹಿಂದಿರುಗಿ ನೋಡುವ ಇಚ್ಛೆಯ ಹಿಂದೆಯೂ ಇರುವುದು ಇದೇ ಹಾತೊರೆಯುವಿಕೆಯಾದಲ್ಲಿ ಅದರಿಂದ ಯಾರಿಗೇನು ಉಪಯೋಗ ಅಶ್ವತ್ಥಾಮ?

ಸಿನಿಮಾದಲ್ಲಿ ಹೀರೋ ಗೆಲ್ಲಬೇಕು, ಖಳನಾಯಕ ಸೋಲಬೇಕು. ಸಾಮರ್ಥ್ಯಕ್ಕನುಗುಣವಾಗಿ ಅಲ್ಲ, ಪಾತ್ರಕ್ಕನುಗುಣವಾಗಿ. ಬದುಕಿನಲ್ಲಿ ನಮ್ಮ ಪಾತ್ರ ನಿರ್ಧಾರವಾಗುವುದು ಹೇಗೆ, ಸೋತವನು ಖಳನಾಯಕ, ಗೆದ್ದವನು ನಾಯಕ ಎಂದೆ? ಸೋಲು ಗೆಲುವು ಮೊದಲು ನಿರ್ಣಯಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆಯೇ ಅಥವಾ ನಾಯಕ ಹೌದೋ ಅಲ್ಲವೋ ಎನ್ನುವುದು ಮೊದಲು ನಿರ್ಣಯಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆಯೆ?

ಲೈಂಗಿಕ ವಾಂಛೆಯನ್ನೇ ಅಸ್ತ್ರವನ್ನಾಗಿಸಿಕೊಂಡು ಗಂಡನ್ನು ಗೆಲ್ಲುವ ಹೆಣ್ಣು ಗೆಲ್ಲುವುದು ಯಾವಾಗ? ಅವಳ ಆಹ್ವಾನಿಸುವ ಯೌವನ ತುಂಬಿದ ದೇಹದೆದುರೇ ಮೂರು  ಬಾರಿ ಹಸ್ತಮೈಥುನ ಮಾಡಿಕೊಂಡ ಗಂಡಿನ ಗೆಲುವೇ ಅವಳ ಸೋಲೆ ಅಥವಾ ಸೋತಿದ್ದು ಗಂಡೆ? ಭಯಂಕರ ಹಸಿವಿದ್ದರೂ ಎದುರಿಗೆ ಬಡಿಸಿದ ಎಲೆಯ ಮುಂದೆ ಉಪವಾಸ ಸಾಧಿಸುವುದು ಗೆಲುವೆ ಅಥವಾ ಉಂಡು ತಣ್ಣಗಿರುವುದು ಗೆಲುವೆ? ವೃತನಿಷ್ಠೆ ಗೆಲುವು ಅಂದುಕೊಂಡಿದ್ದೇವಲ್ಲ, ಆ ಗೆಲುವು ಕೊಡುವ ಅಹಂಕಾರ ಕೂಡಾ ಗೆಲುವೇ ಅಥವಾ ಸೋಲೆ?

ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಿನ ಬ್ರಹ್ಮಶ್ಚರ್ಯ ಪಾಲಿಸಿದವನಿಗೆ ತಾನು ಅಖಂಡ ಬ್ರಹ್ಮಚಾರಿ ಎಂಬ ಹೆಮ್ಮೆ, ಎಂದೂ ಮಾಂಸಾಹಾರ ಮುಟ್ಟಿಲ್ಲ, ಮದ್ಯಪಾನ ಮಾಡಿಲ್ಲ, ಸಿಗರೇಟು-ಬೀಡಿ ಎಳೆದಿಲ್ಲ, ಸೂಳೆಯರ ಸಹವಾಸ ಮಾಡಿಲ್ಲ, ಜೂಜು ಆಡಿಲ್ಲ, ಕೊಲೆ ಮಾಡಿಲ್ಲ, ಅನ್ಯಾಯ ಮಾಡಿಲ್ಲ, ಪಾಪ ಮಾಡಿಲ್ಲ ಎಂಬ ಬಗ್ಗೆ ಇರುವ ಮಹದಾಕಾರದ ಅಹಂಕಾರವೇ ಎಲ್ಲ ಗೆಲುವಿನ ಸ್ಫೂರ್ತಿಯೇ, ಫಲಶ್ರುತಿಯೇ? ಅದಕ್ಕಿಂತ ದೇಹದ ಹಸಿವಿಗೆ, ಆಸೆಗೆ, ಬಯಕೆಗೆ, ವಾಂಛೆಗೆ ಸೋತವನ ಸೋಲು, ವಿನಯ ಹೇಗೆ ಎರಡನೆಯ ದರ್ಜೆಯದು ಅಶ್ವತ್ಥಾಮ?

"ಬಡವರೂ ಶ್ರೀಮಂತರೂ ಸಮಾನರು ಅಂತ ಹೇಳಿ. ಸಮಾನವಾಗಿ ನೋಡಬೇಕು ಅಂತ ಹೇಳೋದಕ್ಕೆ ನೀವ್ಯಾರು? ನೀವೆಲ್ಲಿ ನಿಂತು ಮಾತಾಡುತಿದ್ದೀರಿ? ಬಡವರ ಕೊಟ್ಟಿಗೆಯಲ್ಲೋ ಶ್ರೀಮಂತರ ದೊಡ್ಡಿಯಲ್ಲೊ? ನಿಮ್ಮ ಜಾಗ ಯಾವುದು ಅಂತ ಮೊದಲು ಖಚಿತಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಿ" ಎಂದ ನಿನಗೆ ಇಲ್ಲಿ, ಕಾಮ, ಕ್ರೋಧ, ಲೋಭ, ಮೋಹ, ಮದ, ಮತ್ಸರ ಎಂಬ ಅರಿಷಡ್ವರ್ಗಕ್ಕೆ ಬದ್ಧವಾದ ದೇಹವನ್ನು ಹೊಂದಿದ ಮನುಷ್ಯ - ಅವು ಅರಿಗಳೆಂತೋ ಅರಿಯೆವು ಎನ್ನುವುದನ್ನು ಬದಿಗಿರಿಸಿ ನೋಡುತ್ತ - ಅರಿಗಳನ್ನು ಗೆಲ್ಲುವುದೇ ಗೆಲುವು, ಅವುಗಳಿಗೆ ಶರಣಾಗುವುದೇ ಸೋಲು ಎಂಬ ಒಂದು ನಿರ್ಧಾರಕ್ಕೆ ಬಂದಿರುವುದು ಯಾರು ಹೇರಿದ ಮೌಲ್ಯ? ಎಲ್ಲಿ ನಿಂತು ಹೇರಿದ ಮೌಲ್ಯ ಎನ್ನುವ ಪ್ರಶ್ನೆ ನಿನ್ನಲ್ಲಿ ಏಳುವುದಿಲ್ಲ ಯಾಕೆ ಅಶ್ವತ್ಥಾಮ? 

"ಆವತ್ತು ನಾನು ರಮಣಿಗೆ ಸೋತಿದ್ದರೆ, ಮಾರನೇ ದಿನ ಅವಳು ನನ್ನನ್ನು ಸೋಲಿಸುತ್ತಾಳೆ ಅನ್ನುವುದು ನನಗೆ ಖಾತ್ರಿಯಾಗಿತ್ತು. ಹೆಣ್ಣು ಸೋಲಿಸುವುದಕ್ಕಲ್ಲದೇ ಮತ್ಯಾಕೆ ಬರುತ್ತಾಳೆ? ಅವಳಿಗೆ ಸದಾ ಗೆಲ್ಲುವ ಆಸೆ, ಪ್ರಕೃತಿಯ ಹಾಗೆ. ಅವಳನ್ನು ಗಂಡಸು ಸೋಲಿಸೋಕೆ ಹೋಗಬಾರದು. ಗೆಲ್ಲಲೂ ಬಿಡಬಾರದು. ಅದನ್ನು ನಾನು ಬಹುಬೇಗ ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಂಡಿದ್ದೆ."

ದೇಹವನ್ನು ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳುವಾಗ, ಇನ್ನೊಂದು ನಗ್ನ ದೇಹದೆದುರು ನಗ್ನವಾಗುವುದಕ್ಕೆ, ಮುಚ್ಚಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳುವುದಕ್ಕೆ ಯಾವ ದೌರ್ಬಲ್ಯವೂ ಇಲ್ಲದಂತೆ ಬಟಾಬಯಲಾಗಿ, ಅಥವಾ ಬತ್ತಲಾಗಿ ಬಯಲು ದಕ್ಕಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದಕ್ಕೆ ಮನುಷ್ಯ ವಿನಯಿಯಾಗಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಅಹಂಕಾರ ತ್ಯಜಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಆಗಷ್ಟೇ ಅವನು ಬಾಹುಬಲಿಯಷ್ಟು ಬಲಶಾಲಿಯಾಗಬಲ್ಲ ಎನ್ನುವುದನ್ನು ಬಲ್ಲ ಅಶ್ವತ್ಥಾಮನೇ ಇದನ್ನೂ ಹೇಳುತ್ತಾನೆ ಎನ್ನುವುದನ್ನು ಮರೆಯಬಾರದು. ಅವನಲ್ಲಿ ದ್ವಂದ್ವವಿದೆ. ರಮಣಿಗೆ ಸೋಲುವುದು, ಸಂಯುಕ್ತಾಗೆ ಸೋಲುವುದು, ಸರೋಜಿನಿಗೆ ಸೋಲುವುದು, ಅಮೃತಮತಿಗೆ ಸೋಲುವುದು, ಶುಭಾಂಗಿನಿಗೆ ಸೋಲುವುದು, ನಳಿನಾಕ್ಷಿಗೆ ಸೋಲುವುದು, ಸರೋಜಿನಿ ಶುಭಾಂಗಿನಿಯನ್ನು ಗೆಲ್ಲುವುದು ಅಥವಾ ಸೋಲಿಸುವುದು ಎಂದೇ ತಿಳಿಯುವ ಅಶ್ವತ್ಥಾಮನಿಗೆ ಈ ಯಾವುದೂ ಸೋಲಲ್ಲ ಅಥವಾ ಬದುಕಿನಲ್ಲಿ ಸೋಲದಿರುವುದೇ ಗೆಲುವಲ್ಲ ಎನ್ನುವುದು ಗೊತ್ತು. ಸೋಲಿನಿಂದ ಕಲಿಯಬಹುದಾದ್ದು ಗೆಲುವಿನಿಂದ ಕಲಿಯಬಹುದಾದ್ದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಎನ್ನುವುದು ಗೊತ್ತು. ಆದರೆ ಮಹಾಜಾಣನೂ, ಮಹಾ ಜಾಗೃತನೂ ಆಗಿರುವಂತೆ ಕಾಣುವ ಅವನಿಗೂ ತಾನು ಹೊರಗಿನ ಬದುಕಿನಷ್ಟು ಒಳಗಿನ ಬದುಕು ಗೆದ್ದಿಲ್ಲ ಎನ್ನುವ ಅರಿವಿದೆ. ಪಾರಾಲಿಸಿಸ್ ಆಗಿ ಕೂತಾಗ, ಅಥವಾ ಐವಾನ್ ಇಲಿಚ್ಯನಂತೆ ಸಾವಿಗೆ ಎದುರಾಗಿ ಕೂತಾಗ ಇಡೀ ಬದುಕನ್ನು ಮತ್ತೆ ಬದುಕುವ ಅವಕಾಶವನ್ನು ಪಡೆದವನಂತೆ ಬೀರುವ ಹಿನ್ನೋಟದಿಂದ ಅವನು ಪಡೆಯಬೇಕೆಂದಿರುವ ದರ್ಶನಕ್ಕೆ ಸಾಕಷ್ಟು, ಅಗತ್ಯವಿರುವಷ್ಟು ನೋಡಿದನೆ ಕೊನೆಗಾದರೂ ಎನ್ನುವುದು ಪ್ರಶ್ನೆಯಾಗಿಯೇ ಉಳಿಯುತ್ತದೆ. ಉತ್ತರವೇ ಗೆಲುವಲ್ಲ, ಬರಿಯ ಪ್ರಶ್ನೆಯೊಂದಿಗೇ ಉಳಿದುಬಿಡುವುದು ಸೋಲಲ್ಲ.  

ಹಿಟ್ಟಿನ ನೀರನ್ನೇ ಹಾಲೆಂದು ನಂಬಿ ಮೋಸಹೋದವನಿಗೆ ತಾನು ಮೋಸಹೋದದ್ದು ತಿಳಿದ ಮೇಲೆ ನಂಬುಗೆ ಕಷ್ಟದ ಸರಕಾಗುತ್ತದೆ ಎನ್ನುವುದನ್ನು ಸರೋಜಿನಿಯೇ ಗಮನಿಸಿ ಹೇಳುತ್ತಾಳೆ. ಈ ಬಗೆಯ ಅಪನಂಬಿಕೆ ಎಲ್ಲ ಮಹಾಚಾಣಾಕ್ಷರಿಗೆ, ಸದಾ ಜಾಗೃತರಿಗೆ ಅನಿವಾರ್ಯವೋ ಏನೋ. ಆದರೆ ಈ ಮಹಾಚಾಣಾಕ್ಷತೆ, ನಿದ್ದೆ ಎಚ್ಚರ ಸುಷುಪ್ತಿಯಲ್ಲೂ ಸಾಧಿಸುವ ಮಹಾ ಜಾಗೃತ್ ಅವಸ್ಥೆಯಿಂದ ತನ್ನೊಳಗೆ ತಾನಿಳಿದು ತನ್ನನ್ನು ತಾನರಿವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಮೊಂಡಾಗುತ್ತ ಹೋಗುತ್ತದೆಯೆ? ತಮ್ಮದೇ ಕಟೌಟು, ಪ್ರತಿಮೆ, ಸೆಲ್ಫಿಫೋಟೋಗಳಲ್ಲಿ ಇಂಥ ಮಂದಿ ಮೈಮರೆಯುತ್ತಾರೆಯೆ? 

ಜೊತೆಯ ಜೀವದ ರತಿಸುಖವನ್ನು ಗಮನಿಸಿ ತನ್ನ ಸುಖ ನಿರ್ಧರಿಸುವ ಪುರುಷನಿಗೆ ಸ್ವಂತ ರುಚಿ ಎನ್ನುವುದೇ ಇರುವುದಿಲ್ಲ ಎನ್ನುವುದೂ ಸರೋಜಿನಿಯೇ. ಅವನು ರಮಣಿಗೆ, ಅಮೃತಮತಿಗೆ ಸೋಲದೆ, ಅವಳೆದುರೇ ಹಸ್ತಮೈಥುನ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ನೆನಪಿಸಿಕೊಳ್ಳಿ. ಲೈಂಗಿಕತೆಯ ಸುಖವೆಲ್ಲವೂ ಇರುವುದು ಕಲ್ಪನೆಯಲ್ಲೇ ಹೊರತು ದೇಹದಲ್ಲಲ್ಲ. ‘ಕಾಮವೂ ಹುಟ್ಟುವುದು ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲೇ, ದೇಹ ಅದರ ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿ ಮಾಧ್ಯಮ ಅಷ್ಟೇ’ (ನನ್ನ ಮಾತಲ್ಲ, ಟಿ ಎಂ ಸುಬ್ಬರಾಯ ಅವರ ಅಂಬೆ ಎಂಬ ನೀಳ್ಗತೆಯಲ್ಲಿ ಬರುವ ಮಾತಿದು.). ಹಾಗಾದಲ್ಲಿ, ಹಸ್ತಮೈಥನದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿದ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಗಮನದಲ್ಲಿ ಇರುವುದು ತನ್ನದೇ ಸುಖವೇ ಅಥವಾ ತಾನು ಇನ್ನೊಂದು ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ಸುಖ ಕೊಡುತ್ತಿದ್ದೇನೆ ಎಂಬ ಕಲ್ಪನೆಯೆ? ಅಮೃತಮತಿಯೊಂದಿಗೆ ಲೈಂಗಿಕವಾಗಿ ಸುಖಿಸದೆ, ಅವಳ ಆಹ್ವಾನವನ್ನು ಖೆಡ್ಡಾ ಎಂಬಂತೆ ತಿರಸ್ಕರಿಸಿ, ತಿರಸ್ಕರಿಸುವುದಕ್ಕಾಗಿಯೇ (ಅನಿವಾರ್ಯವಾದ?!) ಹಸ್ತಮೈಥುನ ಮಾಡಿಕೊಂಡು (ಅವಳೆದುರೇ) ಸಾಧಿಸುವ ಗೆಲುವಿನಲ್ಲಿ ನಿಜಕ್ಕೂ ಗೆಲುವಿತ್ತೆ, ಸೋಲಿತ್ತೆ ಅಥವಾ ಕೇವಲ ವೃತದ ನಿಷ್ಠೆ ಕೊಡುವ ಅಹಂಕಾರದ ಪುಷ್ಟೀಕರಣವಿತ್ತೆ ಗಮನಿಸಬೇಕು.

ಕೊನೆಗೂ ಜೋಗಿ ಬರೆಯುವ ಆತ್ಮಚರಿತ್ರೆ ಇಷ್ಟವಾಗದೆ, ಅದರ ಒಂದು ಸಾಲೂ ತನ್ನದಲ್ಲ ಎಂದುಕೊಳ್ಳುವ ಅಶ್ವತ್ಥಾಮನ್ ತನ್ನ ಕತೆಯನ್ನು ತಾನೇ ಬರೆಯಬೇಕು ಎಂದು ಕುಳಿತುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ. ಎಡಗೈಯಲ್ಲಿ ಬರೆಯತೊಡಗುತ್ತಾನೆ.

"ಆತ್ಮಚರಿತ್ರೆ ಗೆಲುವಿನ ಕುರಿತಾಗಿರುತ್ತದೋ ಸೋಲನ್ನು ಹೇಳಬೇಕೋ ನನಗೆ ಗೊತ್ತಿಲ್ಲ. ಸೋತವನಿಗೂ ಆತ್ಮಚರಿತ್ರೆ ಇರುತ್ತದೆಯೇ? ಇದ್ದರೆ ಅದನ್ನು ಯಾರಾದರೂ ಯಾಕೆ ಓದುತ್ತಾರೆ? ಸೋಲುವ ವಿಧಾನಗಳನ್ನು ಕಲಿಯುವ ಆಸೆಯಾದರೂ ಯಾರಿಗಿರುತ್ತದೆ?" ಎನ್ನುವಲ್ಲಿಯೂ ಅಶ್ವತ್ಥಾಮನಿಗೆ ಬದುಕು ಒಂದೋ ಸೋಲು ಇಲ್ಲವೇ ಗೆಲುವು ಅನಿಸಿತ್ತೆ ಎನ್ನುವ ಪ್ರಶ್ನೆ ಮತ್ತೆ ಮತ್ತೆ ಎದುರಾಗುತ್ತದೆ ನಮಗೆ.

ಇಡೀ ಕಾದಂಬರಿಯ ಕೊನೆಯ ದೃಶ್ಯ ತುಂಬ ಮುಖ್ಯವಾಗುವುದು ಬೇರೆಯೇ ಕಾರಣಕ್ಕೆ. ಇಲ್ಲಿ ಇದ್ದಕ್ಕಿದ್ದಂತೆ ಅಶ್ವತ್ಥಾಮನ ಲಕ್ವ ಒಂದು ಪಾತ್ರದ ಲಕ್ವವಾಗಿ ಬದಲಾಗುತ್ತದೆ. ಅಶ್ವತ್ಥಾಮನಿಗೆ ಲಕ್ವ ಹೊಡಿದಿಲ್ಲ, ಬದಲಿಗೆ ಅವನು ಲಕ್ವ ಬಡಿದ ಒಬ್ಬನ ಪಾತ್ರವನ್ನು ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾನೆ. ಅದರಿಂದ ಹೊರಬರಲು ಅವನಿಗೆ ಹೊಸದೊಂದು ಪಾತ್ರ ಸಿಗಬೇಕು, ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಅವನಿಗೆ ಹಿಂದಿನ ಪಾತ್ರದ ಗುಂಗಿನಿಂದ ಹೊರಬರಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಹೀಗನ್ನುವಾಗಲೇ ಅವನಿಗೆ ಚಕ್ರವರ್ತಿಯ ಪಾತ್ರವೊಂದು ಸಿಕ್ಕಿ ಬಿಡುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ನೋಡನೋಡುತ್ತಿದ್ದಂತೆ ರಾಜೇಂದ್ರ, ಸಂಯುಕ್ತಾ, ಜೋಗಿ ಎಲ್ಲರೂ ಆ ದೃಶ್ಯದಲ್ಲಿ ಸೈನ್ಯಾಧಿಪತಿ, ಆಸ್ಥಾನಕವಿ ಇತ್ಯಾದಿ ಇತ್ಯಾದಿಗಳಾಗಿ ಬದಲಾಗುತ್ತಾರೆ. ನಾಟಕದ ಒಂದು ಸೀನ್ ಎಂಬಂತೆ ಒದಗುವ ಈ ಅಂತ್ಯದೊಂದಿಗೇ ಕಾದಂಬರಿ ಮುಗಿಯುತ್ತದೆ.

ಇದನ್ನೀಗ ಇಡೀ ಬದುಕಿಗೆ ಅನ್ವಯಿಸಬಹುದು. ಅನ್ವಯಿಸಿ ಹೊಸ ಅರ್ಥ, ಹೊಳಹು, ದರ್ಶನ ಹುಡುಕಬಹುದು. ಆದರೆ ಅದೆಲ್ಲ ಬೇಡ. ನಾನು ಅಶ್ವತ್ಥಾಮನ ಮೂಲ ಉದ್ದೇಶಕ್ಕೇ ಅಂಟಿಕೊಳ್ಳುತ್ತೇನೆ ಮತ್ತು ನಟನಾದ ಅವನಿಗೆ ನಟನ ಪಾತ್ರದಾಚೆ, ನಟಿಸುವುದರ ಆಚೆ ಇದ್ದ (ಇದ್ದಿದ್ದರೆ ಮತ್ತು ಇದೆ ಎಂದುಕೊಂಡು ಯೋಚಿಸುವುದಾದರೆ) ಅಸ್ತಿತ್ವವಾದರೂ ಏನು ಎಂಬುದು ಆ ಪ್ರಶ್ನೆ. 

ಬಳಿಕ ಅಪ್ಪ-ಅಮ್ಮನ ಕತೆಯಿದೆ. ಅವರ ಲೈಂಗಿಕತೆ, ಅಪ್ಪನ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಪೋಲೀಸರ ಜೊತೆ ನಡೆದುಕೊಂಡ ಘಟನೆ, ಕಾರು ಹಾರಿಸಿ ಅಪ್ಪನನ್ನು ಹೆದರಿಸಿದ್ದು ಇತ್ಯಾದಿ. ಅಶ್ವತ್ಥಾಮ ತನ್ನ ಅಪ್ಪನಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ದ್ವೇಷಿಸುವ ಅಂಶ ಯಾವುದು? ಆತನ ಲೈಂಗಿಕ ಅತಿರೇಕವೆಂದಾದರೆ ಅದು ಪುನರಾವರ್ತನೆಯಾದ ಬಗ್ಗೆ ಕಾದಂಬರಿಯಲ್ಲಿ ಉಲ್ಲೇಖವೇನಿಲ್ಲ. ಅಪ್ಪ-ಅಮ್ಮನ ದಾಂಪತ್ಯ ತೀರ ದಾರುಣವಾಗಿತ್ತೆನ್ನಲೂ ಪುರಾವೆಗಳಿಲ್ಲ. ಲೈಂಗಿಕ ಪಿಪಾಸುವೊಬ್ಬ ಮದುವೆಯಾಗಿ ನಾಲ್ಕೈದು ಹೆಮ್ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಹುಟ್ಟಿಸಿ, ಅವರ ಬೆಳವಣಿಗೆ, ಓದು, ಮದುವೆ ಯಾವುದರ ಬಗ್ಗೆಯೂ ಕಾಳಜಿ ವಹಿಸದೆ ತನ್ನ ಸಂಪಾದನೆಯನ್ನೆಲ್ಲ ಸೂಳೆಯರಿಗೆ ಸುರಿಯುತ್ತಾ ಕುಡಿದು, ರೋಗ ಹಿಡಿದು ಸತ್ತ ಅನೇಕ ಪ್ರಕರಣಗಳು ನಮಗೆ ಗೊತ್ತಿವೆ. ಅಂಥವರ ಹೆಮ್ಮಕ್ಕಳೇ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ದಾರಿತಪ್ಪಿ, ಸಂಪಾದನೆಗೆ, ಎರಡು ಹೊತ್ತಿನ ಅನ್ನಕ್ಕೆ ಏನೇನೋ ಹಿಡಿಯಬಾರದ ಮಾರ್ಗ ಹಿಡಿದು ನರಳುವುದು. ಆದರೆ ಅಶ್ವತ್ಥಾಮನ ಅಪ್ಪನಾದರೂ ಅಂಥ ಹೆಮ್ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಬೀದಿಪಾಲು ಮಾಡಿದ ವಿವರಗಳಿಲ್ಲ ಇಲ್ಲಿ. ಇನ್ನು ಲೈಂಗಿಕ ಸಂಬಂಧಗಳ ವಿಚಾರಕ್ಕೆ ಬಂದರೆ ಸ್ವತಃ ಅಶ್ವತ್ಥಾಮನಾದರೂ ಇನ್ನೊಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು ನೈತಿಕ ನೆಲೆಯಲ್ಲಾಗಲೀ, ಸಾಮಾಜಿಕ ನೆಲೆಯಲ್ಲಾಗಲೀ ಪ್ರಶ್ನಿಸಬಲ್ಲ ಧೀಮಂತ ನಡವಳಿಕೆ ತೋರಿಸಿದ್ದನೆ ಎನ್ನುವುದು ಪ್ರಶ್ನೆ.

ಹೆಸರೇ ಇಲ್ಲದೆ ಮಹಿಳೆಯೊಂದಿಗಿನ ಇಪ್ಪತ್ತನಾಲ್ಕು ಗಂಟೆಗಳ ದಾಂಪತ್ಯವೊಂದರ ಪ್ರಕರಣ ಸ್ವಲ್ಪ ಭಿನ್ನವಾಗಿರುವುದನ್ನು ಗಮನಿಸಿ. ಇದು ಒಂದು ಶುದ್ಧ ದಾಂಪತ್ಯಕ್ಕೆ ಒದಗಿಸಿದ ಸಾಪೇಕ್ಷದಂತಿದ್ದೂ ಅಂಥ ಉದ್ದೇಶವನ್ನು ಈಡೇರಿಸುವಲ್ಲಿ ಎಷ್ಟರ ಮಟ್ಟಿಗೆ ಸಫಲವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳುವುದು ಸ್ವಲ್ಪ ಕಷ್ಟ. ಕಷ್ಟ ಏಕೆಂದರೆ, ಶುಭಾಂಗಿನಿ, ಸರೋಜಿನಿ, ಸಂಯುಕ್ತಾ, ಅಮೃತಮತಿ, ರಮಣಿ, ನಳಿನಾಕ್ಷಿ, ನಿರುಪಮಾ - ಇಷ್ಟು ಮಂದಿಯಲ್ಲಿ ಶುಭಾಂಗಿನಿ, ಸರೋಜಿನಿ ಮತ್ತು ಸಂಯುಕ್ತಾ ಜೊತೆ ಮದುವೆಯಾಗಿತ್ತು ಎಂಬ ಮಾತುಗಳಿವೆ. ಈ ಮದುವೆಗೆ ಇಪ್ಪತ್ತನಾಲ್ಕು ಗಂಟೆಗಳ ದಾಂಪತ್ಯ ಯಾವ ವಿಧದಲ್ಲೂ ಸಾಪೇಕ್ಷವಾಗದು ಅನಿಸುತ್ತದೆ. ಏಕೆಂದರೆ, ಸಿನಿಮಾದ ಮೂರು ಗಂಟೆಗಳ ಅಮರ ಮಧುರ ಪ್ರೇಮವಾಗಲಿ, ಇಂಥ ಇಪ್ಪತ್ತನಾಲ್ಕು ಗಂಟೆಗಳ ಕಾಲಮಿತಿಯ ದಾಂಪತ್ಯವಾಗಲಿ ಬದುಕಿಗೆ ಸಾಪೇಕ್ಷ ಒದಗಿಸುವಲ್ಲಿ ಸೋಲುತ್ತವೆ. ಹಾಗಾಗಿಯೇ ಸಿನಿಮಾ ಸಿನಿಮಾವೇ, ಕತೆ ಕತೆಯೇ, ಕಾದಂಬರಿ ಕಾದಂಬರಿಯೇ.  ಇನ್ನು ಅಶ್ವತ್ಥಾಮನ ದಾಂಪತ್ಯ ಒಂದು ವಿಫಲ ದಾಂಪತ್ಯ ಎಂದು ಕಾಣಬೇಕಾದ ಅಗತ್ಯವೇ ಇಲ್ಲ ಎನಿಸುತ್ತದೆ. ಜಗತ್ತಿನ ಎಲ್ಲಾ ದಾಂಪತ್ಯವೂ ಇವನದರಷ್ಟೇ ವಿಫಲ ಅಥವಾ ಸಫಲ ಎನ್ನುವುದೇ ಅದಕ್ಕೆ ಕಾರಣ. ಸುಶೀಲಾ ಎಂಬವಳಿಂದ ದಾಂಪತ್ಯ ಎನ್ನುವುದೇ ಕುಲುಮೆ ಎನ್ನುವ ಪಾಠ ಕಂಡುಕೊಂಡೆ ಎಂದು ಒಂದು ಕಡೆ ಅಶ್ವತ್ಥಾಮನ್ ಹೇಳುತ್ತಾನೆ. ಅದು ಬದುಕಿಗೆ ಹೆಚ್ಚು ಹತ್ತಿರವಿರುವ, ಹೆಚ್ಚು ಸಮೃದ್ಧ ಪರಿಪ್ರೇಕ್ಷ್ಯವನ್ನೊದಗಿಸಬಲ್ಲ ಒಂದು ಸತ್ಯದರ್ಶನ. ಬಹುಶಃ ಬದುಕನ್ನು ಅರ್ಥ ಮಾಡಿಕೊಂಡ ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಆಗಿರುವ ಸತ್ಯದರ್ಶನವೇ.

ಕೊನೆಗೆ ಧರ್ಮ ಠಾಕೂರ್ ಎಂಬ ದೇವರ ಕತೆಯೊಂದಿದೆ. ಅದು ಅಶ್ವತ್ಥಾಮನ ನಟನೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ್ದು. ಇಷ್ಟರಲ್ಲಾಗಲೇ ನಮಗೆ ಅಶ್ವತ್ಥಾಮನ್ ಒಬ್ಬ ಹುಟ್ಟು ನಟ, ಅವನು ಬದುಕನ್ನು ಕೂಡಾ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಪಾತ್ರಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಾ ನಿಭಾಯಿಸಬೇಕಾದ ಒಂದು ಸಿನಿಮಾದ ಹಾಗೆ ಎಂದು ಭಾವಿಸಿರುವ ಬಗ್ಗೆ ನಮಗೆ ಮನದಟ್ಟಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಹಾಗೆ ನೋಡಿದರೆ, ಇಲ್ಲಿ ನಾವೆಲ್ಲರೂ ನಟರೇ. ಜೀವನ ಒಂದು ರಂಗಭೂಮಿಯೇ. ನಮ್ಮ ನಮ್ಮ ಪಾತ್ರವನ್ನು ನಿಭಾಯಿಸಿ ನೇಪಥ್ಯಕ್ಕೆ ಸರಿಯುವುದೇ ನಮಗಿರುವ ಆಯ್ಕೆ ಎನ್ನುವುದು ಕೂಡ ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಗೊತ್ತಿರುವ ಸತ್ಯವೇ. ಹಾಗಾಗಿ ಧರ್ಮ ಠಾಕೂರ್ ಎಂಬ ದೇವರ ಪ್ರಕರಣ ತುಂಬ ಕೌತುಕದ್ದು, ರೋಚಕವಾದದ್ದು ಎನ್ನುವುದು ಬಿಟ್ಟರೆ ಅದು ಹೊಸ ದರ್ಶನವನ್ನೇನೂ ಕಾಣ್ಕೆಯಾಗಿ ಒದಗಿಸಿಲ್ಲ ಎನ್ನಬಹುದು.

ಇಲ್ಲಿ ಪುರಾಣದ ಅಶ್ವತ್ಥಾಮನ ನೆರವನ್ನೂ ಪಡೆಯಬೇಕು ನಾವು, ಟು ದ ಎಕ್ಸ್‌ಟೆಂಟ್ ಪಾಸಿಬಲ್. 

ಬಹುಶಃ ಮಹಾಭಾರತದ ಅತ್ಯಂತ ದೌರ್ಭಾಗ್ಯದ ಪಾತ್ರವೆಂದರೆ ಅದು ಅಶ್ವತ್ಥಾಮನದ್ದೇ ಇರಬೇಕು. ಶಿವನಿಂದಲೇ ಚಿರಂಜೀವಿ ಎಂದು ವರವನ್ನು ಪಡೆದ, ಹಣೆಯ ಮೇಲೆ ಭಾಗ್ಯದ ಮಣಿಯನ್ನೂ ಹೊಂದಿದ ವರಪುತ್ರ ಅಶ್ವತ್ಥಾಮ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ. ಇದನ್ನು ನಂಬಬಹುದು ಅಥವಾ ಬಿಡಬಹುದು. ಏಕೆಂದರೆ, ಶಿವ ವರಕೊಟ್ಟಿದ್ದರೆ ಅದನ್ನು ಐನು ಇಕ್ಕಟ್ಟಿನ ಘಳಿಗೆಯಲ್ಲಿ ದ್ರೋಣ ಮರೆತನೇಕೆ ಎಂಬ ಪ್ರಶ್ನೆ ಉಳಿಯುತ್ತದೆ. ಅಲ್ಲದೆ, ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣನೇ ಕೊಟ್ಟ ಶಾಪ, ಅಶ್ವತ್ಥಾಮನ ಚಿರಂಜೀವತ್ವ ಎನ್ನುವ ಕತೆಯೂ ಇದೆ, ಇದಕ್ಕೆ ವ್ಯತಿರಿಕ್ತವಾಗಿ. ಅದೇನೇ ಇರಲಿ, ದ್ರೋಣ ಪುತ್ರನಾತ. ಬ್ರಾಹ್ಮಣ, ಅಂದರೆ ಜ್ಞಾನಕ್ಕೆ ಅಧಿಕಾರ ಹೊಂದಿದ್ದವ. ದ್ರೋಣ ಸ್ವತಃ ಕ್ಷತ್ರಿಯ ವಿದ್ಯಾಗುರು. ಅಂದರೆ ಶಸ್ತ್ರಾಸ್ತ್ರ ವಿದ್ಯೆಗೂ ಸಹಜವಾಗಿ ಅಧಿಕಾರ ಪಡೆದಿದ್ದ. ಮೇಲಾಗಿ ಯೌವನದಲ್ಲಿ ದುರ್ಯೋಧನನಂಥ ಕುರುಸಾಮ್ರಾಜ್ಯಾಧಿಪತಿಯ ಸ್ನೇಹ. ಆದರೆ ಅಶ್ವತ್ಥಾಮನ ನಸೀಬಿನಲ್ಲಿ ಏನಿತ್ತು ನೋಡಿ.

ಬಾಲ್ಯವನ್ನೆಲ್ಲ ಹಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಕಲಸಿದ ನೀರನ್ನೇ ಹಾಲೆಂದು ನಂಬಿ, ಅದನ್ನೇ ಕುಡಿದು ಬೆಳೆದ. ಚಿರಂಜೀವಿ ಎಂದು ಶಿವನಿಂದ ವರ ಪಡೆದ ತಂದೆಯೇ ಮಗನ ಸಾವಿನ ಸುಳ್ಳು ಸುದ್ದಿಯನ್ನು ನಂಬಿ ಸಾಯುತ್ತಾನೆ, ಅಂದರೆ, ಒಂದರ್ಥದಲ್ಲಿ ಅಪ್ಪನ ಸಾವಿಗೆ ಮಗನೇ ಕಾರಣನೂ ಆದ. ದುರ್ಯೋಧನನ ಸ್ನೇಹಿತನಾಗಿದ್ದೂ ಸದಾ ಅವನ ಹಿತವನ್ನು ಬಯಸಿ ಆಡಿದ ಮಾತು ಅವನಿಗೇ ಅಪಥ್ಯ ಆಗಿರುತ್ತಿತ್ತು. ಅಂದರೆ, ನಿಜವಾದ ಹಿತ ಬಯಸುವ ಸ್ನೇ-ಹಿತನಾಗಿಯೂ ದುರ್ಯೋಧನ ಅದನ್ನು ಅರಿಯದೇ ಹೋಗುತ್ತಾನೆ. ದುರ್ಯೋಧನ ಇವನ ಮಾತಿಗೆ ಒಂದಿಷ್ಟಾದರೂ ಕಿವಿಕೊಡುತ್ತಿದ್ದನಂತೆ, ಆ ಮಾತು ಬೇರೆ. ಆದರೆ ಅದರಿಂದಾದ ಲಾಭವೇನು? ಕೊನೆಗೂ ಅವನು ತೊಡೆ ಮುರಿದುಕೊಂಡು ಬಿದ್ದಾಗ ಅವನನ್ನು ಖುಶಿಪಡಿಸಲು ದುಡುಕಿ ತಾನು ಶಿಶುಹತ್ಯಾ ದೋಷಕ್ಕೆ ಈಡಾಗುತ್ತಾನೆ. ಉಪಪಾಂಡವರ ಕತ್ತು ಕೊಯ್ದು ನಿಂದ್ಯನಾಗುತ್ತಾನೆ. ಅಷ್ಟು ಸಾಲದೆಂಬಂತೆ, ಉತ್ತರೆಯ ಗರ್ಭನಾಶಕ್ಕೆ ಬ್ರಹ್ಮಾಸ್ತ್ರ ಉಪಯೋಗಿಸುವ ಅವಿವೇಕ. ಕೊನೆಗೆ ಕೇಶಮುಂಡನ, ಮಣಿ ಛೇದ. 

ಯೋಚಿಸಿ ನೋಡಿ, ಅಶ್ವತ್ಥಾಮನ ಯಾವುದೇ ಅವಿವೇಕದಲ್ಲೂ ಸ್ವಾರ್ಥ ಇರಲಿಲ್ಲ. ಇನ್ನೊಬ್ಬರ ಮೆಚ್ಚುಗೆ ಪಡೆಯಲು, ಇನ್ನೊಬ್ಬರ ಪ್ರೀತಿಗಾಗಿ ಅವನು ಏನೇನೋ ಮಾಡುತ್ತ ಹೋದನೇ ಹೊರತು ಸ್ವಂತಕ್ಕಾಗಿ ಏನೂ ಮಾಡಿರಲಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಮಾಡಿದ್ದೆಲ್ಲ ಅವಿವೇಕದ ಪರಮಾವಧಿ. ಈ ಪಾತ್ರವನ್ನು ತಾರ್ಕಿಕವಾಗಿ ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದೇ ಕಷ್ಟ. ಅಶ್ವತ್ಥಾಮನದ್ದು ವಿಧಿಯೆ? ಬಯಸಿದರೂ ಸಾವು ಬರದೆ, ಸದಾ ಪರಿತಪಿಸುತ್ತ ಬದುಕು ಎಂದೇ ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣ ಇವನನ್ನು ವಧಿಸದೇ ಬಿಟ್ಟುಬಿಡುತ್ತಾನೆ. ವಧಿಸಿದರೆ ಬ್ರಹ್ಮಹತ್ಯಾ ದೋಷ! ಅಶ್ವತ್ಥಾಮ ಒಬ್ಬ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ.

ಜೋಗಿಯವರ ಅಶ್ವತ್ಥಾಮನೂ ಬಹುತೇಕ ಒಬ್ಬ ಅಂತರ್ಪಿಶಾಚಿಯಂತೆ, ತನ್ನನ್ನೇ ತಾನು ಅರಿಯಲಾರದೇ ಹೋಗುವ, ತಾನು ಇಲ್ಲಿ ಕೇವಲ ಒಬ್ಬ ನಟನಷ್ಟೇ ಎಂದು ಕಂಡುಕೊಂಡ, ಅಪರಾಧ ಎನಗಿಲ್ಲ, ಅಪರಾಧಿ ನಾನಲ್ಲ ಎಂಬ ಪ್ರಜ್ಞೆ ಇದ್ದ, ಇದ್ದುದರಿಂದಲೇ ಪಾಪಪ್ರಜ್ಞೆಯಿಂದ ಮುಕ್ತನಾಗಿದ್ದ ಜ್ಞಾನಿಯ ತರ ಕಾಣಿಸಿಯೂ ಸದಾ ತೊಳಲಾಟದಲ್ಲೇ ಇರುವಂತೆ ಕಾಣುತ್ತಾನೆ. ಅಶ್ವತ್ಥಾಮನ ಒಂದಂಶ ನನ್ನ ನಿಮ್ಮಲ್ಲೂ ಇರುವುದರಿಂದಲೇ ಈ ಅಶ್ವತ್ಥಾಮ ನಮ್ಮನ್ನು ಇನ್ನಿಲ್ಲದಂತೆ ಕಾಡುತ್ತಾನೆ, ಕಾಡಬೇಕು. ಜೋಗಿಯವರ ಈ ಕಾದಂಬರಿ ಅದನ್ನು ಅತ್ಯಂತ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಮಾಡುತ್ತಿದೆ.  

ಅಶ್ವತ್ಥಾಮೋ ಬಲಿರ್ವ್ಯಾಸಃ ಎಂದು ಸುರುವಾಗುವ ಮಂತ್ರವನ್ನು ನೀವು ಒಮ್ಮೆಯಾದರೂ ಕೇಳಿರುತ್ತೀರಿ. ಅಶ್ವತ್ಥಾಮ, ಬಲಿ, ವ್ಯಾಸ, ಹನುಮಂತ, ವಿಭೀಷಣ, ಕೃಪ ಮತ್ತು ಪರಶುರಾಮ ಎಂಬ ಏಳು ಮಂದಿ ಚಿರಂಜೀವಿಗಳನ್ನು ನೆನೆಯುವುದಕ್ಕೆ ಸನಾತನಿಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಶಸ್ತ್ಯವಿದೆ. ಬಹುಶಃ ಅಮರತ್ವದ ಬಯಕೆಯುಳ್ಳವರಿಗೆ ಅದು ಪ್ರಾಪ್ತಿಯಾಗಲಿ ಎಂದಿರಬಹುದು. ಸಾವು ಯಾರಿಗೂ ಆಪ್ಯಾಯಮಾನವೇನಲ್ಲ ಬಿಡಿ. ಹಾಗಂತ, ಯಾರಿಗೂ ಚಿರಂಜೀವಿಯಾಗುವ ಆಸೆ ಕೂಡಾ ಇದ್ದಂತಿಲ್ಲ, ಅದರ ಸೈಡ್ ಅಫೆಕ್ಟುಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಗೊತ್ತಿರುವುದರಿಂದ. ಅಂದರೆ, ಚಿರಂಜೀವತ್ವವೇ ಒಂದು ವಿಧದ ಶಾಪ ಎನ್ನುವುದು ಬಹುತೇಕ ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಗೊತ್ತು. ಗೊತ್ತಿಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ವೆಂಟಿಲೇಟರುಗಳಲ್ಲಿ ತಿಂಗಳಾನುಗಟ್ಟಲೆ ಸತ್ತೂ ಉಸಿರಾಡುವ ದೇಹಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸಿದರೆ ಗೊತ್ತಾಗುತ್ತದೆ. ಸ್ವಲ್ಪ ವಿಚಿತ್ರ ಅನಿಸುವುದೆಂದರೆ, ಈ ಅಶ್ವತ್ಥಾಮನಿಂದಲೇ ಸುರುವಾಗುವ ಚಿರಂಜೀವಿಗಳ ಲಿಸ್ಟು ಗಮನಿಸಿದರೆ, ಅಶ್ವತ್ಥಾಮನೊಬ್ಬನನ್ನು ಬಿಟ್ಟರೆ ಉಳಿದವರು ಯಾಕೆ ಚಿರಂಜೀವಿಗಳಾಗುವ ಶಾಪ / ವರ ಹೊತ್ತರೋ ಅರ್ಥವಾಗುವುದಿಲ್ಲ.  ಬದುಕಿನಲ್ಲೂ ಯಾವುದು ಶಾಪ, ಯಾವುದು ವರ ಎನ್ನುವುದು ನಮಗೆ ಗೊತ್ತಿರುವುದಿಲ್ಲ. ಗೊತ್ತಾಗುವಾಗ ಶಾಪವನ್ನು ಬೇಡಿ ಪಡೆದಿರುತ್ತೇವೆ, ವರವನ್ನು ಶಾಪವೆಂದು ಹಿಡಿಶಾಪ ಹಾಕಿ ಬದುಕಿರುತ್ತೇವೆ. ಆದರೆ ತಿರುಗಿ ನೋಡುವ ವ್ಯವಧಾನವೂ ಇಲ್ಲದವರಿಗೆ ಶಾಪ, ವರ, ಸಾವು ಮತ್ತು ಚಿರಂಜೀವತ್ವದ ರಹಸ್ಯಗಳು ಗೊತ್ತೇ ಆಗದ ಹಾಗೆ ಬದುಕು ಮುಗಿದಿರುತ್ತದೆ.
ಮುಂದೆ ಓದಲು ಇಲ್ಲಿ ಕ್ಲಿಕ್ ಮಾಡಿ

Thursday, November 5, 2020

ಮೂರೂ ಬದಿ ಕಡಲು, ಕುಡಿಯಲು ಹನಿಯಿಲ್ಲ!

ಈಚೆಗೆ ಫೇಸ್‍ಬುಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಜೋಗಿಯವರು ಒಂದು ಪೋಸ್ಟ್ ಹಾಕಿದರು. ಅದು ಇಲ್ಲಿದೆ:

"ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಎಷ್ಟೊಂದು ಕಾದಂಬರಿಗಳು ಬರುತ್ತಿವೆ ಅಂದರೆ ಓದುವುದಕ್ಕೆ ಹಬ್ಬವೋ ಹಬ್ಬ. ಮಾರ್ಚ್ ಒಂದರಂದು ನನ್ನ ಅಶ್ವತ್ಥಾಮನ್ ಬಿಡುಗಡೆ ಆಯಿತು. ಆ ನಂತರ ಬಂದ ಕಾದಂಬರಿಗಳ ಪೈಕಿ ಈಗ ನನ್ನ ಕೈಯಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ಇಪ್ಪತ್ತೈದು ಕಾದಂಬರಿಗಳಿವೆ.. ನೀವು ಕಂಡ, ಈ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿಲ್ಲದ, 2020ರಲ್ಲಿ ಬಂದ ಕಾದಂಬರಿಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸುತ್ತಾ ಬನ್ನಿ. 

 1. ಸಂಸ - ಮಲೆಯೂರು ಗುರುಸ್ವಾಮಿ 
 2. ಗೈರ ಸಮಝೂತಿ- ರಾಘವೇಂದ್ರ ಪಾಟೀಲ 
 3. ಚುಕ್ಕಿ ಬೆಳಕಿನ ಹಾಡು - ಕರ್ಕಿ ಕೃಷ್ಣಮೂರ್ತಿ 
 4. ಕಾಲಯಾತ್ರೆ- ಕೃಷ್ಣಮೂರ್ತಿ ಹನೂರು 
 5. ಬೂಬರಾಜ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ- ಜನಾರ್ದನ ಭಟ್ 
 6. ಅಂತು- ಪ್ರಕಾಶ್ ನಾಯಕ್ 
 7. ಋಷ್ಯಶೃಂಗ- ಹರೀಶ ಹಾಗಲವಾಡಿ 
 8. ರಾಯಕೊಂಡ- ಕರಣಂ ಪವನ ಪ್ರಸಾದ್ 
 9. ಕಾಡ ಸೆರಗಿನ ಸೂಡಿ- ಮಂಜುನಾಥ ಚಾಂದ್ 
10. ಕೆಂಪು ಮುಡಿಯ ಹೆಣ್ಣು- ಪಾಮುಕ್/ಓಎಲ್ಲೆನ್ 
11. ಪತ್ಮಂದೆ- ಅನುಬೆಳ್ಳೆ 
12. ನೂರ್ ಜಹಾನ್- ವಿಜಯ ಸುಬ್ಬರಾಜ್ 
13. ಕರ್ತೃ- ಶ್ರುತಿ ಬಿಎಸ್ 
14. ಕಾದಂಬರಿ- ಸುಪ್ರೀತ್ ಕೆ ಎನ್ 
15. ಪ್ರತಿಜ್ಞೆ -ಗುರುರಾಜ ಕೋಡ್ಕಣಿ 
16. ಪುಂಸ್ತ್ರೀ - ಪ್ರಭಾಕರ ಶಿಶಿಲ 
17. ಮಧ್ಯಘಟ್ಟ- ಶಿವಾನಂದ ಕಳವೆ 
18. ವಿಳಾಸ ಬದಲಾಗುತ್ತಿದೆ- ವಸುಮತಿ ಉಡುಪ 
19. ದಂದುಗ -ಅಮರೇಶ ನುಗಡೋಣಿ 
20. ಜನನಾಯಕ- ಅಚಿಬೆ/ವಿಕ್ರಂ ಚದುರಂಗ 
21. ಪಾತಾಳಗರಡಿ- ಎನ್ ಎಸ್ ಕೇಶವರಾಜು 
22. ರಾಜಾವಾರ್ಡ್- ನಿಡಸಾಲೆ ಪುಟ್ಟಸ್ವಾಮಯ್ಯ 
23. ಮಂಜಿ ಮಹಾದೇವನ ಗಂಜೀ ಪುರಾಣ- ಜಿ ಎಸ್ ಭಟ್ಟ ಸಾಗರ 
24. ರುಧಿರಾಭಿಷೇಕ- ಬಾಬು ಕೃಷ್ಣಮೂರ್ತಿ 
25. ಶೋಷಣೆ- ವಿಶ್ವಾಸ ಪಾಟೀಲ/ಚಂದ್ರಕಾಂತ ಪೋಕಳೆ 
26. ತೇಜೋ ತುಂಗಭದ್ರಾ- ವಸುಧೇಂದ್ರ 
27. ಹುಲಿ ಪತ್ರಿಕೆ- ಅನುಷ್ ಶೆಟ್ಟಿ 
28. ಅಶ್ವತ್ಥಾಮನ್ - ಜೋಗಿ" 

ಆಮೇಲೆ ಕೆಲವು ಓದುಗರು ಸೇರಿಸುತ್ತ ಬಂದ ಕೃತಿಗಳು, ನಾನು ಸೇರಿಸಿದ ಕೆಲವೂ ಸೇರಿ ಪಟ್ಟಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತ ಹೋಯಿತು. 
 29. ಸು - ಪ್ರಸನ್ನ ಸಂತೇಕಡೂರು 
 30. ಮಿತಿ - ಧೀರಜ್ ಪೊಯ್ಯೆಕೊಂಡ 
 31. ಕಾಲಾಯ ತಸ್ಮೈನಮಃ - ಕೌಶಿಕ್ ಕೂಡುರಸ್ತೆ 
 32. ಕಾಡಿಗೊಂದು ಕಿಟಕಿ - ಎಂ. ದಾನೀಶ್ 
 33. ಹುಳ - ಪೂರ್ಣಿಮಾ ಮಾಳಿಗಿಮನಿ 
 34. ಪ್ರತಿಷ್ಠೆ - ನಾ ಮೊಗಸಾಲೆ 
 35. ಗೌರಿಯರು - ಅಮರೇಶ ನುಗಡೋಣಿ 
 ================ 

ಕನ್ನಡಿಗರಿಗೆ ಕಾದಂಬರಿ ಅಂದಾಗ ನೆನಪಾಗುವ ಕೃತಿಗಳು ಕುವೆಂಪು ಅವರ ‘ಕಾನೂರು ಸುಬ್ಬಮ್ಮ ಹೆಗ್ಗಡಿತಿ’ ಮತ್ತು ‘ಮಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಮದುಮಗಳು’, ಕಾರಂತರ ‘ಮರಳಿ ಮಣ್ಣಿಗೆ’, ‘ಬೆಟ್ಟದ ಜೀವ’, ‘ಮೈಮನಗಳ ಸುಳಿಯಲ್ಲಿ’, ‘ಅಳಿದ ಮೇಲೆ’, ‘ಮೂಕಜ್ಜಿಯ ಕನಸುಗಳು’, ಮಾಸ್ತಿಯವರ ‘ಚಿಕವೀರ ರಾಜೇಂದ್ರ’, ಶಂಕರ ಮೊಕಾಶಿ ಪುಣೇಕರರ ‘ಗಂಗವ್ವ ಗಂಗಾಮಾಯಿ’ ಮತ್ತು ‘ಅವಧೇಶ್ವರಿ’, ಶಾಂತಿನಾಥ ದೇಸಾಯಿಯವರ ‘ಮುಕ್ತಿ’, ರಾವ್ ಬಹದ್ದೂರರ ‘ಗ್ರಾಮಾಯಣ’, ಮಿರ್ಜಿ ಅಣ್ಣಾರಾಯ ಅವರ ‘ನಿಸರ್ಗ’, ತರಾಸು ಅವರ ‘ದುರ್ಗಾಸ್ತಮಾನ’, ಎಸ್ ಎಲ್ ಭೈರಪ್ಪನವರ ‘ಗೃಹಭಂಗ’ ಮತ್ತು ‘ವಂಶವೃಕ್ಷ’, ತೇಜಸ್ವಿಯವರ ‘ಕರ್ವಾಲೊ’ ಮತ್ತು ‘ಚಿದಂಬರ ರಹಸ್ಯ’, ಲಂಕೇಶರ ‘ಮುಸ್ಸಂಜೆಯ ಕಥಾಪ್ರಸಂಗ’, ವ್ಯಾಸರಾಯ ಬಲ್ಲಾಳರ ‘ಬಂಡಾಯ’, ಯಶವಂತ ಚಿತ್ತಾಲರ ‘ಶಿಕಾರಿ’ ಮತ್ತು ‘ಪುರುಷೋತ್ತಮ’, ಯು ಆರ್ ಅನಂತಮೂರ್ತಿಯವರ ‘ಸಂಸ್ಕಾರ’, ಚದುರಂಗರ ‘ವೈಶಾಖ’, ನಿರಂಜನರ ‘ಮೃತ್ಯುಂಜಯ’, ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣ ಆಲನಹಳ್ಳಿಯವರ ‘ಭುಜಂಗಯ್ಯನ ದಶಾವತಾರಗಳು’ ಮುಂತಾದ ಕೆಲವೇ ಕೆಲವು ಕೃತಿಗಳು. ಬಹುಶಃ ಕನ್ನಡದ ಮೊದಲ ಇಪ್ಪತ್ತು - ಇಪ್ಪತ್ತೈದು ಕಾದಂಬರಿಗಳಾಗಿ ಸದಾ ಕಾಲ ನಿಲ್ಲಬಲ್ಲ ಕೃತಿಗಳಿವು. 

ಅದೇ ನವ್ಯೋತ್ತರ ಘಟ್ಟಕ್ಕೆ ಬಂದರೆ ಅಂಥ ಕಾದಂಬರಿಗಳು ಎಷ್ಟಿವೆ ಎಂದು ಕೇಳಿದರೆ, ಅಂಥ ಎಂದರೆ ಯಾವ ಬಗೆಯವು ಎಂಬ ಪ್ರಶ್ನೆಯೇ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಎದ್ದು ನಿಲ್ಲುತ್ತದೆ. 

ಕಾದಂಬರಿಯ ಕುರಿತು ಅದೊಂದು ಪ್ರಕಾರ ಎಂದು ನೋಡುವಾಗ ನಮಗೆ ಹುಟ್ಟುವ ಪರಿಕಲ್ಪನೆ ಏನು? ಅದೇ ಒಂದು ಕಾದಂಬರಿಯ ಓದು ಕೊಡಬೇಕಾದ ಒಟ್ಟಾರೆ ಅನುಭೂತಿಯನ್ನು ಗಮನಿಸಿ ಹೇಳುವುದಾದಲ್ಲಿ ಅದು ಇರಬೇಕಾದ್ದು ಹೇಗೆ ಎಂಬ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು ತೀರ ಸಾಪೇಕ್ಷವಾದವು. ಹೋಲಿಕೆಯೇ ಇಲ್ಲದಿದ್ದಲ್ಲಿ ಒಳ್ಳೆಯದು ಕೆಟ್ಟದ್ದು ಎನ್ನುವುದೂ ಇಲ್ಲ ಎನ್ನುವುದನ್ನು ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡರೆ, ಕೆಲವೊಂದು ಕೃತಿಗಳನ್ನೇ ಮಾನದಂಡವಾಗಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ನಾವು ಈ ಪ್ರಶ್ನೆಯನ್ನು ಎದುರಿಸುವುದು ಅನಿವಾರ್ಯ ಎನ್ನುವುದನ್ನೂ ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡಂತೆ. 

ಕಾದಂಬರಿ ಎಂದರೇನು, ಸಣ್ಣಕತೆಗಿಂತ ಅದು ಹೇಗೆ ಭಿನ್ನ ಎನ್ನುವ ಬಗ್ಗೆ ವಿವೇಕ್ ಶಾನಭಾಗ್ ಅವರು ಶಾಂತಿನಾಥ ದೇಸಾಯಿಯವರ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸುತ್ತ ವಿವರಿಸಿದ್ದರು. 

“ನಾನು ಯಾವಾಗ್ಲು ಈ ಉದಾಹರಣೆಯನ್ನ ಕೊಡ್ತ ಇರ್ತೇನೆ; ಅದನ್ನು ಶಾಂತಿನಾಥ ದೇಸಾಯಿ ಹೇಳಿದ್ರು. ಅದೇನಂದ್ರೆ, ಕತೆಯಂದ್ರೆ ಒಂದು ಮರದ ಮೇಲೆ ಹತ್ತಿ ಅದ್ರ ಹಣ್ಣು ತಿಂದ್ಹಂಗೆ, ಕಾದಂಬರಿ ಅಂದ್ರೆ ಇಡೀ ತೋಟದಲ್ಲೆ ಓಡಾಡಿ, ನಿಮ್ಗೆ ಬೇಕಾದ ಹಣ್ಣು ಕಿತ್ಹಂಗೆ ಅಂತ. ಅಂದ್ರೆ ನಿಮಗೆ ಹೇಳ್ಬೇಕಾಗಿದ್ದೇನಂದ್ರೆ, ಒಟ್ಟು ಎರಡೂ ಮಾಧ್ಯಮ ಇದ್ಯಲ್ಲ, ಅದಕ್ಕದಕ್ಕೆ ಭಿನ್ನವಾದ ಒಂದು ಜೀವನದೃಷ್ಟಿ ಬೇಕಾಗತ್ತೆ. ಎರಡನ್ನು ಬರೀಬೇಕಾದ್ರೆ ನಮ್ಮ ಮನಸ್ಥಿತಿ, ಅದಕ್ಕೆ ಬೇಕಾದ ಸಿದ್ಧತೆ ಮತ್ತು ಅದಕ್ಕೆ ಬೇಕಾದ ಲೋಕದೃಷ್ಟಿ ಎಲ್ಲವೂ ತುಂಬ ಭಿನ್ನವಾದದ್ದು. ಆದ್ರಿಂದ ಒಂದು ಕತೆ ಬರೀತ ಬರೀತ ಕಾದಂಬರಿಯಾಗೋದಿಲ್ಲ ಅಥ್ವಾ ಒಂದು ಉದ್ದ ಕತೆ ಕಾದಂಬರಿಯಾಗೋದಿಲ್ಲ. ಕಾದಂಬರಿಗೆ ತುಂಬ ಆಳ ಬೇಕು. ಅಂದ್ರೆ, it is about total experience... ಅಂಥ ಒಂದು ಪೂರ್ಣ ಅನುಭವದ ಒಂದು ಮಾಧ್ಯಮ ಅದು. ಆದ್ರೆ ಕತೆ ಅಂದ್ರೆ ಹಾಗಲ್ಲ. ಅದರ ಅಳತೆ ಚಿಕ್ಕದು, ಆಮೇಲೆ ಅದ್ರಲ್ಲಿ ನೀವು ಹೇಳಬೇಕಾದ ಸಂಗತಿಗಳನ್ನ ಚುರುಕಾಗಿ ಹೇಳ್ಬೇಕು, ಒಂದು ಮಾಧ್ಯಮ ಆಗಿ ಅದು ಬೇರೆ. ಹಾಗಾಗಿ ಕತೆಗಾರನಿಗೆ ಮತ್ತು ಕಾದಂಬರಿಕಾರನಿಗೆ ಇರಬೇಕಾದ ಮನಸ್ಥಿತಿ ಎರಡೂ ಬೇರೆ ಬೇರೆ. ಆಮೇಲೆ ಕಾದಂಬರಿ ಬರೆಯುವಾಗ ಹೆಚ್ಚು ಸಾವಧಾನ ಬೇಕು ಅಂತ ನನಗನಿಸುತ್ತೆ. ಅಂದ್ರೆ ಸಾವಧಾನ ಅನ್ನೋದು ನಾನು ನಿಮಗೆ ಒಂದನ್ನ ತಿಳ್ಕೊಂಡು, ಒಂದನ್ನ ಅರಗಿಸಿಕೊಂಡು, ಒಂದನ್ನ ಸಮಾಧಾನವಾಗಿ ಹೇಳುವ ರೀತಿ. ಸಮಾಧಾನ ಅನ್ನೋದನ್ನ ತುಂಬ metaphoricalಆದ ಅರ್ಥದಲ್ಲಿ ನೀವದನ್ನ ತಗೊಳ್ಬೇಕು. ಸಮಾಧಾನಕರವಾದ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಅದನ್ನ ಹೇಳ್ಬೇಕು. ಸೊ, ಈ ಎಲ್ಲ ರೀತಿಯಿಂದ ಎರಡೂ ಸಂಪೂರ್ಣ ಭಿನ್ನವಾದ ಮಾಧ್ಯಮಗಳಂತ್ಲೆ ನನಗೆ ಅನ್ಸುತ್ತೆ. ಆಮೇಲೆ ನಾನು ಈ ಕಾದಂಬರಿಗಳನ್ನ ಬರೀತಾ ಇರೋದಿಕ್ಕೂ ಮತ್ತೆ ಆ ತರ ಈ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ನಾನು ಈಗ ಎರಡು ಕಾದಂಬರಿಗಳನ್ನ ಬರೆಯೋದಿಕ್ಕು ಇದೇ ಒಂದು ಕಾರಣ; ಯಾಕಂದ್ರೆ ಅದು ನನಗೆ ಅದು ಹೆಚ್ಚು space ಕೊಡುತ್ತೆ ಅಂತ ನನಗನಿಸಿದೆ.” 

2003ರ ನವೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ಹರೀಶ್ ಕೇರ ಅವರು ಉದಯವಾಣಿ ಸಾಪ್ತಾಹಿಕದಲ್ಲಿ ಬರೆಯುವ ಮತ್ತು ಬರೆಯದಿರುವ ಕಷ್ಟ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಒಂದು ಸಂವಾದ ಆರಂಭಿಸಿದರು. ಈ ಲೇಖನ ಬಹು ಮುಖ್ಯವಾದ ಹತ್ತು ಹಲವು ಪ್ರಶ್ನೆಗಳನ್ನು ಎತ್ತಿತ್ತು.

"ಮರೀಚಿಕೆಯಾದ ಕೆಲವೇ ಏಕಾಂತದ ಘಳಿಗೆಗಳು ದೊರಕಿದಾಗ ಅವುಗಳನ್ನು ಕ್ಷಿಪ್ರ, ಸರಳ ಮತ್ತು ಅಷ್ಟೇನೂ ಆತ್ಮವಿಲ್ಲದ ಬರಹಗಳು ನುಂಗುತ್ತವೆ............ಅಂದರೆ ಅರ್ಥ ಇಷ್ಟೆ. ಇದು ಚೆದುರಿ ಹೋದ ಕಥನಗಳ ಯುಗ. ಇಲ್ಲಿ ಇಡಿ ಇಡೀ ಘನೀಕೃತವಾದ ಕಾದಂಬರಿ, ಒಂದು ಜೀವನ ದರ್ಶನವನ್ನು ಒಂದು ಬೀಸಿನಲ್ಲಿ ಕೊಡಬಹುದಾದ ಕೃತಿಗಳು - ಅಂದರೆ ಮರಳಿ ಮಣ್ಣಿಗೆ, ಮಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಮದುಮಗಳು, ಗ್ರಾಮಾಯಣದಂಥ ಕೃತಿಗಳು ವರ್ತಮಾನ ಕಾಲದಲ್ಲಿಲ್ಲ." 

ಹದಿನೇಳು ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದಿನ ಅದೇ ಪ್ರಶ್ನೆ ಇವತ್ತಿಗೂ ಪ್ರಸ್ತುತವೇ ಅನಿಸುವುದು ನಿಜ. 

ಈಗ ಕಾದಂಬರಿಯ ಪರಿಕಲ್ಪನೆ ಸಾಕಷ್ಟು ಬದಲಾಗಿರುವಂತೆಯೂ ಕಾಣುತ್ತದೆ. ಸಣ್ಣಕತೆಯೊಂದು ಕಾದಂಬರಿಯಾಗಿ ಬದಲಾದ ಸಾಕಷ್ಟು ಉದಾಹರಣೆಗಳು ನಮಗೆ ಸಿಗುತ್ತವೆ. ನಾ ಮೊಗಸಾಲೆಯವರು ತಮ್ಮ ‘ಧಾತು’ ಕೃತಿಯ ಬಗ್ಗೆ ವಿವರಿಸುತ್ತ ಹೇಳಿದ ಮಾತುಗಳು, ಕೃಷ್ಣಮೂರ್ತಿ ಹನೂರ ಅವರು ತಮ್ಮ ‘ಅಜ್ಞಾತನೊಬ್ಬನ ಆತ್ಮಚರಿತ್ರೆ’ಯ ಬಗ್ಗೆ ಹೇಳಿಕೊಂಡಿರುವ ಮಾತುಗಳು, ಅವರು ಮತ್ತೆ ತಮ್ಮ ‘ಕಾಲ ಯಾತ್ರೆ’ ಕಾದಂಬರಿಯ ಮೊದಲಿಗೆ ಹೇಳಿಕೊಂಡಿರುವ ಮಾತುಗಳು, ಮೊಗಳ್ಳಿ ಗಣೇಶ್ ಅವರು ತಮ್ಮ ಕಾದಂಬರಿ ‘ಕಿರೀಟ’ದ ಬಗ್ಗೆ ಹೇಳಿಕೊಂಡಿರುವ ಮಾತುಗಳು, ಕರ್ಕಿ ಕೃಷ್ಣಮೂರ್ತಿಯವರು ತಮ್ಮ ‘ಚುಕ್ಕಿ ಬೆಳಕಿನ ಜಾಡು’ ಕಾದಂಬರಿಯ ಬಗ್ಗೆ ಹೇಳಿಕೊಂಡಿರುವ ಮಾತುಗಳೆಲ್ಲವೂ ಅವರ ಕಾದಂಬರಿ ಅವರದೇ ಇನ್ನೊಂದು ಸಣ್ಣಕತೆಯತ್ತ ನಮ್ಮ ಗಮನ ಸೆಳೆಯುವಂತಿವೆ. 

ಅಲ್ಲದೆ ಇವತ್ತು ಪುಂಖಾನುಪುಂಖ ಬರುತ್ತಿರುವ ಸಾಕಷ್ಟು ಕಾದಂಬರಿಗಳು ಒಟ್ಟಾರೆ ಅನುಭೂತಿಯಲ್ಲಿ ಒಂದು ಸಣ್ಣಕತೆಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನದ್ದೇನನ್ನೂ ದಯಪಾಲಿಸದ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿಯೇ ಇರುವುದು ಕೂಡ ಸುಳ್ಳಲ್ಲ. ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದೆರಡು ಪಾತ್ರಗಳ ಸರಳವಾದ ಒಂದು ಕತೆಯಷ್ಟೇ ಇರುತ್ತದೆ. ಆ ಪಾತ್ರಗಳ ಬದುಕಿನಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತಿರಬಹುದಾದ ಯಾವತ್ತೂ ಕತೆಗಳು ಸದ್ಯಕ್ಕಂತೂ ಹಿನ್ನೆಲೆಗೆ ಸೇರುತ್ತವೆ ಮಾತ್ರವಲ್ಲ, ಈ ಕತೆ ಮುಗಿಯುವವರೆಗೆ ಅಮಾನತ್ತಿನಲ್ಲೇ ತೆಪ್ಪಗೆ ನಿಲ್ಲುತ್ತವೆ. ಹಾಗಾಗಿ ಬೇರಾವುದೇ ಪಾತ್ರಗಳು ಅಲ್ಲಿ ಎಂಟ್ರಿ ಪಡೆಯುವುದಿಲ್ಲ. ಊರಿನ ಶಾಲೆ, ಆಸ್ಪತ್ರೆ, ದೇವಸ್ಥಾನ, ಹಿರಿಯರು, ಮಕ್ಕಳು, ದನಕರುಗಳು, ಸಾಕುಪ್ರಾಣಿಗಳು, ಹವಾಮಾನದ ಏರಿಳಿತಗಳು, ರಾಜಕೀಯ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳು, ಹಬ್ಬ ಹರಿದಿನಗಳು ಯಾವುವೂ ಅವರ ಕಾದಂಬರಿಯ ಚೌಕಟ್ಟಿನೊಳಗೆ ಬರುವುದಿಲ್ಲ. ಒಂದು ಪೂರ್ವನಿರ್ಧಾರಿತ ಕತೆಯ ಸೆಳೆತಕ್ಕೆ ಸಿಕ್ಕ ದರಗಲೆಯಂತೆ ಧಾವಂತದಿಂದ ಪಾತ್ರಗಳು ಚಲಿಸುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಆ ಕತೆಯೊಂದಿಗೆ ಅವು ಒಮ್ಮೆಗೇ ತಣ್ಣಗಾಗಿ ಬಿಡುತ್ತವೆ. ಆದರೆ ನಮ್ಮ ಬದುಕು ಹೀಗೆ ನಡೆಯುವುದಿಲ್ಲ ಎನ್ನುವುದು ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಗೊತ್ತು. ಹಾಗಾಗಿಯೇ, ಸ್ವಲ್ಪ ಕಾಲದ ಬಳಿಕ ಓದುಗನಿಗೆ ಬೇಕೆಂದರೂ ಆ ಕಾದಂಬರಿಯ ಯಾವ ಪಾತ್ರವೂ, ಕತೆಯೂ ನೆನಪಿಗೆ ಬರುವುದಿಲ್ಲ. ನಾವು ಓದಿದ ಮಹತ್ವದ ಕೆಲವು ಲೇಖಕರ ಎಷ್ಟು ಕತೆ ಅಥವಾ ಪಾತ್ರಗಳು ನಮಗೆ ಥಟ್ಟನೆ ಬೇಕೆಂದಾಗ ನೆನಪಾದಾವು? ಹಾಗೆಯೇ ಎಷ್ಟು ಕಾದಂಬರಿಗಳು ನಮ್ಮ ನೆನಪಿನಲ್ಲಿ ನಿಂತಿವೆ? ಅದೇ ಮೇಲೆ ಹೆಸರಿಸಿದ ಕನ್ನಡದ ಇಪ್ಪತ್ತು-ಇಪ್ಪತ್ತೈದು ಕಾದಂಬರಿಗಳ ಹೆಸರು ಕೇಳಿದ್ದೇ ಆ ಕೃತಿಯ ಯಾವುದಾದರೂ ಒಂದಂಶ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬನ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲೂ ಹಾದು ಹೋಗದೇ ಇರಲು ಸಾಧ್ಯವೆ? 

ಕಾದಂಬರಿಯ ಸ್ವರೂಪವೇ ಡೈಲ್ಯೂಟ್ ಆಗುತ್ತಾ ಅದು ಸಣ್ಣಕತೆಯದೇ ವಿಸ್ತರಿತ ರೂಪವಾಗಿ ಬದಲಾಗುವುದರಲ್ಲಿ ಮೂರು-ಮೂರೂವರೆ ಸಾವಿರ ಪದಗಳ ಇತಿಮಿತಿಯಲ್ಲಿದ್ದ ಸಣ್ಣಕತೆಯ ಗಾತ್ರವನ್ನು ಇದ್ದಕ್ಕಿದ್ದಂತೆ ಒಂದೂವರೆ ಪದಮಿತಿಗಿಳಿಸಿದ ಮತ್ತೀಗ ಸಣ್ಣಕತೆಗಳಿಗೇ ಕೊಕ್ ಕೊಟ್ಟಿರುವ ಪತ್ರಿಕೆಗಳ ಪಾತ್ರವೂ ಇರುವಂತಿದೆ. 

ಇದಲ್ಲದಿದ್ದರೂ ಕಾದಂಬರಿಯ ಓದು ಒಂದು ಸಾಮಾನ್ಯ ಸಣ್ಣಕತೆಯ ಓದಿನ ಮಟ್ಟದ ಅನುಭೂತಿಯನ್ನಾದರೂ ಕೊಡಲು ಸಮರ್ಥವಾದ ಉದಾಹರಣೆಗಳು ಹೆಚ್ಚಿಲ್ಲ ಎನ್ನುವುದು ದಿನದಿನಕ್ಕೆ ಮನದಟ್ಟಾಗುತ್ತಿರುವ ಹೊತ್ತಲ್ಲಿ ಬರುತ್ತಿರುವ ಕಾದಂಬರಿಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ ಹೊಸ ಭರವಸೆ ಹುಟ್ಟಿಸಬೇಕೋ, ಅನುಭವ ಕಲಿಸಿದ ಪಾಠದಿಂದ ಇವುಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಒಂದು ಪೂರ್ವಾಗ್ರಹೀತ ಮನೋಭಾವ ತಾಳಬೇಕೇ ಹೇಳುವುದು ಕಷ್ಟ. ಏಕೆಂದರೆ, ಸೃಜನಶೀಲ ಸಾಹಿತ್ಯ ಸೃಷ್ಟಿಯ ಬಗ್ಗೆ ಯಾರೂ ಯಾರಿಗೂ ಮುಂಗಡವಾಗಿ ಗ್ಯಾರೆಂಟಿ/ವಾರಂಟಿ ಕೊಡಲಾರರು. ಒಂದು ಬರಹ ಚೆನ್ನಾಗಿ ಬಂದರೆ ಅದು ಎಷ್ಟೋ ಬಾರಿ ಅದೃಷ್ಟದ ಫಲ! ನಾನು ಚೆನ್ನಾಗಿಯೇ ಬರೆಯುತ್ತೇನೆಂದಾಗಲೀ, ಓದುಗನ ಎಲ್ಲಾ ನಿರೀಕ್ಷೆಗಳನ್ನು ಪೂರೈಸುವೆನೆಂದೋ ಬರಹಗಾರ ವಾಗ್ದಾನ ಮಾಡಲು ಸಾಧ್ಯವೆ ಎಂಬ ಪ್ರಶ್ನೆಯಿದೆ. ಆದರೆ, ಓದುಗನಿಗೂ ಚೆನ್ನಾಗಿಲ್ಲದ್ದನ್ನು ಚೆನ್ನಾಗಿಲ್ಲ ಎನ್ನುವ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವಿದೆಯಲ್ಲವೆ! ಅವನು ಅದನ್ನು ಹೇಳದೇ (ಯಾರಿಗೂ ಬೇಜಾರು ಉಂಟು ಮಾಡದೆ) ಬಾಯಿ ಮುಚ್ಚಿಕೊಂಡಿದ್ದರೆ ಚೆನ್ನ ಎಂದಾದರೆ, ಬಾಯಿ ತೆರೆಯಬೇಕು ಯಾರು! 

ಮೂಲತಃ ನಮಗೆ ಸಾಹಿತ್ಯ ಯಾಕೆ ಬೇಕು? ಸಾಹಿತ್ಯದಿಂದ ಸಾಮಾನ್ಯ ಮನುಷ್ಯನಿಗೆ ಏನು ಉಪಯೋಗವಿದೆ ಎನ್ನುವಂಥ ಮೂಲಭೂತ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳಿಗೆ ಮತ್ತೆ ಹಿಂದಿರುಗುವ ಅಗತ್ಯ ಈಗ ಇನ್ನೊಂದೇ ಬಗೆಯಲ್ಲಿ ಕಾಡುತ್ತಿದೆ. ಸಾಹಿತ್ಯದಿಂದ ಮನುಷ್ಯ ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಬುದ್ಧ, ಹೆಚ್ಚು ಉದಾರ, ಹೆಚ್ಚು ಮಾನವೀಯ, ಹೆಚ್ಚು ವಿಶಾಲ ಮನೋಭಾವದವ ಮತ್ತು ಸಹಿಷ್ಣು ಆಗುತ್ತಾನೆಂದು ಒಪ್ಪುವುದಾದರೆ ನಮ್ಮ ಸಾಹಿತಿಗಳೇ ಯಾಕೆ ಹಾಗೆ ಆಗಿಲ್ಲ? 

ಸಾಹಿತ್ಯದ ಓದು ಮನುಷ್ಯನ ಭಾವಕೋಶವನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸುತ್ತದೆ, ಅವನಿಗೆ ಅವನ ವೈಯಕ್ತಿಕವೆನ್ನಬಹುದಾದ ಒಂದು ಸ್ಪೇಸ್ ನಿರ್ಮಿಸಿಕೊಡುತ್ತದೆ, ಅವನ ಮನಸ್ಸಿನ ಲಹರಿಗೆ ಭಾಷೆಯ ನೆರವನ್ನು ಒದಗಿಸಿ ಅವನನ್ನು ಅವನಿಗೆ ತೋರಿಸಿಕೊಡುವ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತದೆ ಎನ್ನುವುದೆಲ್ಲ ನಿಜವಾದರೆ ಮೊದಲು ಅದರ ಫಲಾನುಭವಿ ಸ್ವತಃ ಸಾಹಿತಿಯೇ ಆಗಬೇಕಲ್ಲವೆ? ಅವನಿಗೇ ದಕ್ಕದೇ ಹೋದುದನ್ನು, ಅವನ ಬಳಿಯೇ ಇಲ್ಲದ್ದನ್ನು ಅವನು ಇನ್ನೊಬ್ಬರಿಗೆ ಹೇಗೆ ಕೊಡಬಲ್ಲ? 

ಒಂದು ಕಾಲಕ್ಕೆ ಸಾಹಿತಿಗಳು ಹಾಗಿರುತ್ತಾರೆ ಎಂದುಕೊಂಡು ಜನ ಅವರನ್ನು ಗೌರವಿಸುತ್ತಿದ್ದರು, ಆರಾಧನಾ ಮನೋಭಾವದಿಂದ ಕಾಣುತ್ತಿದ್ದರು. ಆದರೆ ಅದೇ ಜನ, ಮಠಾಧೀಶರು ರಾಜಕೀಯದ ಮಾತನಾಡುವುದನ್ನು ಸಹಿಸಿದವರು, ಸಾಹಿತಿಗಳು ಧರ್ಮ, ರಾಜಕೀಯ, ದೇಶ ಮುಂತಾದ ವಿಷಯದ ಬಗ್ಗೆ ಮಾತನಾಡದೆ ಬಾಯ್ಮುಚ್ಚಿಕೊಂಡಿರಬೇಕು ಎಂದೂ ಬಯಸಿದರು. ಅಂದರೆ, ಸ್ಥೂಲವಾಗಿ ಜೀವನಾನುಭವವನ್ನು ಓದು ಕೊಡುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಜೀವನಾನುಭವ ಇರುವವರು ಬರೆಯುತ್ತಾರೆ ಎನ್ನುವ ಸಾಮುದಾಯಿಕ ನಂಬುಗೆ ಛಿದ್ರಗೊಂಡಿದ್ದನ್ನು ನಾವು ಕಳೆದ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಗಮನಿಸಿದ್ದೇವೆ. ಈ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಸಾಹಿತಿಗಳಷ್ಟು ಅವಹೇಳನಕ್ಕೆ ಗುರಿಯಾದ ಇನ್ನೊಂದು ವರ್ಗ ಬಹುಶಃ ನಮ್ಮ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ವಲಯದಲ್ಲಿಲ್ಲ. ಈ ಬಗೆಯ ಬದಲಾವಣೆಗೆ ದೇಶದ ರಾಜಕೀಯ, ಧಾರ್ಮಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಪಲ್ಲಟಗಳು ಎಷ್ಟರಮಟ್ಟಿಗೆ ಕಾರಣವೋ ಅಷ್ಟೇ ಸಾಹಿತಿ ಸ್ವಕೇಂದ್ರಿತನಾಗಿ, ತನ್ನ ಪ್ರಸಿದ್ಧಿ/ಪ್ರಚಾರ/ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಎಂದೆಲ್ಲ ರಾಜಕೀಯ ನಡೆಸುತ್ತ ಜನಮನದಲ್ಲಿ ಕುಸಿದಿದ್ದು ಕೂಡ ಕಾರಣ. ಅವನು ಸಾಹಿತ್ಯವನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ಫಲಾನುಭವಿಯಾಗಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದಷ್ಟು ಸ್ವತಃ ಸಾಹಿತ್ಯದಿಂದ ಬೆಳೆಯಲಿಲ್ಲ. ಇಂಥವರು ಒಂದು ಸಮುದಾಯಕ್ಕೆ ಸಾಹಿತ್ಯದಿಂದ ಕೊಡಬಹುದಾದ್ದು ಏನು ಎಂಬ ಬಗ್ಗೆ ಜನ ನಿರ್ಧರಿಸಿದ್ದರಿಂದ ಸಾಹಿತಿ ಮತ್ತು ಸಾಹಿತ್ಯದ ಘನತೆಗೂ ಧಕ್ಕೆಯಾಯಿತು. ಅದೇ ಹೊತ್ತಿಗೆ ಸಾಹಿತಿಯೊಬ್ಬ ತನಗೆ ವ್ಯಕ್ತಿಗತವಾಗಿ ಸಿಗುವ ಪುರಸ್ಕಾರ, ಪ್ರಶಸ್ತಿ, ಲಾಭಗಳಿಗೆ ತನ್ನ ಸಮುದಾಯ ಮತ್ತು ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಪ್ರಾತಿನಿಧಿತ್ವವಹಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಉತ್ಸುಕತೆ ತೋರುತ್ತಿದ್ದ. ಒಬ್ಬ ಸಾಹಿತಿಗೆ ಪ್ರಶಸ್ತಿ, ಪುರಸ್ಕಾರ ಸಿಕ್ಕರೆಷ್ಟು ಬಿಟ್ಟರೆಷ್ಟು, ಒಂದಲ್ಲಾ ಒಂದು ಬಗೆಯ ಲಾಬಿ ಮಾಡಿಯೇ ಗಳಿಸಿರಬಹುದಾದ ಅದನ್ನು ಅವನು ಹಿಂದಿರುಗಿಸಿದರೆಷ್ಟು ಇಟ್ಟುಕೊಂಡರೆಷ್ಟು ಎಂದು ಜನ ಅದಾಗಲೇ ತೀರ್ಮಾನಿಸಿದ್ದರಿಂದ ಅವನು ತನ್ನ ಸಾಮಾಜಿಕ ಮುಖವನ್ನೇ ಕಳಚಿ ಇಡಬೇಕಾಯಿತು. 

ಆದರೆ, ಸಾಹಿತಿ ಎಂಥ ನೀಚನೇ ಆಗಿರಲಿ, ಬರೆಯಲು ಕೂತಾಗ ಅವನು ಬೇರೆಯೇ ವ್ಯಕ್ತಿ. ಅವನಿಗೆ ಪಾಪಲೇಪವಿಲ್ಲ. ಸೃಜನಶೀಲ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವ ಬೇರೆ, ನಾವು ಕಾಣುವ ಬರಹಗಾರನ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವ ಬೇರೆ. ಇದನ್ನು ತಮ್ಮನ್ನು ತಾವು ಕಳೆದುಕೊಂಡು ಬರವಣಿಗೆಯಲ್ಲಿ ತನ್ಮಯರಾದ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ಬರಹಗಾರನೂ ಒಪ್ಪುತ್ತಾನೆ. ಆದರೆ ಇವತ್ತು ಅಂಥ ಬರಹಗಾರನ ಜೊತೆಜೊತೆಗೇ ಇನ್ನೊಂದು ಬಗೆಯ ಬರಹಗಾರರ ತಳಿಯೂ ಹುಲುಸಾಗಿದೆ. ನಾವು ನೀವೆಲ್ಲ ಎಲಿಮೆಂಟರಿ ಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ ತೆಂಗಿನಮರ (ದ ಮೇಲೆ) ದ ಕುರಿತು ಅಥವಾ ಬೇಸಿಗೆಯ ರಜೆಯ ಬಗ್ಗೆಯೋ ಪ್ರಬಂಧ ಬರೆದ ಹಾಗೆ ಕತೆ-ಕಾದಂಬರಿ ಬರೆಯುವವರು! ಇವರಿಗೆ ಆ ತನ್ಮಯತೆ ಎಂದರೇನೆಂದೇ ಅರ್ಥವಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಇವರಿಗೆ ಕತೆ, ಸಿನಿಮಾ ಕತೆಯಿದ್ದ ಹಾಗೆ ಮುಖ್ಯಾತಿ ಮುಖ್ಯ. ಹುಡುಕಾಟವೇನಿಲ್ಲ ಸಾಹಿತ್ಯ ಸೃಷ್ಟಿಯಲ್ಲಿ. ಕತೆಯನ್ನು ಚೆನ್ನಾಗಿ ಹೇಳಿಬಿಡುವುದು ಮುಖ್ಯ. ಹಾಗಾಗಿ ಇವರು ಎಲ್ಲಿಯೂ ಮೈಮರೆಯುವುದಿಲ್ಲ. ಇವರ ಮಟ್ಟಿಗೆ ಸೃಜನಶೀಲ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವ ಎನ್ನುವುದೆಲ್ಲ ಇರುವುದಿಲ್ಲ. ಇರುವುದೆಲ್ಲ ಮಹಾನ್ ಲೇಖಕನ ಫೋಸು ಒಂದೇ. 

ಮೊದಲಿಗೆ ಸಾಹಿತಿ ಈ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ತನ್ನದೇ ಸಮುದಾಯದಿಂದ ದೂರವಾಗಿದ್ದನ್ನು ನಾವು ಗಮನಿಸಬೇಕು. ಕಾರಂತರು ಕಾಲ್ನಡಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಪುತ್ತೂರು, ಸುಳ್ಯ, ವಿಟ್ಲ ಸೀಮೆಯನ್ನು ಸುತ್ತಿದವರು. ಬ್ರಹ್ಮಾವರ, ಬಾರ್ಕೂರು, ಸಿದ್ಧಾಪುರ ಸೀಮೆಯನ್ನು ಸುತ್ತಿದವರು. ಬೈಂದೂರು, ಭಟ್ಕಳ, ಕುಮುಟಾ ಸುತ್ತಿದವರು. ಊರೂರು ಸುತ್ತುವಾಗ ಮಂದಿ ತಮ್ಮ ಸಂಬಂಧಿಕರ ಅಥವಾ ಪರಿಚಯಸ್ಥರ, ಅದೂ ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಊರಿನ ಅನುಕೂಲಸ್ಥರ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ತಂಗುತ್ತಿದ್ದ, ಹೋಟೇಲು, ಲಾಡ್ಜುಗಳಿಲ್ಲದ ದಿನಗಳವು. ಕಾರಂತರಲ್ಲಿಗೆ ಶಿಕ್ಷಣಕ್ಕೋ, ಬಡತನಕ್ಕೋ ನೆರವು ಕೇಳಿ ಬರುತ್ತಿದ್ದ ಮಂದಿಯನ್ನು ಕೂಡಾ ಕೂರಿಸಿಕೊಂಡು, ನಿನ್ನ ಮನೆ ಎಲ್ಲಾಯಿತು, ಅಲ್ಲಿಯೇ ಹುಟ್ಟಿ ಬೆಳೆದವರೋ ಬೇರೆ ಕಡೆಯಿಂದ ಬಂದು ನೆಲೆಯಾದವರೋ, ಮೂಲ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಈಗ ಯಾರಿದ್ದಾರೆ, ನಿನ್ನ ತಂದೆ ಏನು ಮಾಡುತ್ತಾರೆ, ತಾಯಿ ಎಷ್ಟು ಕಲಿತಿದ್ದಾರೆ, ನೀವು ಒಟ್ಟಿಗೆ ಎಷ್ಟು ಮಕ್ಕಳು, ಅವರೆಲ್ಲ ಎಲ್ಲಿದ್ದಾರೆ, ಏನೇನು ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ, ಮುಂದೇನು ಮಾಡಬೇಕಂತ ಇದ್ದಿ ಎಂದೆಲ್ಲ ಎಷ್ಟು ಕುತೂಹಲ ಮತ್ತು ಆಪ್ತಭಾವದಿಂದ ವಿಚಾರಿಸುತ್ತಿದ್ದರೆಂದರೆ ಯಾರಿಗೂ ಯಾವತ್ತೂ ಈಯಪ್ಪ ನಾಲ್ಕು ಕಾಸು ಕೊಡಲು ಎಷ್ಟೆಲ್ಲ ಕೇಳುತ್ತಾರಪ್ಪ ಅನಿಸುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ, ಬದಲಿಗೆ ತಾವು ಎಂದಾದರೂ ಅವರ ಕಾದಂಬರಿಯ ಪಾತ್ರಗಳಾಗಬಹುದೇನೋ ಎಂಬ ಆಸೆಯೇ ಮೊಳೆಯುತ್ತಿತ್ತು! ಆದರೆ ಕಾರಂತರ ಕುತೂಹಲಕ್ಕೆ ಅಂಥ ಉದ್ದೇಶಗಳಿದ್ದವೋ ಇಲ್ಲವೊ, ಆದರೆ ಅವರ ಜೀವನ ಪ್ರೀತಿಯಂತೂ ಅದರಲ್ಲಿ ಎದ್ದು ಕಾಣುತ್ತಿತ್ತು. ಆದರೆ ಇವತ್ತು ನಮ್ಮ ವೈದ್ಯರು ಕೂಡ ನಾವು ವಿವರಿಸುವುದನ್ನು ಕೇಳುವ ಸಹನೆ ತೋರಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಅವರಿಗೆ ನಾವೇನು ತಿಂದೆವು, ನಾವು ಸಸ್ಯಾಹಾರಿಗಳೇ, ಮಾಂಸಾಹಾರಿಗಳೇ, ನಮ್ಮ ಜೀವನ ಶೈಲಿ ಹೇಗಿದೆ ಎಂಬುದೆಲ್ಲ ಬೇಕಾಗಿಯೇ ಇಲ್ಲ. ಅತ್ಯಾಧುನಿಕ ಯಂತ್ರಗಳು ಚಿಟಿಕೆ ಹೊಡೆಯುವಷ್ಟರಲ್ಲಿ ಕೊಡುವ ರಿಪೋರ್ಟುಗಳಿದ್ದರೆ ಸಾಕು. 

ಆಗಲೂ ಸಾಹಿತಿಗಳ ನಡುವೆ ಸಾಹಿತ್ಯಿಕ ಜಗಳಗಳಿದ್ದವು, ಮನಸ್ತಾಪಗಳಿದ್ದವು. ಆದರೂ ಒಂದು ಮಟ್ಟದ ಹೊಂದಾಣಿಕೆ ಕೂಡಾ ಇತ್ತು. ಆದರೆ ಕಳೆದ ಐದು ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಒಂದು ಕೃತಿಯ ಬಗ್ಗೆ ಅಪಸ್ವರ ಎದ್ದ ನೆನಪಿದೆಯೆ ನಿಮಗೆ? ಎಸ್ ಎಲ್ ಭೈರಪ್ಪನವರ ಕಾದಂಬರಿಯ ಬಗ್ಗೆ ಯು. ಆರ್. ಅನಂತಮೂರ್ತಿಯವರು ಎತ್ತಿದ ಅಪಸ್ವರವೇ ಕೊನೆಯದು. ಅಂದರೆ, ಎಲ್ಲಿ ಕಟುವಾದ ವಿಮರ್ಶೆ, ನಿಷ್ಠುರ ಪ್ರತಿಸ್ಪಂದನ ಇಲ್ಲವೋ ಅಲ್ಲಿ ನೀರು ಕೂಡ ಸರಾಗವಾಗಿ ಹರಿಯುವುದಿಲ್ಲ. ಹಾಗಾಗಿ ಈಗಿನ ವ್ಯಾಟ್ಸಪ್ ಗ್ರೂಪುಗಳಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತಿರುವುದು ಏನೆಂಬುದನ್ನು ಅದರ ಸದಸ್ಯರ ಮನೋಧರ್ಮ ಗಮನಿಸಿದರೆ ಅರ್ಥವಾಗುತ್ತದೆ. ಪರಸ್ಪರರನ್ನು ನೇವರಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದರಲ್ಲಿಯೇ ಈ ಮಂದಿ ಮುಳುಗಿದಂತೆ ಕಾಣುತ್ತಿದೆ. 

ಅಂದರೆ ಆ ಮುಂದಿನ ತಲೆಮಾರು ಹೆಚ್ಚು ಹೆಚ್ಚು ಸ್ವ-ಕೇಂದ್ರಿತವಾಗುತ್ತ ಹೋಗಿದ್ದನ್ನು ಕಾಣುತ್ತೇವೆ. ಇವತ್ತು ಸಿಟಿ ಬಸ್ಸುಗಳಲ್ಲಿ ಓಡಾಡುವ ಸಾಹಿತಿಗಳು, ವಠಾರದ/ಬಾಡಿಗೆ ಮನೆಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ಸಾಹಿತಿಗಳು ಇದ್ದಾರೆಯೇ ಎನ್ನುವುದೇ ಅನುಮಾನ! ಇವರು ಯಾವತ್ತೂ ಸಿಟಿಬಸ್ಸಿನ ಕಂಡೆಕ್ಟರು/ಡ್ರೈವರುಗಳ ಜೊತೆ ಲೋಕಾಭಿರಾಮ ಮಾತನಾಡಲಾರರು. ತಮ್ಮದೇ ಕಚೇರಿಯ ಕಸಗುಡಿಸುವ, ನೆಲ ಒರೆಸುವ ಮಂದಿಯ ಕಷ್ಟಸುಖ ಕೇಳಲಾರರು. ಅಂಥವರ ಬಳಿ ಮಾತನಾಡುವುದೇ ತಮ್ಮ ಗೌರವಕ್ಕೆ ಕಡಿಮೆ ಎಂಬ ಭಾವದ ಜೊತೆ ಅವರೇನಾದರೂ ಸಹಾಯ ಕೇಳಿದರೆ ಎಂಬ ಭಯವೂ ಸೇರಿರುತ್ತದೆ. ಹೆಚ್ಚಿನ ಮಹತ್ವದ ಬರಹಗಾರರೆಲ್ಲರೂ ಬೆಂಗಳೂರು ಅಥವಾ ಅಂಥವೇ ಜಿಲ್ಲಾಕೇಂದ್ರಗಳಲ್ಲಿ, ದೊಡ್ಡ ದೊಡ್ಡ ಹುದ್ದೆಗಳಲ್ಲಿ ಇರುವ ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತರು. ಅವರು ಸದಾ ಬಾಗಿಲು ಮುಚ್ಚಿರುವ ಫ್ಲ್ಯಾಟುಗಳಲ್ಲಿಯೋ, ಹತ್ತಡಿ ಎತ್ತರದ ಕಾಂಪೌಂಡು ಗೋಡೆಯೊಳಗಿನ ಬಂಗಲೆಯಲ್ಲಿಯೋ ಇರುತ್ತಾರೆ. ಅವರ ಓಡಾಟವೆಲ್ಲ ಎಸಿ ಕಾರುಗಳಲ್ಲಿ. ಎಸಿ ಕಾರಿನ ಬಾಗಿಲಿನಿಂದ ಇಳಿದವರೇ ಲಿಫ್ಟುಗಳ ಬಾಗಿಲುಗಳಲ್ಲಿ ಮುಚ್ಚಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಲಿಫ್ಟುಗಳ ಬಾಗಿಲಿನಿಂದ ಹೊರಬಿದ್ದಿದ್ದೇ ಫ್ಲ್ಯಾಟು ಅಥವಾ ಕಚೇರಿಯ ಬಾಗಿಲುಗಳಲ್ಲಿ ಮುಚ್ಚಿ ಹೋಗುತ್ತಾರೆ. ಇವರಿಗೆ ಸಾಮಾನ್ಯ ಜನ ಯಾವುದರ ಬಗ್ಗೆ ಮಾತನಾಡುತ್ತಾರೆ, ಅವರ ಭಾಷೆ ಹೇಗೆ ಬದಲಾಗಿದೆ, ಅವರ ಬದುಕು ಹೇಗಿದೆ ಎನ್ನುವ ವಾಸ್ತವ ಚಿತ್ರವೇ ಗೊತ್ತಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಅವರ ಕುರಿತು ಬರೆಯುವ ಮತ್ತು ತಾವು ಬರೆಯುತ್ತಿರುವಂತೆಯೇ ಅವರ ವಾಸ್ತವ ಇದೆ ಎಂದು ಭಾವಿಸುವ ಮಟ್ಟಕ್ಕೆ ಹೋಗುತ್ತಾರೆ. ಹಾಗಾಗಿ ಒಂದು ಅಥೆಂಟಿಕ್ ಜಗತ್ತನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುವಲ್ಲಿ ಮುಗ್ಗರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಇವರು ಬರೆಯುವ ಸಾಹಿತ್ಯ ಓದಿದರೆ, ನಿಮಗೆ ಇವರೆಲ್ಲ ಚಿತ್ರಿಸುವ ಅದೇ ಸಾಮಾನ್ಯ ಮನುಷ್ಯನ ಬದುಕು ಹೇಗಿದೆ ಎನ್ನುವುದರ ವಾಸ್ತವ ಪ್ರಜ್ಞೆ ಇದ್ದರೆ, ತಕ್ಷಣ ಇವರು ಬದುಕುತ್ತಿರುವ ಜಗತ್ತು ನೆಲಬಿಟ್ಟು ಎಷ್ಟು ಕಾಲವಾಗಿರಬಹುದೆನ್ನುವುದರ ಅರಿವು ಹುಟ್ಟುತ್ತದೆ. 

ಆದರೆ ಇದರ ಅರಿವು ಓದುಗರಿಗೂ ಇಲ್ಲದಿರುವುದು ಇನ್ನೊಂದು ತಮಾಶೆ ಅಥವಾ ವಿಪರ್ಯಾಸ! ಏಕೆಂದರೆ, ಇವತ್ತು ಪುಸ್ತಕಗಳನ್ನು ಓದುವ ಹತ್ತು ಮಂದಿಯಲ್ಲಿ ಒಂಬತ್ತು ಮಂದಿ ಸ್ವತಃ ಬರಹಗಾರರು ಮತ್ತು ಹತ್ತನೆಯವನು ಬರಹಗಾರನಾಗುವ ಕನಸು ಕಾಣುತ್ತಿರುತ್ತಾನೆ. ಈ ಓದುಗರು ಕೂಡ ಬರಹಗಾರರು ಬರೆಯುತ್ತಿರುವುದೇ ವಾಸ್ತವ ಎಂದು ನಂಬಿದ್ದಾರೆಯೇ, ಅಥವಾ ಹಾಗೆ ಬರೆಯುವುದೇ ಸರಿ ಎಂದುಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆಯೇ, ಅಥವಾ ಅವರಿಗಿರುವ ಜೀವನಾನುಭವವೂ ಅದೇ ನೆಲೆಯದ್ದೇ ಎನ್ನುವುದು ಪ್ರಶ್ನೆ. ಏಕೆಂದರೆ ಹೊಸ ತಲೆಮಾರು ಸೃಷ್ಟಿಸುತ್ತಿರುವ ಸಾಹಿತ್ಯ ಕೂಡ ಅದೇ ಅಚ್ಚಿನಲ್ಲಿ ಎರಕ ಹೊಯ್ದಂತೆ ಇರುವುದು, ತೀರ ಹೊಸತನದ ಯಾವುದೂ ಬರುತ್ತಿಲ್ಲ ಎನಿಸುತ್ತಿರುವುದು ನಿಜ. ಏನನ್ನೂ ಬರೆಯದ, ಬರೆಯುವ ಅಭಿಲಾಶೆಯಿಲ್ಲದ ಒಬ್ಬ ಓದುಗ ನಿಮಗೆ ಸಿಕ್ಕಿದರೆ, ಅವನನ್ನು ತಲುಪುವ ಉದ್ದೇಶ ಕೂಡ ನಮ್ಮ ಸಾಹಿತಿಗೆ ಇಲ್ಲ. ನಮ್ಮ ಸಾಹಿತಿಗಳಿಗೆ ಈಗ ಹೆಚ್ಚು ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳ ಒಂದು ಪಟ್ಟಿ ಇದ್ದರೆ ಸಾಕೆಂಬ ಭಾವನೆಯಿದೆ. ಹಿಂದೆ ವಿಮರ್ಶೆಗಿದ್ದ ಮಹತ್ವ ಈಗ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳಿಂದ ತುಂಬಲ್ಪಡುತ್ತಿದೆ. ಆದರೆ ಸಾಕಷ್ಟು ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳಿಸಿದ ಪುಸ್ತಕವನ್ನು ಕೂಡಾ ಓದಿದವರು ಸಿಗುತ್ತಿಲ್ಲ. ಅಥವಾ, ಆ ಪುಸ್ತಕವನ್ನು ಕೂಡಾ ನೀವು ಆ ಸಾಹಿತಿಯನ್ನು ಸಂಪರ್ಕಿಸಿಯೇ ಪಡೆಯಬೇಕಾದ ಅನಿವಾರ್ಯ ಸ್ಥಿತಿ. ಸಾಹಿತಿಗೆ ಈ ಬಗ್ಗೆ ಯಾವುದೇ ಬೇಸರವೂ ಇಲ್ಲ! ಬಹುಶಃ ಹೆಚ್ಚು ಮಂದಿ ಓದಿ ಕೃತಿಯನ್ನು ಚೆನ್ನಾಗಿಲ್ಲ ಎಂದು ಬಿಟ್ಟರೆ ಎಂಬ ಭಯವೂ ಇರಬಹುದು ಅನಿಸುವಂತೆ ಆ ಕೃತಿಗಳೂ ಇರುತ್ತವೆ. ಹಾಗಿದ್ದೂ ಅದನ್ನು ಓದದೆಯೇ ಅಂಥ ಸಾಹಿತಿಯನ್ನು ರೆಕಮಂಡ್ ಮಾಡುವ, ಅಂಥವರಿಗೆ "ಸಿಗಬೇಕಾದ್ದು ಸಿಗಲಿಲ್ಲ" ಎಂದು ತಾವೇ ಡಂಗೂರ ಸಾರುವ ಹಿರಿಯ ಸಾಹಿತಿಗಳೂ ಇದ್ದಾರೆಂದರೆ ಈ ಸಾಹಿತಿ-ಓದುಗ ಸರಪಳಿಯ ದುರ್ಬಲ ಕೊಂಡಿಗಳು ಕಣ್ಣಿಗೆ ರಾಚದೇ ಇರುವುದು ಹೇಗೆ? ಒಬ್ಬ ಸಾಹಿತಿಗೆ "ಸಿಗಬೇಕಾದ್ದು" ಆತ ಆ ಕೃತಿಯನ್ನು ಬರೆಯುತ್ತಿರುವಾಗಲೇ ಸಿಗಲಿಲ್ಲ ಎಂದಾದರೆ ಇನ್ನೆಂದಿಗೂ ಅದು ಸಿಗುವ ಸಂಭವವೇ ಇಲ್ಲ. ಓದುಗನಿಗೆ ಸಿಗುವುದಂತೂ ದೂರದ ಮಾತಾಯಿತು. 

ಓದುಗ ಬೇಡ, ವಿಮರ್ಶೆ ಬೇಡ, ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪುರಸ್ಕಾರಗಳು ಮತ್ತು ನನ್ನ ಹೆಸರಿನಲ್ಲೊಂದು ಪುಸ್ತಕ ಇಷ್ಟು ಸಾಕು ಎನ್ನುವ ಮನೋಧರ್ಮದ ಸಾಹಿತಿ-ಓದುಗ ಚಕ್ರದಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡ ಪುಸ್ತಕೋದ್ಯಮ ಸಿಕ್ಕಿಕೊಂಡಿದೆ ಎನಿಸುತ್ತದೆ. ಹಾಗಾಗಿಯೇ, ಇವತ್ತಿಗೂ ಆರೂವರೆ ಕೋಟಿ ಕನ್ನಡಿಗರಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಆವೃತ್ತಿಯ ಒಂದು ಸಾವಿರ ಪ್ರತಿಗಳು ಹಂಚಿ ಹೋಗುವುದು ಕಷ್ಟವೇ ಆಗಿದೆ. ಈ ಒಂದೆರಡು ಆವೃತ್ತಿಯ ಒಂದೆರಡು ಸಾವಿರ ಪ್ರತಿಗಳ ಖಾಸಾ ಓದುಗರು ಕೇವಲ ಸಾಹಿತಿಗಳೇ ಎನ್ನುವುದಕ್ಕೆ ಬೇರೆ ಸಾಕ್ಷ್ಯ ಬೇಕೆ?  
ಇನ್ನೊಂದು, ನಮ್ಮ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಾಹಿತಿಗಳು, ಹಿರಿಯರು ಕೂಡಾ, ಇಂಡಲ್ಜೆಂಟ್ ಆಗಿದ್ದಾರೆ ಎನಿಸುತ್ತದೆ. ಇದನ್ನು ಅನ್ಯಮನಸ್ಕರು ಎಂದು ಹೇಳಬಹುದಾದರೂ ಅನ್ಯಮನಸ್ಕತೆಯನ್ನು ನಾವು ಶೂನ್ಯಮನಸ್ಕತೆ ಎಂದು ಪರಿಭಾವಿಸುವ ಅಪಾಯವಿದೆ. ನಾನು ಹೇಳುತ್ತಿರುವುದು ಅದನ್ನಲ್ಲ. ನಮ್ಮ ಸಾಹಿತಿಗಳಲ್ಲಿ ಏಕಾಗ್ರತೆಯಿಲ್ಲ, ಅವರ ಫೋಕಸ್ ಮಾಡಬಲ್ಲ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಕುಂದಿದೆ, ತಾವು ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಕಟ್ಟುತ್ತಿರುವ ಜಗತ್ತಿನೊಳಗೆ ಮತ್ತೆ ಮತ್ತೆ ಇಳಿಯಬಲ್ಲ ಅವರ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿಂದ ಅವರು ದೂರವಾಗುತ್ತಿದ್ದಾರೆ ಎನ್ನುವ ಅರ್ಥದಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದೇನೆ. ಅಂದರೆ ಅವರ ಆಸಕ್ತಿ ಬೇರೆ ಹತ್ತಾರು ಕಡೆ ಹರಿದು ಹಂಚಿ ಹೋಗುತ್ತಿದೆಯೇ ಹೊರತು ಸಾಹಿತ್ಯದತ್ತ ಅವರ ಕನ್‌ವಿಕ್ಷನ್ ಕಡಿಮೆಯಿದೆ. ಆದರೆ, ಒಬ್ಬ ಸಾಹಿತಿಗೆ ಇದು ತೀರ ಅಗತ್ಯದ ಗುಣ. ಅದು ಇಲ್ಲದವರು ಅದನ್ನು ರೂಢಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು ಮತ್ತು ಇದ್ದವರು ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳಬಾರದು. ಏಕೆಂದರೆ, ಸಾಹಿತ್ಯಕ್ಕೆ ಗುರುಗಳಿಲ್ಲ. ಭಾಷೆ ಬರುವ ಯಾರೂ ಬರೆಯಬಹುದು ಎಂಬ ಒಂದು ಮೂಢನಂಬಿಕೆ ಎಲ್ಲರಲ್ಲಿದೆ. ಆದರೆ ಅದು ಅಷ್ಟು ನಿಜವಲ್ಲ. ಸಾಹಿತ್ಯ ರಚನೆಗೆ ಓದು ತೀರ ಅಗತ್ಯ. ಎಷ್ಟು ಅಗತ್ಯವೆಂದರೆ, ಕನಿಷ್ಠ ಉದ್ದದ ಸಣ್ಣಕತೆಯೇ ಕಾದಂಬರಿ ಅಲ್ಲ ಎಂದು ಇನ್ನೊಬ್ಬರು ಹೇಳದೆಯೇ ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳುವಷ್ಟು. ತಾವು ಬರೆಯುತ್ತಿರುವುದರ ಬಹಳ ಪ್ರಬುದ್ಧ ಆವೃತ್ತಿಯನ್ನು ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಈಗಾಗಲೇ ಹಿರಿಯರು ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ ಎನ್ನುವುದಾದರೂ ಗೊತ್ತಿರುವಷ್ಟು. ಇಲ್ಲವಾದಲ್ಲಿ ಈ ಕನ್ವಿಕ್ಷನ್, ಫೋಕಸ್ ಮತ್ತು ತನ್ಮಯತೆ ಎನ್ನುವುದರ ಅಗತ್ಯ ಅರ್ಥವಾಗುವುದು ಕಷ್ಟ. 

ತುಂಬ ಹಿಂದೆ ವಿವೇಕ್ ಶಾನಭಾಗರ ಜೊತೆ ಮಾತನಾಡುತ್ತಿದ್ದಾಗ, ಸುದೀರ್ಘ ಬರವಣಿಗೆಯನ್ನು ತಿದ್ದುವ, ಒಟ್ಟು ಆಕೃತಿಯ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯಲ್ಲಿ ಅದನ್ನು ಪುನರ‍್ರಚಿಸುವ ಸಂಕಷ್ಟಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಮಾತು ಬಂದಿತ್ತು. ಆಗ ಅವರು ಆಡಿದ ಮಾತುಗಳಿವು:

"...........ಕಾದಂಬರಿಯ ಪರಿಷ್ಕರಣೆಯ ಬಗ್ಗೆ. ಅಂದರೆ, ಒಂದು ದೀರ್ಘ ಕಾದಂಬರಿಯನ್ನು ಬರೆದು ಆದ ಮೇಲೆ ಅದರ ಒಳಗಡೆ ತುಂಬ ಸಂಕೀರ್ಣವಾದ ಒಂದು ಕಟ್ಟಡ ಇರುತ್ತದೆ ಅದರ ಒಳಗಡೆ. ಅಂದರೆ, ನೀವು ಆ ಸಂದರ್ಭಗಳನ್ನು, ಅದರ ಅಧ್ಯಾಯಗಳನ್ನ ನೋಡಿದರೆ, ಅದು ವರ್ಷದ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಕಾಲಗಳಲ್ಲಿ, ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಋತುಮಾನಗಳಲ್ಲಿ, ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಬೆಳಕಿನಲ್ಲಿ, ದಿನದ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಜಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಜರುಗುವಂಥದ್ದು. ಸೊ, ಅಷ್ಟೊಂದು ಕಾಂಪ್ಲೆಕ್ಸನ್ನ ನಾನು ಮತ್ತೆ, ಅದನ್ನ ಬರೆದು ಒಂದೆರಡು ವರ್ಷ ಬಿಟ್ಟು ಮತ್ತೆ ಅದನ್ನ ಪರಿಷ್ಕರಣೆ ಮಾಡೋದಿದ್ಯಲ್ಲ, ಆವಾಗ ಅದು, ಅದರ ಒಳಗೆ ಪ್ರವೇಶ ಪಡೆಯುವುದಕ್ಕೇ ಒಂದು ವಾರ ಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಅಂದ್ರೆ, ಅದೇ ಮನಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಮತ್ತೆ ಅದನ್ನೆಲ್ಲ ನೋಡಿ, ಆ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗೆ ಒಗ್ಗಿಕೊಳ್ಳಲಿಕ್ಕೆ, ಆವಾಹಿಸಿಕೊಳ್ಳಲಿಕ್ಕೆ ಅಗತ್ಯವಾದಂಥಾ ಒಂದು process ಇದ್ಯಲ್ಲ, ಅದು ತುಂಬ ಡಿಮಾಂಡಿಂಗ್ ಆಗಿರುತ್ತದೆ. ಅಂದರೆ ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಕಾಣುವಾಗ ಕೆಲವೊಂದು ಸಂಗತಿಗಳು ಮೊದಲು ಕಂಡ ತೀವೃತೆಯಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸೋದಿಲ್ಲ, ಅಥವಾ ಆ ತೀವೃತೆಯಲ್ಲಿ ಆವಾಗ ನಾವು ಅದು ಅನಗತ್ಯ ಅಂತ ತಿಳ್ಕೊಂಡಿರ್ತೀವಿ, ಅಥವಾ ಬರೆಯುವಾಗ ಏನೋ ಒಂದು ಮನ್ಸಲ್ಲಿರುತ್ತೆ, ಬರೆಯುವಾಗ ಯಾವ್ದಾದರೂ ಕೆಲವು ಮುಖ್ಯ ಅಂತ ಅನಿಸಿರುವ ಸಂಗತಿಗಳಿರ್ತಾವಲ್ಲ, ಅಂದ್ರೆ ಮುಖ್ಯ ಅಂತ ಕಾದಂಬರಿಯ ಚೌಕಟ್ಟಿನ ಒಳ್ಗಡೆ; ಅದು ಕಾಲಾಂತರದಲ್ಲಿ, ಈ ಎಲ್ಲ ಬದಲಾವಣೆಗಳಿಂದ ಅದು ಬೇರೆಯೇ ತರ ಕಾಣಬಹುದು...." 

ದಿನಗಳೆದಂತೆ ನಮ್ಮ ಸಾಹಿತಿಗಳು ಈ ಏಕಾಗ್ರತೆಯ, ಫೋಕಸಿಂಗ್‌ನ, ತಮ್ಮ ಕಥಾಜಗತ್ತಿನೊಳಗೆ ಇಳಿದು ಅಲ್ಲಿನ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳೊಂದಿಗೆ, ಸನ್ನಿವೇಶಗಳೊಂದಿಗೆ ಮೈಮರೆತು ಸೃಷ್ಟಿಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ಕಳೆದು ಹೋಗಬಲ್ಲ ಶಕ್ತಿ ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದಾರೆ ಮತ್ತು ಇದಕ್ಕೆ ಅವರನ್ನು ಆಕರ್ಷಿಸುತ್ತಿರುವ ಜೀವ ಜಗತ್ತಿನ ಸಕಲೆಂಟು ಸಂಗತಿಗಳು ಕಾರಣ ಅನಿಸುತ್ತಿದೆ. ಇದರ ಒಟ್ಟಾರೆ ಪರಿಣಾಮ ಅವರು ಸೃಷ್ಟಿಸುತ್ತಿರುವ ಕಾದಂಬರಿಗಳ ಮೇಲೆ ಸಹಜವಾಗಿಯೇ ಆಗುತ್ತಿದೆ. 

ಇದು ನಮ್ಮ ಗಮನಕ್ಕೆ ನೇರವಾಗಿ ಬರುವುದು ನಾವು ಕನ್ನಡದೊಂದಿಗೆ ಓದುತ್ತಿರುವ ಬೇರೆ ಸಾಹಿತ್ಯದೊಂದಿಗೆ ತೌಲನಿಕವಾಗಿ ನೋಡುವಾಗಲೇ ಎನ್ನುವುದು ನಿಜ. ಅಂದರೆ, ಇಂಗ್ಲೀಷ್ ಮತ್ತು ಕನ್ನಡಕ್ಕೆ ಅನುವಾದಗೊಂಡು ಬರುತ್ತಿರುವ ಅನ್ಯಭಾಷಿಕ ಕೃತಿಗಳ ಜೊತೆಗೇ ಕನ್ನಡದ ಕೃತಿಗಳನ್ನಿಟ್ಟು ಕಾಣುವಾಗ ಹುಟ್ಟುವ ಮಾತುಗಳಿವು. ಆದರೆ ಈ ಹೊರಗಿನ ಸಾಹಿತ್ಯ ಕೃತಿಗಳು ಸದಾ ಕೆನೆಪದರದ, ಸಾಕಷ್ಟು ಸೋಸಿ, ಶೋಧಿಸಿ ಆಯ್ದ ಕೃತಿಗಳೇ ಆಗಿರುತ್ತವೆ ಎನ್ನುವುದನ್ನು ಮರೆಯುವಂತಿಲ್ಲ. ಹಾಗಾಗಿ ಕನ್ನಡದ ಕೃತಿಗಳನ್ನು ಅನ್ಯಭಾಷೆಯ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಕೃತಿಗಳ ಜೊತೆಗಿಟ್ಟು ನೋಡುವುದು ಮತ್ತು ಮಾತನಾಡುವುದು ಸರಿಯೇ ಎಂಬ ಪ್ರಶ್ನೆ ಇದ್ದೇ ಇದೆ. ಆದರೆ, ಪರ್ಯಾಯದ ಲಭ್ಯತೆಯಿರುವಾಗ ಕನ್ನಡದ ಕೃತಿಗಳು ಸ್ಪರ್ಧಿಸಿ ಗೆಲ್ಲಬೇಕಾದ, ತಮ್ಮ ಹೆಚ್ಚುಗಾರಿಕೆಯನ್ನು ಸಮರ್ಥಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕಾದ ಅನಿವಾರ್ಯವೂ ಇದ್ದೇ ಇದೆ. ಹಾಗಾಗಿ, ವಸುಧೇಂದ್ರರ ‘ತೇಜೋ ತುಂಗಭದ್ರಾ’ ಇಸಬೆಲ್ಲಾ ಅಯ್ಯಂಡೆಯ ‘ಅ ಲಾಂಗ್ ಪೆಟಲ್ ಇನ್ ದ ಸೀ’ ಜೊತೆ ನಿಂತು ಗೆಲ್ಲಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಅಮರೇಶ ನುಗಡೋಣಿಯವರ ‘ದಂದುಗ’ ಜೊಸೆ ಸಾರಾಮೊಗೊನ ‘ಬ್ಲೈಂಡ್‌ನೆಸ್’ ಜೊತೆ ಸೆಣಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಹರೀಶ ಹಾಗಲವಾಡಿಯವರು ಹರ್ಮನ್ ಹೆಸ್ ಜೊತೆ ನಿಲ್ಲಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ದೇಶ-ಕಾಲ ಮೀರಿ ಇದು ಅನಿವಾರ್ಯ. ಏಕೆಂದರೆ, ಸರಳವಾಗಿ ಇವತ್ತು ನನಗೆ ಪರ್ಯಾಯ ಆಯ್ಕೆಗಳಿವೆ ಎನ್ನುವುದೇ ಉತ್ತರ ಅದಕ್ಕೆ. ಹಾಗಾಗಿ ಸಾಹಿತ್ಯದ ವಿಚಾರದಲ್ಲಿ ಯಾರಾದರೂ ‘ನಾನು ಹಿಂದುಳಿದ ಜಾತಿಯ ಸಾಹಿತಿ, ನಾನು ಹಿಂದುಳಿದ ಪ್ರದೇಶದಿಂದ ಬಂದಿರುವ ಸಾಹಿತಿ, ಹಾಗಾಗಿ ನನಗೆ ನನ್ನ ಬರವಣಿಗೆಯ ಗುಣಮಟ್ಟ ಗಮನಿಸದೆ, ಕೊಂಚ ಮೀಸಲಾತಿ, ರಿಯಾಯಿತಿ ಕೊಡಿ’ ಎಂದು ಕೇಳಿದರೆ ಅದು ಹಾಸ್ಯಾಸ್ಪದವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಮೇಲ್ಜಾತಿಯವರ ಕಪಿಮುಷ್ಠಿಯಲ್ಲಿರುವ ಮಾಧ್ಯಮಗಳು, ಪ್ರಕಾಶನ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು, ಅವಕಾಶದ ಹತ್ತು ಹಲವು ವೇದಿಕೆಗಳು ನಡೆಸುವ ರಾಜಕೀಯ, ಅನ್ಯಾಯ, ಸ್ವಜನಪಕ್ಷಪಾತ, ಜಾತೀಯತೆಯನ್ನು ಎದುರಿಸಲು ನಾವು ಬೇರೆಯೇ ಹತಾರಗಳನ್ನು ಕಂಡುಕೊಳ್ಳಾಬೇಕಿದೆಯೇ ಹೊರತು ಸುಲಭದಲ್ಲಿ ನುಸುಳಿಕೊಳ್ಳುವ ಸಂದುಗಳನ್ನು ಹುಡುಕಬರದು. ಆದರೆ ಸದ್ಯ ಕನ್ನಡದ ಸ್ಥಿತಿ ಇದು. 

ಬಹುಶಃ ಈ ಚಕ್ರದಿಂದ ಮುಕ್ತರಾಗಿ, ವರ್ಚ್ಯುಯಲ್ ಸಮುದಾಯದೊಂದಿಗೆ ತಮ್ಮನ್ನು ತಾವು ಕನೆಕ್ಟ್ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವ, ಹೆಚ್ಚು ವಿಶಾಲವಾದ ವಸ್ತು, ವಿಶಾಲವಾದ ಕ್ಯಾನ್ವಾಸಿಗೆ ಮಾತ್ರವೇ ಒಗ್ಗುವ ಕಥಾನಕ, ಸಣ್ಣಕತೆಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನದಕ್ಕೆ ಚಾಚಿಕೊಳ್ಳಬಲ್ಲ ಸಾಧ್ಯತೆಯುಳ್ಳ ಪ್ರಕಾರಕ್ಕೆ ತುಡಿಯುತ್ತಿರುವ ಲಕ್ಷಣದ ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿಯಾಗಿರಬಹುದೇ ಈ ಕಾದಂಬರಿ ಬರೆಯುವ ತುಡಿತ? ವಾಸ್ತವದ ಬದುಕಿನಲ್ಲಿ ಸಿಗಲಾರದೇ ಹೋದುದನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಕ್ರಿಯೆಯ ಮೂಲಕ ಪಡೆಯುವ ಅವನ ಹೊಸ ತಂತ್ರವಿರಬಹುದೇ ಈ ಸೃಜನಶೀಲ ಕ್ರಿಯಾಶೀಲತೆಯ ಹಿಂದೆ? ಸುದೀರ್ಘವಾದ ಬರಹದಲ್ಲಿ ತನ್ಮಯತೆಯಿಂದ ತೊಡಗಿಕೊಳ್ಳುವ ಮೂಲಕವೇ ಅವನು ಪಡೆದುಕೊಳ್ಳ ಬಯಸುವ ಏನನ್ನೋ ಈ ಕಾದಂಬರಿಯ ರಚನೆ ಅವನಿಗೆ ಕೊಡುತ್ತಿರಬಹುದೆ? 

ಬಹುಶಃ ಹೌದೆನ್ನಿಸುತ್ತದೆ. ಕಾದಂಬರಿ ಅವನಿಗೆ ಒಡ್ಡುವ ಸವಾಲು ಆ ಬಗೆಯದು. ಅದು ಕೊಡುವ ಸುಖವೂ ಅಂತಹುದೇ. ಮೂಲತಃ ನಮಗೆ ಸಾಹಿತ್ಯ ಯಾಕೆ ಬೇಕು? ಸಾಹಿತ್ಯದಿಂದ ಸಾಮಾನ್ಯ ಮನುಷ್ಯನಿಗೆ ಏನು ಉಪಯೋಗವಿದೆ ಎನ್ನುವಂಥ ಮೂಲಭೂತ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳಿಗೆ ಮತ್ತೆ ಹಿಂದಿರುಗುವ ಅಗತ್ಯ ಈಗ ಇನ್ನೊಂದೇ ಬಗೆಯಲ್ಲಿ ಕಾಡುತ್ತಿದೆ. ಸಾಹಿತ್ಯದಿಂದ ಮನುಷ್ಯ ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಬುದ್ಧ, ಹೆಚ್ಚು ಉದಾರ, ಹೆಚ್ಚು ಮಾನವೀಯ, ಹೆಚ್ಚು ವಿಶಾಲ ಮನೋಭಾವದವ ಮತ್ತು ಸಹಿಷ್ಣು ಆಗುತ್ತಾನೆಂದು ತಿಳಿಯುತ್ತೇವೆ. ಸಾಹಿತ್ಯದ ಓದು ಮನುಷ್ಯನ ಭಾವಕೋಶವನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸುತ್ತದೆ, ಅವನಿಗೆ ಅವನ ವೈಯಕ್ತಿಕವೆನ್ನಬಹುದಾದ ಒಂದು ಸ್ಪೇಸ್ ನಿರ್ಮಿಸಿಕೊಡುತ್ತದೆ, ಅವನ ಮನಸ್ಸಿನ ಲಹರಿಗೆ ಭಾಷೆಯ ನೆರವನ್ನು ಒದಗಿಸಿ ಅವನನ್ನು ಅವನಿಗೆ ತೋರಿಸಿಕೊಡುವ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತದೆ ಕೂಡ. ಹಾಗಾಗಿ ಕಾದಂಬರಿ ಬರೆಯುವುದರ, ಅದನ್ನು ತಿದ್ದುವುದರ ಹಿಂದಿನ ಎಲ್ಲ ಶ್ರಮ, ಕಷ್ಟ, ತ್ರಾಸದ ಜೊತೆಗೇ ಅದು ಕೊಡುವ ಸಂತೃಪ್ತಿ, ಸಿದ್ಧಿ ಬಹುಶಃ ಕಾದಂಬರಿ ಪ್ರಕಾರದ ಅದಮ್ಯ ಆಕರ್ಷಣೆಯಾಗಿರಬೇಕು.
ಮುಂದೆ ಓದಲು ಇಲ್ಲಿ ಕ್ಲಿಕ್ ಮಾಡಿ

Saturday, October 17, 2020

ಪ್ರಿಪೇರಿಂಗ್ ಫರ್ ದ ಡೆತ್... ಮತ್ತು ಬ್ಲೈಂಡ್‌ನೆಸ್

ಪತ್ರಕರ್ತರಾಗಿ ಮ್ಯಾಗ್ಸೇಸೆ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪುರಸ್ಕೃತ ಅರುಣ್ ಶೌರಿಯವರ ರಾಜಕೀಯ ಬದುಕಿನ ಕತೆ ಏನೇ ಇರಲಿ, ಎಪ್ಪತ್ತೆಂಟರ ಹರಯದಲ್ಲಿ ಪತ್ನಿ ಅನಿತಾ ಮತ್ತು ಮಗ ಆದಿತ್ಯನ ಜೊತೆ ಬದುಕುತ್ತಿರುವ ಅವರ ಆತ್ಮಕಥಾನಕ ಇನ್ನೇನು ಕೆಲವೇ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಗಲಿದೆ. ಅದರ ಹೆಸರು "ಪ್ರಿಪೇರಿಂಗ್ ಫರ್ ದ ಡೆತ್". ಅದರ ಭಾಗಶಃ ಅಧ್ಯಾಯಗಳ ಒಂದು ಆವೃತ್ತಿ ಈ ವಾರದ ಓಪನ್ ಪತ್ರಿಕೆಯಲ್ಲಿದೆ. ಅದರ ಹೆಸರು ದ ಸೆನ್ಸ್ ಆಫ್ ಎನ್ ಎಂಡಿಂಗ್. ಇದು ಜ್ಯೂಲಿಯಾನ ಬಾರ್ನೆಸ್‌ನ ಕಾದಂಬರಿಯೊಂದರ ಹೆಸರು ಕೂಡ. ಇಲ್ಲಿರುವುದೆಲ್ಲ ವಿಲ್ ಬರೆಯುವುದರ ಹಿಂದು ಮುಂದಿನ ಧರ್ಮಸಂಕಟಗಳು. ಎಂಬತ್ತರ ಆಸುಪಾಸಿನ ತಂದೆ ತಾಯಿಗೆ ಅಷ್ಟು ಸ್ವತಂತ್ರನಲ್ಲದ ಮಗನ ಚಿಂತೆ. 

ಕೊರೊನಾದ ಕರಿನೆರಳಿನಡಿ ಇಡೀ ಜಗತ್ತಿನ ಅಮಾಯಕರ ಆತಂಕ, ದುಗುಡ ಮತ್ತು ಮಾತಿಗೆ ಮೀರಿದ ಸಂಕಟವನ್ನು ಎದೆಯಲ್ಲಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ಬದುಕುತ್ತಿರುವ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬನಿಗೂ ಧಸಕ್ ಎನಿಸುವಂಥ ಹೆಸರುಗಳಿವು, ಪ್ರಿಪೇರಿಂಗ್ ಫರ್ ದ ಡೆತ್, ಸೆನ್ಸ್ ಆಫ್ ಎನ್ ಎಂಡಿಂಗ್... 

ಆದರೆ ಸಾವು ನಿಶ್ಚಿತ, ಅನಿರೀಕ್ಷಿತ ಮತ್ತು ಅನಿವಾರ್ಯ ಸತ್ಯ. 

ಮಾಡಬೇಕಿದ್ದೂ ಮಾಡದೇ ಉಳಿಸಿರುವುದು, ಮಾಡಬಹುದಾಗಿದ್ದೂ ಮಾಡದೇ ಬಿಟ್ಟಿದ್ದು, ಮಾಡದಿದ್ದರೇ ಒಳಿತಿತ್ತೆಂದು ಈಗ ಅನಿಸಿದರೂ ಆಗ ಮಾಡಿಯೇ ಬಿಟ್ಟಿದ್ದು, ಎಲ್ಲವಕ್ಕೂ ಈಗ ತೀರ ತಡವಾಗಿದೆ. ಇನ್ನೇನೂ ಮಾಡಲಾಗದು. ಆದರೆ ಇಲ್ಲಿ ಯಕಃಶ್ಚಿತ್ ಮನುಷ್ಯನ ಕ್ರಿಯೆ ಅಥವಾ ನಿಷ್ಕ್ರಿಯೆಗೆ ಅಂಥ ಮಹತ್ವವಾದರೂ ಏನಿದೆ ಈ ನಿರರ್ಥಕ, ವ್ಯರ್ಥ, ಅರ್ಥಹೀನ ಬದುಕಲ್ಲಿ ಎಂದು ಅನಿಸುತ್ತಿರುವ - ಸಾವಿನ ಹೊಸ್ತಿಲಲ್ಲಿ ನಿಂತಂತಿರುವ ಹೊತ್ತಲ್ಲಿ, ಹೀಗೆಲ್ಲ ಅನಿಸಿಯೂ, ಹೀಗೆಲ್ಲ ಅನಿಸುತ್ತಿರುವುದು ನನಗೊಬ್ಬನಿಗೇ ಅಲ್ಲ ಮತ್ತೆ ಎನ್ನುವುದು ನಿಜವಿದ್ದರೂ ಇಲ್ಲಿ ಈಗ ಇದೊಂದು ಅನಪೇಕ್ಷಿತವೆನಿಸುವ ಅನ್ಯಾಯ ಘಟಿಸುತ್ತಿದೆ ಎಂಬ ಭಾವದಿಂದ ಮುಕ್ತಿ ಸಾಧ್ಯವೇ? ಹೋಗೀ ಹೋಗಿ ನನಗೇ ಯಾಕೆ, ಇವತ್ತೇ ಯಾಕೆ, ಈಗಲೇ ಯಾಕೆ ಎನ್ನುವ ಪ್ರಶ್ನೆಯ ನೆರಳಾದರೂ ಮನಸ್ಸಿನಾಳದಲ್ಲಿ ಸುಳಿಯದಿದ್ದೀತೆ... 

ಇವಾನ್ ಇಲಿಚ್ಯ ಕೂಡ ಇನ್ನೇನು ಸಾವು ತಯಾರಾಗಿ ನಿಂತಾಗ ಇಡೀ ಬದುಕನ್ನು ಬೇರೆಯೇ ತರ ಬದುಕುವುದು ಸಾಧ್ಯವಿತ್ತು ಎನ್ನುವ ಅರಿವಿನಲ್ಲಿ ಬೇಯುತ್ತಾನಲ್ಲವೆ! 

ಅರುಣ್ ಶೌರಿಯವರ ವಾಕ್ಯಬಂಧ ಅಚ್ಚರಿ ಹುಟ್ಟಿಸುತ್ತದೆ. ಅದರಲ್ಲಿರುವ ಸತ್ಯ ಮತ್ತು ದಟ್ಟ ಭಾವತೀವ್ರತೆಯ ಕಡು ವ್ಯಾಮೋಹ ಕೂಡ. ಕಳೆದೆರಡು ತಿಂಗಳಿನಲ್ಲೇ ನನ್ನ ಪರಿಚಯದ ಅನೇಕರು ತೀರಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ನನ್ನ ಆಫೀಸಿನಲ್ಲಿಯೇ ನಾಲ್ಕೈದು ಮಂದಿ ತಮ್ಮ ತಂದೆಯನ್ನೋ ತಾಯಿಯನ್ನೊ ಕಳೆದುಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ಗಂಡ ತೀರಿಕೊಂಡ ಹತ್ತೇ ದಿನದಲ್ಲಿ ಹೆಂಡತಿ ತೀರಿಕೊಂಡಿದ್ದು ನಡೆದಿದೆ. ಇಡೀ ಊರಿಗೆ ಇನ್ನಿಲ್ಲದಂತೆ ಸಹಾಯ ಹಸ್ತ ಚಾಚುತ್ತಿದ್ದ ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಶವ ಕೂಡ ಸಂಸ್ಕಾರಕ್ಕೆ ವಾಪಸ್ಸು ಬರಲಿಲ್ಲ. ನನ್ನದೇ ಸಾವು ಪ್ರತಿದಿನ ಜೊತೆಗೇ ಹೆಜ್ಜೆಯಿಕ್ಕುತ್ತ ಗೆಳೆಯನಂತೆ ಹೆಗಲ ಮೇಲೆ ಕೈಯಿಕ್ಕಲು ಬಯಸುತ್ತಿರುವುದರ ಅನುಭವವಾಗುತ್ತಿದೆ, ಪ್ರತಿದಿನ, ಪ್ರತಿಕ್ಷಣ. ಹಾಗಿದ್ದೂ ಎಲ್ಲ ನಾರ್ಮಲ್ ಆಗಿದೆ ಎನ್ನುವ ರೀತಿ ಏನೇನೋ ಮಾಡುವುದು ನಮಗೆಲ್ಲ ಇಷ್ಟ, ಅದು ಬಹುಶಃ ಈಗಿನ ಅನಿವಾರ್ಯವೋ ಎಂಬಂತೆ. ಆದರೆ ಕೈಲಾಗುತ್ತಿಲ್ಲ, ಸುಸ್ತು ಈ ನಾಟಕಕ್ಕೆ. 

ಗೊತ್ತಿದ್ದರೆ ಖಂಡಿತಾ ಓದಲು ಕೈಗೆತ್ತಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ ಎನಿಸುವ, ಜೊಸೆ ಸಾರಾಮೊಗೊನ ಕಾದಂಬರಿ "ಬ್ಲೈಂಡ್‌ನೆಸ್" ಮುಗಿಸಿ ಕೂತಿದ್ದೇನೆ. ಅದರ ಎದುರು ಕೊರೊನಾ ಅಂಥಾ ವಿಪತ್ತೇನಲ್ಲ ಅನಿಸತೊಡಗಿದ ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲೇ ಎದುರುಗಡೆ ಪುಸ್ತಕಗಳಿವೆ, ಓದಲಾಗುತ್ತಿಲ್ಲ. ಸಮಯ ಮೈಚೆಲ್ಲಿ ಬಿದ್ದುಕೊಂಡಿದ್ದಾಗಲೂ ಓದಲಾಗಲಿಲ್ಲ. ಏನೋ ಸ್ತಬ್ಧತೆಯಿದೆ ಇಲ್ಲಿ. ಅಷ್ಟೊತ್ತಿನಿಂದ ಬರೀ ಮೌನವನ್ನೇ ಕೇಳುತ್ತ, ಶ್ಶ್ ಎನ್ನುವಂತೆ ಕೂರುತ್ತೇವೆ, ಇನ್ನೊಂದೇ ಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ಮುಗಿಯುತ್ತದೆ ಎನ್ನುವಂತೆ. ಇದು ಬರೀ ಭಯವಲ್ಲ. ಇದು ಆತಂಕ. ನನ್ನಷ್ಟೂ ಅನುಕೂಲವಿಲ್ಲದ ಮಂದಿಯನ್ನು ನೆನೆಯುತ್ತೇನೆ. ಮಾರ್ಚ್ ಕೊನೆಯವಾರದಿಂದ ಮಂಗಳೂರಿನಲ್ಲೇ ಸುಮಾರು ಏಳುನೂರು ಬಸ್ಸುಗಳು ಮೂರು ನಾಲ್ಕು ತಿಂಗಳು ಸ್ತಬ್ಧ ನಿಂತಿದ್ದವು. ಅದರ ಡ್ರೈವರ್, ಕಂಡೆಕ್ಟರ್, ಕ್ಲೀನರ್ ಯಾರಿಗೂ ದಿನದ ಸಂಬಳ ಇಲ್ಲ. ರಿಕ್ಷಾಗಳಿರಲಿಲ್ಲ. ಅಂಗಡಿಗಳಿರಲಿಲ್ಲ. ಮದುವೆಯಿಲ್ಲ ಅಂದರೆ ಕ್ಯಾಟರಿಂಗ್ ಇಲ್ಲ, ವಾದ್ಯದವರಿಗೆ ಕೆಲಸವಿಲ್ಲ, ಸೌಂಡ್ ಸಿಸ್ಟಮ್‍ಗಳಿಗೆ, ಲೈಟಿಂಗಿನವರಿಗೆ ಕೆಲಸವಿರಲಿಲ್ಲ. ಹಾಲ್ ಗುಡಿಸಿ, ಒರೆಸಿ ಅಷ್ಟಿಷ್ಟು ಸಂಪಾದಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಹೆಣ್ಣುಮಕ್ಕಳ ನಗು ಕೇಳಿಸಲಿಲ್ಲ. ಕರೆಂಟು, ಪ್ಲಂಬಿಂಗು, ಕಾರ್ಪೆಂಟರಿ ರಿಪೇರಿ ಕೆಲಸದವರು ಕಂಗಾಲಾದರು. ಕಟ್ಟಡಗಳು ಅರ್ಧಕ್ಕೆ ನಿಂತವು. ಮೈಯೆಲ್ಲ ಮಣ್ಣು-ಸಿಮೆಂಟು ಮೆತ್ತಿಕೊಂಡು ಬೇಸಿಕ್ ಸೆಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಯಾರಿಗೋ ಕರೆ ಮಾಡಿ ಬಾಯಿಲ್ಲೆ, ಕುಂಡ್ರು ಎನ್ನುತ್ತಿದ್ದ ಕೂಲಿಗಳು ಕಾಣುತ್ತಿಲ್ಲ. ಬೀದಿ ಬದಿ ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳು ಕಣ್ಮರೆಯಾದರು. ನೂರಾರು ಮೈಲಿ ನಡೆದೇ ಮನೆಸೇರುವ ಅನಿವಾರ್ಯಕ್ಕೆ ಸಿಕ್ಕವರು ಬೀದಿ ತುಂಬ ನಡೆಯುತ್ತ ಹೊರಟ ಚಿತ್ರಗಳು ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರಚಿತ್ರಗಳಾಗಿ ನಿಂತವು. ಮೈಮಾರಿಕೊಂಡೇ ಬದುಕುತ್ತಿದ್ದ ಅಕ್ಕತಂಗಿಯರು ಒಮ್ಮೆಗೇ ಚಲಾವಣೆಯಲ್ಲಿಲ್ಲದ ನೋಟುಗಳಂತೆ ಮೂಲೆಯಲ್ಲಿ ಕಸವಾಗಿ ನಿಂತರು. ವೈರುಸ್ಸು-ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯಾ ಬಗ್ಗೆ ವಿವರವಾಗಿ ಕೇಳುತ್ತ, ಸ್ಯಾನಿಟೈಸರು, ಸೋಪು, ಮಾಸ್ಕು ಎಂದೆಲ್ಲ ಸಂಗ್ರಹಿಸುತ್ತ, ಪರಿಚಿತರಿಗೂ ಅಪರಿಚಿತರ ತರ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತ, ಏನು ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದೇವೆ, ಯಾಕೆ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದೇವೆ, ಮಾಡುತ್ತಿರುವುದು ಸರಿಯೇ ತಪ್ಪೇ, ನಾವು ಇಲ್ಲಿ ಪರರಿಗೆ ಉಪಕಾರಿಗಳೋ, ಪರರಿಂದ ಉಪಕೃತರಾಗುವ ಹವಣಿಕೆಯಲ್ಲಿರುವೆವೋ ಅರಿಯದೆ ಎಲ್ಲದಕ್ಕೂ ಮುಖಮುಚ್ಚಿಕೊಂಡೆವು. ಜಗದ ಆತಂಕ ನಿಮ್ಮ ನಮ್ಮ ಎದೆಗೂಡು ಸೇರಿ, ಭಾಷೆ ಕಳೆದುಕೊಂಡು ಉಸಿರುಗಟ್ಟುವಂತೆ ಉಬ್ಬುತ್ತ ಹೋಯಿತು. 

ಟ್ರಾಫಿಕ್ ಲೈಟು ಕೆಂಪು ಬಣ್ಣಕ್ಕೆ ತಿರುಗಿದಾಗ ಕಾರು ನಿಲ್ಲಿಸಿದ ಅವನಿಗೆ ದೀಪದ ಬಣ್ಣ ಹಸಿರಿಗೆ ಹೊರಳಿದ್ದು ತಿಳಿಯಲೇ ಇಲ್ಲ. ಅವನು ಕುಳಿತಲ್ಲೇ ದೃಷ್ಟಿ ಕಳೆದುಕೊಂಡಿದ್ದ. ಹಿಂದಿನವರ ಹಾರನ್ನು, ಬೈಗುಳ, ಅಸಮಾಧಾನ ಎಲ್ಲ ತಣ್ಣಗಾಗಿದ್ದು ಅವನು ಇದ್ದಕ್ಕಿದ್ದಂತೆ ಕುರುಡನಾಗಿದ್ದಾನೆ ಎಂಬ ವಿಪರೀತದ ಅರಿವಾದಾಗಲೇ. ಯಾರೋ ಒಬ್ಬ ತಾನೇ ಅವನನ್ನು ಅವನ ಕಾರಿನಲ್ಲೇ ಅವನ ಮನೆ ಸೇರಿಸಲು ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡಾಗ ಇವನಿಗೆ ದೇವರನ್ನೇ ಕಂಡಷ್ಟು ಸಮಾಧಾನ. ನಿನ್ನ ಹೆಂಡತಿ ಬರುವವರೆಗೂ ಜೊತೆಯಲ್ಲೇ ಇರಲೇ ಎಂದವನ ಪರೋಪಕಾರೀ ಬುದ್ಧಿ ನೋಡಿ ಕುರುಡು ಕಣ್ಣು ಹನಿಗೂಡುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಸಂಜೆ ಹೆಂಡತಿ ಬಂದಾಗಲೇ ಅರಿವಾಗಿದ್ದು, ಕಾರಿನಲ್ಲಿ ಮನೆತನಕ ಬಂದವನು ಮರಳಿ ಹೋಗುವಾಗ ಕಾರನ್ನೂ ಒಯ್ದಿದ್ದಾನೆಂಬ ಸತ್ಯ. ಕಣ್ಣಿನ ಡಾಕ್ಟರಲ್ಲಿಗೆ ತಾನೇ ಇನ್ನೊಬ್ಬನ ಟ್ಯಾಕ್ಸಿ ಮಾಡಿಕೊಂಡು ಪತ್ನಿಯ ಜೊತೆ ಹೋದ ಟ್ಯಾಕ್ಸಿ ಡ್ರೈವರ್ ಅದೇ ಕ್ಲಿನಿಕ್ಕಿಗೆ ಬಂದ ಇನ್ನೂ ಹಲವರು ಕೆಲವೇ ಗಂಟೆಗಳಲ್ಲಿ ಕುರುಡರಾಗಲು ಕಾರಣನಾಗುತ್ತಾನೆ. ಕುರುಡನ ಕಾರು ಕದ್ದ ಕಳ್ಳನೂ ಕುರುಡನಾಗಲು ಹೆಚ್ಚು ಕಾಲ ತಗಲುವುದಿಲ್ಲ. ಆ ಕಾರು ಕಳ್ಳನನ್ನು ಮನೆ ಸೇರಿಸಲು ಮುಂದಾದ ಪೋಲೀಸಿನವನೂ ಕುರುಡನಾಗುತ್ತಾನೆ. ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ ವಿಚಿತ್ರ ಸೋಂಕು ರೋಗ ಹಬ್ಬುತ್ತಿರುವುದರ ಅರಿವಾಗಲು ಹೆಚ್ಚು ಸಮಯ ಹಿಡಿಯುವುದಿಲ್ಲ. ಮುಂದೆ ಯಥಾಪ್ರಕಾರ ಕ್ವಾರಂಟೈನ್. ಅಲ್ಲಿ ಕುರುಡರಿಂದ ಕುರುಡರ ಶೋಷಣೆ. ಆಹಾರ ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳುವುದರಲ್ಲಿ, ಲೈಂಗಿಕ ದೌರ್ಜನ್ಯದಲ್ಲಿ, ಹಿಂಸೆಯಲ್ಲಿ...

 ಮುಂದಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಮತ್ತಷ್ಟು ಘೋರವಾದುದನ್ನು ನಾವು ಕಾಣುತ್ತೇವೆ. ಯಾರೋ ಕಡ್ಡಿಗೀರಿದ್ದೇ ಕಟ್ಟಡ ಹೊತ್ತಿ ಉರಿಯುತ್ತದೆ. ಕುರುಡರು ಮೈ ಬೆಚ್ಚಗಾಗಿದ್ದೇ ಓಡತೊಡಗುತ್ತಾರೆ. ಯಾರು ಉಳಿದರು, ಯಾರು ಉರಿದರು ಹೇಳುವವರಿಲ್ಲ. ಅಂಗಡಿಗಳಲ್ಲಿ ಆಹಾರ ಪದಾರ್ಥಗಳಿಲ್ಲ. ಗೋಡೌನುಗಳು ಲೂಟಿಯಾಗಿವೆ. ನೀರಿನ ಸರಬರಾಜು ನಿಂತಿದೆ. ಇಡೀ ದೇಶದಲ್ಲಿ ವಿದ್ಯುತ್ ಇಲ್ಲ. ಮಳೆ ಬಂದಾಗಲಷ್ಟೇ ಸ್ನಾನ, ಪಾನ, ಶೌಚ. ಅಡಿಗೆ ಬೇಯಿಸುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿಲ್ಲ. ಎಲ್ಲ ಹಸಿಹಸಿ. ಹಸಿ ಮಾಂಸ, ಹಸಿ ಹಿಟ್ಟು. ಮೊಲ, ಕೋಳಿಗಳನ್ನು ಕೊಲ್ಲುವುದೂ ಕುರುಡು ಕುರುಡಾಗಿ. ಸತ್ತ ದೇಹಗಳು ಕೊಳೆತು ನಾರಿದಾಗಲಷ್ಟೇ ಅದರ ಬಗ್ಗೆ ತಿಳಿಯಬೇಕು. ಅಲ್ಲಿಯ ತನಕ ಅದನ್ನು ನಾಯಿಗಳು ಹರಿದು ತಿನ್ನುತ್ತಿರುತ್ತವೆ. ನಾನೇನು ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದೇನೆಂಬುದನ್ನು ಯಾರೂ ಗಮನಿಸಲಾರರು ಎಂಬ ಭರವಸೆಯೊಂದು ಸಿಕ್ಕಿದ್ದೇ ಆದರೆ ನರಾಧಮ ಹೇಗೆ ವರ್ತಿಸಬಲ್ಲ ಎನ್ನುವಲ್ಲಿಯೇ ಅದೇ ಮನುಷ್ಯನ ಔದಾರ್ಯವು ಕೂಡ ವಿಜೃಂಭಿಸುವುದು ಸಾಧ್ಯ ಎಂಬುದರ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಚಿತ್ರವೊಂದಿದೆ ಇಲ್ಲಿ. ಜೋಸೆ ಇಡೀ ಕಾದಂಬರಿಯ ನಿರೂಪಣೆಗೆ ಬೇಕಾದ ಕಣ್ಣಾಗಿ ಒಬ್ಬಾಕೆಯನ್ನು ಮಾತ್ರ ಈ ಸೋಂಕಿನಿಂದ ಬಚಾವು ಮಾಡುತ್ತಾನೆ. ಆದರೆ ನಿರೂಪಣೆಯ ಪೂರ್ತಿ ಹಕ್ಕನ್ನು ಅವಳಿಗೆ ಬಿಟ್ಟುಕೊಡದೆ ತಾನೇ ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ. ಅವಳಿಗೆ ಕಂಡಷ್ಟನ್ನೇ ಹೇಳಿದರೆ ಕಾದಂಬರಿ ಪೂರ್ತಿಯಾಗದು ಎಂಬ ಅರಿವಿನಲ್ಲೇ ನಮ್ಮ ಒಂದು ಕಣ್ಣು ಅವಳಲ್ಲೂ ಇನ್ನೊಂದನ್ನು ತನ್ನಲ್ಲೂ ಇಟ್ಟುಕೊಂಡು ನಾವು ಕುರುಡರಾಗುವುದನ್ನು ತಪ್ಪಿಸುತ್ತಾನೆ. ಆದರೆ, ಕುರುಡರು ಹೆಚ್ಚು ಕಾಣಬಲ್ಲರು, ಕಣ್ಣಿದ್ದವರ ದೃಷ್ಟಿ ಮಂದ ಎಂಬ ಸತ್ಯವನ್ನು ಮನಗಾಣಿಸಿ ನಮ್ಮದೇ ಕಣ್ಣುಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಅನುಮಾನ ಹುಟ್ಟಿಸಿ ಕೈಬಿಡುತ್ತಾನೆ. ನಾವು ಕುರುಡರೇ, ಕಣ್ಣುಳ್ಳವರೇ ಎಂಬ ಅನುಮಾನ ಹುಟ್ಟಿಸುವಲ್ಲಿಯೇ ಈ ಕಾದಂಬರಿಯ ಯಶಸ್ಸಿನ ಬೀಜಗಳಿವೆ. 

ಬೇಂದ್ರೆ ಮತ್ತು ಗೌರೀಶರು ಹೊಲಗಳ ನಡುವೆ ದಾರಿ ಹಿಡಿದು ಎಲ್ಲಿಗೋ ಹೊರಟಿದ್ದರಂತೆ. ನಡುವೆ ಹೊಲದಲ್ಲಿ ದುಡಿಮೆ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಅಪ್ಪ ಮಗನ ಬಳಿ ಹಾದಿ ವಿಚಾರಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಮಗ ತನಗೆ ತಿಳಿದಷ್ಟು ಚೆನ್ನಾಗಿಯೇ ದಾರಿ ತೋರಿಸಿದ. ಸಾಹಿತಿಗಳಿಬ್ಬರೂ ಹೊರಳ ಬೇಕಾದರೆ ರೈತ ಮಗನಿಗೆ ಹೇಳಿದನಂತೆ, "ಮಗಾ, ಅವರು ಕಲಿತವರು; ಕಲಿತವರು ಹಾದಿ ತಪ್ಪುತ್ತಾರೆ. ನೀನು ಅವರ ಜೊತೆಗೇ ಹೋಗಿ ಅವರು ತಲುಪಬೇಕಾದಲ್ಲಿಗೆ ಅವರನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಬಾ" 

ಜಯಂತ್ ಕಾಯ್ಕಿಣಿಯವರು ಇದನ್ನು ಆಗಾಗ ಹೇಳುತ್ತಿರುತ್ತಾರೆ. ಕಲಿತವರು ಹಾದಿ ತಪ್ಪುತ್ತಾರೆ ಎಂಬ ಬಗ್ಗೆ. ಜೋಸೆ ಸಾರಾಮೊಗೊ ಕುರುಡರಿಗೆ ಹೆಚ್ಚು ಕಾಣಿಸುತ್ತದೆ ಎನ್ನುತ್ತಾನೆ. ಕಾರಂತರು ಕಣ್ಣಿದ್ದೂ ಕುರುಡರು ಎಂದಿದ್ದರಲ್ಲ. 

ಬರೀ ಕಣ್ಣು ಸಾಲದು ಸ್ವಾಮೀ... ಎಂದಿದ್ದಾರೆ ಎ. ಕೆ. ರಾಮಾನುಜನ್, ಕಣ್ಣೆದುರು ಇರುವುದನ್ನು ನೋಡುವುದಕ್ಕೆ.
ಮುಂದೆ ಓದಲು ಇಲ್ಲಿ ಕ್ಲಿಕ್ ಮಾಡಿ

Wednesday, September 16, 2020

ಆಚಾರ ಹೇಳುವುದಕ್ಕೆ - ಬದನೇಕಾಯಿ ತಿನ್ನುವುದಕ್ಕೆ

ಮನುಷ್ಯ ಮೊದಲಿಗೆ ಪ್ರಕೃತಿಯನ್ನು, ಪಂಚಭೂತಗಳನ್ನು ಪೂಜಿಸತೊಡಗಿದವನು ಕ್ರಮೇಣ ದೇವರನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿಕೊಂಡ. ಮನುಷ್ಯ ಸೃಷ್ಟಿಸಿಕೊಂಡ ದೇವರು ಮನುಷ್ಯಸೃಷ್ಟಿಯ ಇತಿಮಿತಿಗಳನ್ನು ಮೀರಲು ಸಾಧ್ಯವಿರಲಿಲ್ಲ. ಹಾಗಾಗಿ ಎರಡು ಕೈಗಳ ಬದಲಿಗೆ ನಾಲ್ಕು- ಎಂಟು - ಹದಿನಾರು ಕೈಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದರೂ ಅವು ಮನುಷ್ಯನಿಗೂ ಇದ್ದ ಎರಡು ಕೈಗಳೇ. ಅಕಸ್ಮಾತ್ ತನಗೇ ಎರಡರ ಬದಲಿಗೆ ನಾಲ್ಕು ಕೈಗಳು ಮೂಡಿದರೆ ಸುಧಾರಿಸುವುದು ಹೇಗೆಂಬುದು ಮನುಷ್ಯನಿಗಿನ್ನೂ ಗೊತ್ತಿಲ್ಲ. ಶಿಶುಪಾಲನಿಗಾದಂತೆ ಅವು ತಾವಾಗೇ ಬಿದ್ದು ಹೋದರೆ ಸಾಕೆಂದು ನಾವೇ ಸೃಷ್ಟಿಸಿದ ಆ ದೇವರನ್ನೇ ಬೇಡಿಕೊಳ್ಳಬೇಕೇನೋ! 

ವಿಷ್ಣುವಿನ ದಶಾವತಾರದಲ್ಲಿ ಜೀವವಿಕಾಸದ ಹಂತಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸುವವರಿದ್ದಾರೆ. ಮೊದಲು ಬರೀ ನೀರಿನಲ್ಲಿರಬಲ್ಲ ಮತ್ಸ್ಯ, ಬಳಿಕ ನೀರಲ್ಲೂ ನೆಲದ ಮೇಲೂ ಇರಬಲ್ಲ ಕೂರ್ಮ, ಬಳಿಕ ಸಸ್ತನಿ, ಬಳಿಕ ಅರ್ಧ ಮನುಷ್ಯ ಅರ್ಧ ಪ್ರಾಣಿ, ಬಳಿಕ ರಾಮನಂಥವ, ಕೊನೆಗೆ ಪರಿಪೂರ್ಣನಾದಂಥ ಕೃಷ್ಣ ಅಂತೆಲ್ಲ ಹೇಳುವವರಿದ್ದಾರೆ. ಪ್ರಾಣಿಯ ತಲೆ, ಮನುಷ್ಯ ದೇಹ ಮಾಡಿದರೂ ಅದಕ್ಕೆ ಮನುಷ್ಯ ಸೃಷ್ಟಿಯ ಇತಿಮಿತಿಗಳಿದ್ದೇ ಇದ್ದವು. ನಂತರ ಸಂಜಯನಿಗೂ, ಅರ್ಜುನನಿಗೂ ಮಾತ್ರ ಕಂಡ, ದಿವ್ಯದೃಷ್ಟಿಯಿಲ್ಲದೆ ಯಾರಿಗೂ ಕಾಣಲಾಗದ ವಿಶ್ವರೂಪ! ಅದಕ್ಕೂ ಅವೇ ಇತಿಮಿತಿಗಳು! ಕಾರಂತರು ‘ಮೂಕಜ್ಜಿಯ ಕನಸು’ಗಳಲ್ಲಿ ದೇವ-ದೇವಿಯರ ರೂಪಾಂತರಗಳ ಬಗ್ಗೆಯೂ ವಿವರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಎ ಎನ್ ಮೂರ್ತಿರಾಯರು ತಮಗೆ ಈಗ ಇರುವಂಥ ‘ದೇವರು’ ಬೇಡ, ಅವನು ಇರುವುದೇ ಆದರೆ ಜಗತ್ತಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲವೂ ಈಗ ಇರುವಂತೆ ಇರಲು ಸಾಧ್ಯವಿರಲಿಲ್ಲ; ಹಾಗಾಗಿ ಅವನು ಇರುವುದನ್ನು ಒಪ್ಪಲಾರೆ ಎಂದರು. ಜೋಗಿಯವರು ‘ದೇವರ ಹುಚ್ಚಿ’ನ ಬಗ್ಗೆ ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ. ನಾವು ಬಯಸಿದ್ದು ನಡೆದಾಗ ಅವನು ಇರುವಂತೆಯೂ, ಬಯಸಿ ಬೇಡಿದ್ದರೂ ನಡೆಯದೇ ಹೋದಾಗ ಅವನಿರುವುದೇ ಸುಳ್ಳು ಎಂತಲೂ ಅನಿಸುವುದು ಸಹಜವೇ. ಆದರೆ ಮಹಾ ಪುಣ್ಯಕ್ಷೇತ್ರಗಳ ಮೂಲಮೂರ್ತಿಯನ್ನು ಪೂಜಿಸುವ ಅರ್ಚಕರು ವರ್ತಿಸುವುದನ್ನು ಕಂಡಾಗ, ಕೆಲವು ಸಾಧು ಸಂತರ ನಡತೆ ಗಮನಿಸಿದಾಗ ಅವರಿಗೆಲ್ಲ ದೇವರಾಣೆ ದೇವರಿಲ್ಲ ಎನ್ನುವ ಸತ್ಯ ಸಾಕ್ಷಾತ್ಕಾರವಾಗಿದೆ ಎಂಬ ಬಗ್ಗೆ ನಮಗೆ ಬಲವಾದ ನಂಬುಗೆ ಮೂಡುವುದು ಸತ್ಯ. 

ಕಾರ್ನಾಡರ ‘ಅಗ್ನಿ ಮತ್ತು ಮಳೆ’ಯ ಯವಕ್ರೀತ ಇಂದ್ರನ ಬಳಿ ಸಮ್ಯಕ್ ಜ್ಞಾನ ಕೇಳಲು ಹೋಗಿ ತಪಸ್ಸಿಗೆ ನಿಂತು, ಸೊಳ್ಳೆ, ಚಿಗಟಗಳಿಂದ ಕಚ್ಚಿಸಿಕೊಂಡು ಹೈರಾಣಾದಾಗಲೂ, ಇಂದ್ರ ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷನಾಗಿ ಮರಳಿದ ಮೇಲೆ, ಮೂರ್ಛೆ ತಿಳಿದು ಎದ್ದಾಗ ಅವನ ಕಣ್ಣುಗಳ ಮುಂದೆ ಇದ್ದಿದ್ದು ಎರಡು ಮೊಲೆಗಳು ಎಂದು ವಿಶಾಖ ಅವನನ್ನು ಹಂಗಿಸುತ್ತಾಳಲ್ಲವೆ! ಮನುಷ್ಯನ ಸ್ಥಿತಿ ಬಹುಶಃ ಹುತ್ತಗಟ್ಟಿದರೂ ಅಷ್ಟೇ! 

ದೇವರನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದ ಮನುಷ್ಯನಿಗೆ ದೇವರು ಒಂದು ಆದರ್ಶ. ಅವನು ತನ್ನ ಚಿತ್ತದಲ್ಲೇ ಪುರುಷೋತ್ತಮನ ರೂಪುರೇಷೆಗಳನ್ನು ಕೆತ್ತಿ ತಾನು ಅವನಂತಾಗಲು ಹೊರಡುತ್ತಾನೆ, ಹುತ್ತಗಟ್ಟಲು ಕೂಡ ಸಿದ್ಧನಾಗುತ್ತಾನೆ. ಆದರೆ ಮನುಷ್ಯ ಹುತ್ತಗಟ್ಟಲು ಹುಟ್ಟಿದವನಲ್ಲ. ಅವನು ಎಲ್ಲ ತರುಲತೆ ನದಿನದ ಪ್ರಾಣಿಪಕ್ಷಿಗಳಂತೆ ಈ ಸೃಷ್ಟಿಯ ಒಂದು ಘಟಕವಾಗಿ ಬದುಕಲು ಹುಟ್ಟಿದ್ದಾನೆ. ನಾನು ಯಾರು, ಯಾಕೆ ಹುಟ್ಟಿದೆ, ಈ ಜೀವನದ ಉದ್ದೇಶವೇನು, ಸಾವು ಎಂದರೇನು, ಸತ್ತ ಮೇಲೆ ಏನಾಗುತ್ತೇನೆ ಎಂದೆಲ್ಲ ಉತ್ತರವಿಲ್ಲದ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳ ಬಗ್ಗೆ ತಲೆಕೆಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದಕ್ಕಿಂತ ನಮಗೆ ಬದುಕು ಸಿಕ್ಕಿದೆ, ಅದನ್ನು ಚೆನ್ನಾಗಿ ನಾಲ್ಕು ಜನಕ್ಕೆ ಉಪಯೋಗವಾಗುವ ಹಾಗೆ ಬದುಕುವುದು ಮುಖ್ಯ ಎಂದ ಕಾರಂತರದು ಒಪ್ಪತಕ್ಕ ಮಾತೇ. 

ಇಲ್ಲೊಂದು ಕವಿತೆಯಿದೆ. ಅದು ಮನುಷ್ಯ ತಾನು ತಾನೇ ಸೃಷ್ಟಿಸಿದ ದೇವರಾಗಲು ಬಯಸುವ ಮತ್ತು ತಾನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದ ದೇವರನ್ನು ಮನುಷ್ಯನನ್ನಾಗಿಸಿ ತನಗೊಂದು ಮಾನದಂಡವಾಗಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ತರಾವರಿ ಪ್ರಯತ್ನಗಳನ್ನೆಲ್ಲ ಕುರಿತು ಹೇಳಹೊರಟಂತಿದೆ. ಹೊರಟಂತಿದೆ ಏಕೆಂದರೆ ಅದು ಕವಿತೆ. ಕವಿತೆ ಯಾವತ್ತೂ ಅಷ್ಟಿಷ್ಟು ಅವಿತೇ ಕೈಗೆ ಹತ್ತಬೇಕು. ಅದು ದೇವರಂತೆ, ಪೂರ್ತಿ ಕೈಗೆ ಹತ್ತಬಾರದು, ಚಿತ್ತ ಹುತ್ತಗಟ್ಟಿಸಬೇಕು. ಅದನ್ನೂ ಇವರದೇ ಇನ್ನೊಂದು ಕವಿತೆ ಹೇಳುತ್ತದೆ ಕೂಡ. ಈ ಕವಿತೆ ಹುಟ್ಟಿಸುವ ವಿಚಾರ ಲಹರಿಗೆ ಅಂತ್ಯವಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಅಂಥ ಉದ್ದೇಶವೇ ತನಗಿಲ್ಲ ಎಂಬಷ್ಟು ತಣ್ಣಗಿದೆ ಇದು. ಈ ಕವಿತೆ ಇರುವ ಸಂಕಲನದಲ್ಲೇ ಇವರ ಇನ್ನೊಂದು ಕವಿತೆಯಿದೆ, ಕಪ್ಪು ದೆಹಲಿ ಮತ್ತು ಬಿಳೀ ದೆಹಲಿಯ ಬಗ್ಗೆ. ಅದೂ ಈ ಕವಿತೆಯಷ್ಟೇ ಅರ್ಥಗರ್ಭಿತ, ಗಹನ ಮತ್ತು ವಿಸ್ತಾರ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯದ್ದು. ಎರಡನ್ನೂ ಓದಿ. ಮನುಷ್ಯನ ದೇಹ ಮತ್ತು ಮನಸ್ಸು ಅವನ ಮಾತು ಮತ್ತು ಮಾತಿನ ಅರ್ಥ ಇದ್ದಂತೆ ಎಂದ, ಅಥವಾ ಗಂಡ ಹೆಂಡತಿ ಕೂಡಾ ಮಾತು ಮತ್ತು ಅದರ ಅರ್ಥ ಇದ್ದ ಹಾಗೆ ಎಂದ ಈ ರಸಿಕ ಕವಿ ಸುಬ್ರಾಯ ಚೊಕ್ಕಾಡಿ. 

 ದೇವ - ಮಾನವ 

ದೇವರನ್ನು ದೇವರೆಂದು ಕರೆಯದೆ 
ಮನುಷ್ಯನೆಂದು ಕರೆಯಲಾದೀತೇ? 

ಆದರೆ ದೇವರಿಗೋ ಮನುಷ್ಯನಾಗುವ ಆಸೆ 
ಹಾಗೆಂದೇ ಆತ 
ಮನುಷ್ಯನಾಗಿ ಹುಟ್ಟಿ ಬಂದಿದ್ದಾನೆ ಅನೇಕ ಸಲ 
ಬದುಕಲು ಯತ್ನಿಸಿದ್ದಾನೆ 
ನಮ್ಮ ನಿಮ್ಮಂಥ ಮನುಷ್ಯನಂತೆಯೇ: 
ಅದೇ ರಾಗ-ದ್ವೇಷಗಳು, ತಂತ್ರ-ಕುತಂತ್ರಗಳ 
ಹೆಣ್ಣು -ಹೊನ್ನು -ಮಣ್ಣುಗಳ ಬಯಕೆಯ ಬಾಳು ಬಾಳುತ್ತಾ 
ಹುಟ್ಟು ಸಾವುಗಳ ಚಕ್ರದಲಿ ಸಿಲುಕಿ ಚಲಿಸುತ್ತಾ 
ಮರೆಯಾಗಿದ್ದಾನೆ. ಆದರೂ ಅವನನ್ನು 
ಮನುಷ್ಯನೆಂದು ಕರೆಯಲಾದೀತೇ? 

 ಮನುಷ್ಯನನ್ನು ಮನುಷ್ಯನೆಂದು ಕರೆಯದೆ 
ದೇವರೆಂದು ಕರೆಯಲಾದೀತೇ? 

ಮನುಷ್ಯನಿಗೋ ದೇವರಾಗುವ ಆಸೆ 
ವ್ರತ, ಪೂಜೆ, ಧ್ಯಾನ, ತಪಸ್ಸಲಿ ತೊಡಗಿ 
ಕಾವಿಯ ತೊಟ್ಟು, ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ದಿಗಂಬರನೂ ಆಗಿ 
ಹೆಣ್ಣು ಹೊನ್ನು ಮಣ್ಣುಗಳ ಮೋಹ ತ್ಯಜಿಸಿಯೂ 
ತ್ಯಜಿಸದ ಬಾಳು ಬಾಳಿ, 
ಕೆಲವೂಮ್ಮೆ ದೇವರೆಂದು ಗುಡಿಕಟ್ಟಿ ಪೂಜಿಸಲ್ಪಟ್ಟೂ 
ದೇವನಾಗಲು ಹೊರಟು ದೆವ್ವವಾಗಿ 
ಮರೆಯಾಗಿದ್ದಾನೆ 

 ದೇವರಂತಾಗಿಯೂ ಅವನನ್ನು 
 ದೇವರೆಂದು ಕರೆಯಲಾದೀತೇ? 

 ಏನಾಗಿಯೂ ಕೂಡಾ 
ದೇವರು ದೇವರೇ 
ಮನುಷ್ಯ ಮನುಷ್ಯನೇ.... 

 - ಸುಬ್ರಾಯ ಚೊಕ್ಕಾಡಿ
ಮುಂದೆ ಓದಲು ಇಲ್ಲಿ ಕ್ಲಿಕ್ ಮಾಡಿ

Tuesday, August 25, 2020

ಹಾಡು ಕಳೆದುಕೊಂಡ ಹಕ್ಕಿಗಳ ಕತೆ

ಕರ್ಕಿ ಕೃಷ್ಣಮೂರ್ತಿಯವರ ಹೊಸ ಕಾದಂಬರಿ ‘ಚುಕ್ಕಿ ಬೆಳಕಿನ ಜಾಡು’ ಈಚೆಗೆ ಬಂದಿರುವ ಒಂದು ಗಮನಾರ್ಹ ಕಾದಂಬರಿ. ಇದರ ನಾಯಕನ ಚಹರೆ ಮೂಡಿಸುತ್ತಲೇ ಒಂದು ದೇಶದ ‘ಹೊರಗಿನವರ’ ಮತ್ತು ‘ಒಳಗಿನವರ’ ಪಂಕ್ತಿಭೇದದ ಸಮಸ್ಯೆ ಕಾಣಿಸಲು ಅವರು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ಹಾಗೆ ಮಾಡುತ್ತಲೇ ನಮ್ಮದೇ ದೇಶದ ಸಮಾನತೆಯ ಕೂಗನ್ನು ಹೊಸದೇ ಆದ ಒಂದು ನಿಟ್ಟಿನಿಂದ ಮುಖಾಮುಖಿಯಾಗುತ್ತಾರೆ. ಈ ಕಾರಣಕ್ಕೆ ಕರ್ಕಿ ಕೃಷ್ಣಮೂರ್ತಿಯವರ ಈ ಕಾದಂಬರಿ ಮುಖ್ಯವೆನಿಸುತ್ತದೆ. 

ಈ ಶತಮಾನದ ಆದಿಯಲ್ಲಿ ವರ್ಲ್ಡ್ ಟ್ರೇಡ್ ಸೆಂಟರ್‌ನ ಪತನವಾದ ಬಳಿಕ ಜಾಗತಿಕ ವಲಸೆ ಕುರಿತು ಬಂದಿರುವ ಕೃತಿಗಳು ಅಸಂಖ್ಯ. ಇವತ್ತಿಗೂ ಅದು ಮುಂದುವರಿದಿದ್ದು ಪ್ರಖ್ಯಾತ ಇಸಾಬೆಲ್ಲ ಅಯ್ಯಂಡೆಯ ಇತ್ತೀಚಿನ ಕಾದಂಬರಿ ‘ಅ ಲಾಂಗ್ ಪೆಟಲ್ ಆಫ್ ದ ಸೀ’ ಕೂಡ ಜಾಗತಿಕ ಸಮರದ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿದ್ದೂ ಇಂಥ ವಲಸೆಯ ಕುರಿತಾಗಿಯೇ ಇದೆ. ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಎಂ ಆರ್ ದತ್ತಾತ್ರಿಯವರ ‘ದ್ವೀಪವ ಬಯಸಿ’, ವಸುಧೇಂದ್ರ ಅವರ ‘ತೇಜೋತುಂಗಭದ್ರಾ’ ಬಿಟ್ಟರೆ ಜಾಗತಿಕ ವಲಸೆಯ ವಸ್ತುವನ್ನಿರಿಸಿಕೊಂಡು ಬಂದ ಕೃತಿಗಳು ಕಡಿಮೆ. ಕರ್ಕಿ ಕೃಷ್ಣಮೂರ್ತಿಯವರ ಕೃತಿ ಎರಡು ಸ್ತರದಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಒಂದು, ಬೇರೊಂದು ದೇಶದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಯಾದವರು ಕ್ರಮೇಣ ಅನುಭವಿಸುವ ‘ನಿಮ್ಮೊಡನಿದ್ದೂ ನಿಮ್ಮಂತಾಗದ’ ವಿದ್ಯಮಾನದ ಸುತ್ತ. ಇನ್ನೊಂದು, ಮನುಷ್ಯ ಎಲ್ಲಿ ನೆಲೆಯಾಗುತ್ತಾನೋ ಅಲ್ಲಿ, ಒಂದಲ್ಲಾ ಒಂದು ಹಂತದಲ್ಲಿ ಸಮಾನತೆಯನ್ನು ಬಯಸುತ್ತಾನೆ ಮತ್ತು ಅದು ಸುಲಭಸಾಧ್ಯ ವಸ್ತು ಅಲ್ಲ ಎನಿಸಿದಾಗ ಅದಕ್ಕಾಗಿ ಹೋರಾಡುತ್ತಾನೆ ಎನ್ನುವುದರ ಸುತ್ತ. ಇದೊಂದು ಇನ್‌ಸೈಡರ್-ಔಟ್‌ಸೈಡರ್ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ. 

ತಪ್ಪಿ ಹೋಯಿತಲ್ಲೇ ಚುಕ್ಕಿ ಬೆಳಕಿನ ಜಾಡು 
ಇನ್ನಿಲ್ಲವಾಯಿತೆ ಆ ಹಕ್ಕಿ ಹಾಡು 
ಹಸಿರೆಲೆ ಹೂವಿನ ನಡುವೆ ಹುಲ್ಲು ಹಾಸಿಗೆ 
ಮುರಿದು ಹೋಯಿತೇ ಈಗ ಆ ಪುಟ್ಟ ಗೂಡು 
 - ದೇಶ ಕುಲಕರ್ಣಿ 

ಈ ಕವಿತೆ ಕರ್ಕಿಯವರ ಕಾದಂಬರಿಯ ಎಪಿಗ್ರಾಫ್. ಇಡೀ ಕಾದಂಬರಿಯನ್ನು ಓದಿದ ಬಳಿಕವೂ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಉಳಿಯುವ ಕವಿತೆಯಿದು. ಹಾಗಾಗಿ ಇದನ್ನು ಅವರು ಕೇವಲ ತೇಜಸ್ಸಿಗಾಗಿ ಬಳಸಿಲ್ಲ. ಇಡೀ ವಿಶ್ವವನ್ನೇ ತಮ್ಮ ಮನೆಯನ್ನಾಗಿಸಿಕೊಂಡು ಋತುಮಾನಕ್ಕನುಗುಣವಾಗಿ ಒಂದು ಕಡೆಯಿಂದ ಇನ್ನೊಂದು ಕಡೆಗೆ ವಲಸೆ ಹೋಗುವ, ತಮ್ಮ ನಾಡಗೂಡಿಗೆ ಮರಳುವ ಹಕ್ಕಿಗಳು ಚುಕ್ಕಿ ಬೆಳಕಿನ ಜಾಡನ್ನೂ ಅನುಸರಿಸುತ್ತವೆ ಎನ್ನುವುದೊಂದು ಪ್ರತೀತಿ. ಹಾಗೆಯೇ ಸುವಿಶಾಲ ಕಡಲಿನಲ್ಲಿ ಚಲಿಸುವ ಹಡಗುಗಳೂ ನಕ್ಷತ್ರಗಳ ಸ್ಥಾನ ಆಧರಿಸಿ ದಿಕ್ಕು, ಯಾನದ ಮಾರ್ಗ ನಿರ್ಧರಿಸುವುದಿದೆ ಎಂದು ಕೇಳಿದ್ದೇವೆ. ಇಲ್ಲಿ ಅಂಥ ಒಂದು ಜಾಡು ತಪ್ಪಿದ ಹಕ್ಕಿಯ ಹಾಡು ಇನ್ನಿಲ್ಲವಾಗುವ ಸನ್ನಿವೇಶವಿದೆ. ಅದಕ್ಕೆ ತಪ್ಪಿ ಹೋಗಿರುವುದು ಕೇವಲ ಜಾಡು ಮಾತ್ರವಲ್ಲ, ಅದರ ಗೂಡು ಕೂಡ ಎನ್ನುವುದು ದುರಂತ ಎನಿಸಿದರೂ, ನಿಜವಾದ ದುರಂತವಿರುವುದು ಅದು ಕಳೆದುಕೊಂಡ ಜಾಡು ಅಥವಾ ಗೂಡಿನಲ್ಲಲ್ಲ. ಅದು, ಅದಕ್ಕೆ ಸಹಜವಾದ ಹಾಡನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡಿದ್ದರಲ್ಲಿ. 

ಕರ್ಕಿಯವರು ಇಲ್ಲಿ ವಲಸೆ ಹಕ್ಕಿಗೆ ಸಂವಾದಿಯಾಗಿ ವಿಶ್ವಮುಖಿಯಾದ ಮನುಷ್ಯನನ್ನು ಇಟ್ಟು ಅವನು ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತ ಸಾಗಿದ ಜಾಡು, ಗೂಡು, ಪಾಡು, ಮತ್ತು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಹಾಡುಗಳ ಕತೆಯನ್ನು ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಇದು ನಿರಂಜನನೊಬ್ಬನ ಕತೆಯಾಗದೆ, ಅವನ ಸಂಪರ್ಕಕ್ಕೆ ಬರುವ, ಕೊನೆಗೂ ಒಂದಲ್ಲಾ ಒಂದರ್ಥದಲ್ಲಿ OUTSIDER ಗಳೇ ಆಗಿ ಉಳಿದಿರುವ ಬಹಳಷ್ಟು ಮಂದಿಯ ಕತೆ ಕೂಡ. ಇದು ಯಾವುದೇ ಒಂದು ದೇಶಕ್ಕೆ ಸೀಮಿತವಾದ, ಯಾವುದೇ ಒಂದು ದೇಶಕ್ಕೆ ಹೊರಗಿನಿಂದ ಬಂದ ಮಂದಿಗೆ ಸೀಮಿತವಾದ ಅಥವಾ ಈ ದೇಶದಿಂದ ಹೊರಗೆ ನೆಲೆಯರಸಿ ಹೋದ ಮಂದಿಗೆ ಸೀಮಿತವಾದ ಕತೆಯಲ್ಲ. ನಾವು ಇದ್ದಲ್ಲೇ ನಮಗೆ ಹೊರಗಿನವರಾಗಿ ಬಿಟ್ಟಂತಿರುವ ದೇಶ-ಕಾಲದ ಕತೆ. 

ತುಂಬ ಹಿಂದೆ ಜೋಸೆಫ್ ಓನೀಲ್ ಅವರ ‘ನೆದರ್ಲ್ಯಾಂಡ್’ ಎನ್ನುವ ಕಾದಂಬರಿಯೊಂದು ಬಂದಿತ್ತು. ಕರ್ಕಿ ಕೃಷ್ಣಮೂರ್ತಿಯವರ ಕಾದಂಬರಿಯ ನಾಯಕನ ದಾಂಪತ್ಯ, ಅವನ ಟ್ಯಾಕ್ಸಿ ಡ್ರೈವರ್ ದೊರೈ ಮತ್ತು ಫ್ರೀ ರೈಡ್‌ಗೆ ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಜೋಮೋ ಎಲ್ಲರೂ ಆ ಕಾದಂಬರಿಯನ್ನು ನೆನಪಿಸಿದರೆ ಜೋಮೋನ ಪಾತ್ರವಂತೂ ಅಲ್ಲಿನ ಚಕ್ ರಾಮ್‌ಕಿಸೂನ್ ಎಂಬ ವಿಶಿಷ್ಟ ಪಾತ್ರವನ್ನು ನೆನಪಿಸುತ್ತದೆ. ಎರಡೂ ಕಾದಂಬರಿಗಳ ಕೇಂದ್ರ ವಸ್ತುವಿನಲ್ಲೂ ಸಾಮ್ಯತೆಯಿದೆ. ಆದರೆ ಕರ್ಕಿ ಕೃಷ್ಣಮೂರ್ತಿಯವರ ಕಾದಂಬರಿ ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದ ಒಂದು ಹೊಸ ಆಯಾಮ ಮತ್ತು ಅದನ್ನು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದ ಹೊಸದೇ ಆದ ರೀತಿ ಎರಡೂ ಆ ವಸ್ತುವಿನ ಹೊಸ ಸಾಧ್ಯತೆಯೊಂದನ್ನು ತೆರೆದಿಟ್ಟಿದೆ. 

ನಾವು ಕೆಲವು ವ್ಯಕ್ತಿಗಳನ್ನು ಡಿಫೈನ್ ಮಾಡಬಲ್ಲ ಕೆಲವು ವಿಶಿಷ್ಟ ಪದಗಳನ್ನು ಬಳಸುವ ರೂಢಿಯಿದೆ. ಅವನು ಮಹಾ ಕಂತ್ರಿ, ಪಿಸುಣ ಹೀಗೆ. ಈ ಶಬ್ದಗಳ ನಿಖರವಾದ ಅರ್ಥವೇನೆಂದು ಬಳಸುವವರಿಗಾಗಲಿ, ಕೇಳಿಸಿಕೊಳ್ಳುವವರಿಗಾಗಲಿ ಗೊತ್ತಿರದಿದ್ದರೂ ಏನೋ ಒಂದು ಹೊಳಹು ಸಿಕ್ಕಿದಂತೆ ಓ! ಹೌದಾ ಮಾರಾಯ ಎನ್ನುವುದು ಕ್ರಮ. ಕೊಂಕಣಿಯಲ್ಲಂತೂ ಇಂಥ ತುಂಬ ಶಬ್ದಗಳಿವೆ. ಜಳ್ಕೆಪಿಶ್ಶೆ ಎನ್ನುವುದು ಮಂಗಳೂರಿಗೆ ಬಂದ ಹೊಸದರಲ್ಲಿ ನಾನು ಕೇಳಿದ ಅಂಥ ಒಂದು ಶಬ್ದ. ತುಳುವಿನಲ್ಲಿ ಕುರೆ ಎನ್ನುವ ಶಬ್ದವಿದೆ. ಉಡುಪಿ-ಕುಂದಾಪುರ ಕಡೆ ಕುಸ್ಡೊ ಎನ್ನುವ ಒಂದು ಶಬ್ದವಿದೆ. ಮೊನ್ನೆ ಒಬ್ಬರು ವ್ಯಾಟ್ಸಪ್‌ನಲ್ಲಿ ಹೀ ಈಸ್ ಕುಸ್ಡೊ ಎಂದು ಮೆಸೇಜ್ ಕಳಿಸಿದರು. ತುಂಬ ಸಮಯವಾಗಿತ್ತು ಅದನ್ನು ಬಳಸದೆ, ಬೇರೆಯವರು ಬಳಸಿದ್ದನ್ನು ಕೇಳದೆ. ಹಾಗಾಗಿ ಒಮ್ಮೆಗೇ ಕುಶಿಗೊಂಡು, ಅರೆರೆ ಈ ಕುಸ್ಡೊ ಎಂದರೆ ಏನೆಲ್ಲ ಅರ್ಥವಿದೆ ಎಂದೇ ಯೋಚಿಸತೊಡಗಿದೆ. 

ಕುಸ್ಡೊ ಎಂದರೆ, ತನಗೆ ಬೇಡದಿದ್ದರೂ ಒಂದು ವಸ್ತು ಇನ್ನೊಬ್ಬನಿಗೆ ಸಿಗಬಾರದು ಎಂದು ಬಯಸುತ್ತಾರಲ್ಲ, ಆ ಗುಣ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಇರುವೆಗಳು ಹೊತ್ತೊಯ್ಯುತ್ತಿರುವ ಯಾವುದೋ ಸತ್ತ ನೊಣವೋ, ಹುಳವೋ ಅವುಗಳಿಗೆ ಸಿಗದ ಹಾಗೆ ಮಾಡಿ ಮಜಾ ಪಡೆಯುವುದು. ಇನ್ಯಾರಿಗೋ, ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ತನಗಿಂತ ಆರ್ಥಿಕವಾಗಿಯೋ, ದೈಹಿಕವಾಗಿಯೋ (ಇವೆರಡು ಮಾತ್ರ ಬಹುಶಃ ಮನುಷ್ಯ ನಿರ್ಮಿತವಲ್ಲದ ಅಸಮಾನತೆ ಎಂದಿಟ್ಟುಕೊಂಡು) ಬಲಹೀನರಾದವರಿಗೆ ಒದಗಿ ಬರುವ, ಇನ್ಯಾರೋ ಮಾಡಲು ಮುಂದಾಗಿರುವ ಯಾವುದೋ ಸಹಾಯವನ್ನು ಹೇಗಾದರೂ ಮಾಡಿ ತಪ್ಪಿಸುವುದು. ತನ್ನವರಿಗೇ ತಾನು ಅನ್ಯಾಯ ಮಾಡಿ ಆ ಬಗ್ಗೆ ತಾನೇ ಹೆಮ್ಮೆ, ಖುಶಿ ಪಡುವುದು. 

ಛೇಛೇ, ಅದರ ಅರ್ಥ ಇದೆಲ್ಲ ಅಲ್ಲವೇ ಅಲ್ಲ ಎನ್ನುವವರು ಈಗ ಹುಟ್ಟಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು. ಏಕೆಂದರೆ, ಕುಸ್ಡೊ ಎನ್ನುವುದನ್ನು ಒಬ್ಬ ಡಿಫೈನ್ ಮಾಡತೊಡಗಿದ್ದೇ ಇನ್ನೊಬ್ಬರು ಅವರದೇ ಆದ ಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಅದನ್ನು ರೀ-ಡಿಫೈನ್ ಮಾಡುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಹುಟ್ಟಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ! 

ಹಾಗೆ ಈ ಶಬ್ದಗಳೆಲ್ಲ ಕವಿತೆ ಇದ್ದ ಹಾಗೆ! ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ಓದುಗನೂ ಒಬ್ಬ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಅನುವಾದಕ ಮತ್ತು ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಅನುವಾದವೂ ಒಂದೊಂದು ಸ್ವತಂತ್ರ ಕವಿತೆ! ಹೆಸರು ಮಾತ್ರ ಅದೇ, ಕುಸ್ಡೊ!!! ಆದರೆ ಇಷ್ಟೆಲ್ಲ ವಿವರಣೆಗಳೇ ಇಲ್ಲದೆ ಈ ಕುಸ್ಡೊ ಶಬ್ದ ಅದೆಲ್ಲವನ್ನೂ ಹೇಳಬಲ್ಲ ಶಕ್ತಿಯೊಂದನ್ನು ಪಡೆದಿದ್ದಾರೂ ಎಲ್ಲಿಂದ?! 

 **** 

ಅಮೆರಿಕಾ ಹೊಸದಾಗಿ ನಿರ್ಮಾಣಗೊಂಡಾಗ ಅಲ್ಲಿನ ಮೂಲ ನಿವಾಸಿಗಳಾದ ರೆಡ್‌ಇಂಡಿಯನ್ನರನ್ನು ಹೇಳ ಹೆಸರಿಲ್ಲದಂತೆ ನಿರ್ನಾಮ ಮಾಡಲಾಯಿತು ಎನ್ನುವುದು ನಮಗೆಲ್ಲ ಗೊತ್ತು. (ಆಸಕ್ತರು ಈ ಮೂಲನಿವಾಸಿಗಳ ಜಾನಪದ ಕತೆಗಳೆಲ್ಲ ಇರುವ ಎಚ್ ವೈ ರಾಜಗೋಪಾಲ್ ಅವರ ಸೃಷ್ಟಿ - ನಾಲ್ಕು ಜಗತ್ತುಗಳು ಎಂಬ ಪುಸ್ತಕ ಗಮನಿಸಬಹುದು. ಇದನ್ನು ಅಭಿನವ ಪ್ರಕಟಿಸಿದೆ.) ಆ ಬಳಿಕ ಅಲ್ಲಿದ್ದ ಗುಲಾಮಿ ಪದ್ಧತಿಯನ್ನು ನಿಷೇಧಿಸಬೇಕಾದರೆ ಅಬ್ರಹಾಂ ಲಿಂಕನ್ ಬರಬೇಕಾಯಿತು. ಹಿಟ್ಲರ್ ಇಡೀ ಮಾನವ ಜನಾಂಗದಲ್ಲಿ ಆರ್ಯನ್ನರು ಮಾತ್ರ ಬದುಕಲು ಅರ್ಹರು ಮತ್ತು ಯಹೂದಿಗಳೇ ಮನುಕುಲಕ್ಕೆ ಕಳಂಕ ಇದ್ದಂತೆ, ಅವರನ್ನು ನಿರ್ನಾಮ ಮಾಡುವುದೊಂದೇ ಮನುಕುಲವನ್ನು ಉಳಿಸಲು ಇರುವ ಮಾರ್ಗ ಎಂದು ಸಾರಿದ್ದನ್ನು ಅಕ್ಷರಶಃ ನಂಬಿ ಅವನನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸಿದವರು ಸಾಕಷ್ಟು ಮಂದಿ ಇದ್ದರು ಎನ್ನುವುದನ್ನು ಮರೆಯಲು ಸಾಧ್ಯವೆ? ಇಂದಿಗೂ ಅಮೆರಿಕದಲ್ಲಿ ಕರಿಯರ ಮತ್ತು ಬಿಳಿಯರ ನಡುವೆ ಶೀತಲ ಸಮರ ನಡೆದೇ ಇದೆ ಮಾತ್ರವಲ್ಲ, ಅಮೆರಿಕಕ್ಕೆ ಹೊರಗಿನಿಂದ ಬರುವವರ ಬಗ್ಗೆ ಒಂದು ಬಗೆಯ ಪ್ರತಿರೋಧ ಅಲ್ಲಿನ ಗಾಳಿಯಲ್ಲೇ ಇದೆ. ಈ ಸ್ಥಿತಿ ಇಂಗ್ಲೆಂಡಿನಲ್ಲೂ ಇದೆ. ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದಲ್ಲೂ ಇದೆ. ಶ್ರೀಲಂಕಾದಲ್ಲಿದೆ. ಜಗತ್ತಿನ ಇನ್ನೂ ಅನೇಕ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳಲ್ಲಿ ‘ಹೊರಗಿನಿಂದ’ ಬರುವವರ ಬಗ್ಗೆ ಅಷ್ಟೇನೂ ಉತ್ಸಾಹ ಉಳಿದಿಲ್ಲ. ನಮ್ಮದೇ ದೇಶದಲ್ಲಿ ಬಾಂಗ್ಲಾ ದೇಶದಿಂದ ನುಸುಳುತ್ತಿದ್ದಾರೆ, ಟಿಬೆಟ್ಟಿಯನ್ನರಿಗೆ ಆಶ್ರಯ ನೀಡಬಾರದು ಇತ್ಯಾದಿ ಇತ್ಯಾದಿ ಗೊಣಗಾಟ ಇದ್ದೇ ಇದೆ. ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ ತಮಿಳರು ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿದ್ದಾರೆ ಎನ್ನುವ ಕೂಗು ಕಾವೇರಿ ವಿವಾದದ ಹೊತ್ತಿಗೆ ಹೊತ್ತಿ ಉರಿದಿದ್ದು ನಮಗೆ ಗೊತ್ತು. 

ಧರ್ಮ, ಜಾತಿ, ಲಿಂಗ, ದೇಶ, ಭಾಷೆ, ಬಣ್ಣ, ಆಹಾರ ಮೊದಲಾದ ಸಂಗತಿಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ನಾವು ಮಾನವ ಜನಾಂಗವನ್ನು ವಿಂಗಡಿಸುತ್ತ, ಒಂದಲ್ಲಾ ಒಂದು ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಯಾರನ್ನಾದರೂ ಹೀಗಳೆಯುತ್ತ ಬರಬಹುದು. ಮಾನವ ಜನಾಂಗ ತನ್ನ ಇತಿಹಾಸದುದ್ದಕ್ಕೂ ಇದನ್ನು ಮಾಡುತ್ತಲೇ ಬಂದಿದೆ. 

ಕವಿ ಬಿ ಆರ್ ಲಕ್ಷ್ಮಣರಾವ್ ಅವರು ರಾಬರ್ಟ್ ಪ್ರಾಸ್ಟ್‌ನ ‘ಮೆಂಡಿಂಗ್ ವಾಲ್’ ಎನ್ನುವ ಒಂದು ಕವಿತೆಯನ್ನು ಕನ್ನಡಕ್ಕೆ ತಂದಿದ್ದಾರೆ. ಅದರಲ್ಲಿ ಇಬ್ಬರು ತಮ್ಮ ತಮ್ಮ ತೋಟದ ನಡುವೆ ನಿರ್ಮಿಸಿರುವ ಒಂದು ಗೋಡೆಯನ್ನು ದಿನವೂ ಗಮನಿಸುತ್ತಾ ವಾಕ್ ಹೋಗುವ ಒಂದು ಪ್ರಸಂಗವಿದೆ. ಆ ಗೋಡೆ ಆಗಾಗ ಅಲ್ಲಲ್ಲಿ ಬಿದ್ದು ಹೋಗುತ್ತ, ಅದರಲ್ಲಿ ಇಲಿಗಳೋ, ಮೊಲಗಳೋ ಬಿಲ ತರಿಯಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿ ನಿರ್ಮಿಸಿದ ತೂತುಗಳು ಹುಟ್ಟಿಕೊಳ್ಳುತ್ತ ಇರುತ್ತದೆ. ಇವರು ಆಚೆಯಿಂದ ಒಬ್ಬರು ಈಚೆಯಿಂದ ಒಬ್ಬರು ಕುಶಲೋಪರಿ ಮಾತನಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತ ಗೋಡೆಯನ್ನು ಕೈಲಾದ ಮಟ್ಟಿಗೆ ಸರಿಪಡಿಸುತ್ತ ಇರುತ್ತಾರೆ. ಇದೊಂದು ನಿರಂತರ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ. ಇವನಿಗೋ ಈ ಗೋಡೆ ಬೇಕಾದರೂ ಯಾಕೆ ಎನ್ನುವ ಭಾವ. ಆದರೆ ಅವನಲ್ಲಿ ಬಲವಾದ ಗೋಡೆಯೇ ಉತ್ತಮ ನೆರೆಹೊರೆಯ ಬಾಂಧವ್ಯಕ್ಕೆ ಕಾರಣ ಎನ್ನುವ ವಿಶ್ವಾಸ. ಎಲ್ಲೋ ಒಂದು ಹಂತದಲ್ಲಿ ಇಬ್ಬರಲ್ಲಿ ಯಾರು ಒಳಗಿದ್ದಾರೆ, ಯಾರು ನಿಜಕ್ಕೂ ಹೊರಗಿದ್ದಾರೆ ಎನ್ನುವ ಪ್ರಶ್ನೆ ಏಳುತ್ತದೆ! 

ಹೊಟ್ಟೆಪಾಡಿಗಾಗಿ ಇಡೀ ಜಗತ್ತಿನಾದ್ಯಂತ ಲಭ್ಯವಿರುವ ಯಾವತ್ತೂ ಅವಕಾಶಗಳನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಅವನು ತನ್ನ ಬಾಹುಗಳನ್ನು ಚಾಚಿ ವಾಮನ ತ್ರಿವಿಕ್ರಮನಾಗಲು ಹವಣಿಸಿದ್ದು ಇಂದು ನಿನ್ನೆಯ ಬೆಳವಣಿಗೆಯೇನಲ್ಲ. ಸಹಜವಾಗಿಯೇ ಇದಕ್ಕೆ ಹತ್ತು ಹಲವು ಮುಖಗಳಿರುವುದು ಸಾಧ್ಯ. ಪ್ರತಿಭೆ, ಅವಕಾಶ, ಯಶಸ್ಸು ಮತ್ತು ಮನೋಧರ್ಮ ಈ ನಾಲ್ಕರ ನಡುವೆ ಒಂದು ಅನುಪಾತವಿದೆಯೆ? ಇದೆ ಎಂದು ನಂಬುವುದಾದರೆ ನಾವು ಜಗತ್ತಿನ ಅಸಮಾನತೆಯ ಪ್ರಶ್ನೆಯನ್ನು ಎದುರಿಸಬೇಕಾದ ನೆಲೆ ಯಾವುದು? ಹಾಗೆಯೇ, ಸಮಾನತೆಯನ್ನು ಬಯಸುವವರು ನೆಲೆಗೊಳಿಸಬೇಕೆಂದಿರುವ ಸಮಾನತೆಯ ವಾಸ್ತವವಾದಿ ಪರಿಕಲ್ಪನೆ ಏನು? ಇವರ ಪ್ರಕಾರ ಸಮಾನತೆ ಯಾವಾಗ ನೆಲೆಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ? 

ಸೀಮಿತ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳು ಮತ್ತು ಅನಿಯಮಿತ ಬೇಡಿಕೆ ಈ ಅಸಮಾನತೆಗೆ ಕಾರಣವೆ? ಅದೊಂದೇ ಕಾರಣವೆ? ಮನುಷ್ಯನ ಕುಸುಡುತನ ಎಷ್ಟರಮಟ್ಟಿಗೆ ಇದಕ್ಕೆ ಕಾರಣ? ಕಾರ್ಯಕಾರಣ ಸಂಬಂಧಗಳೇನೇ ಇರಲಿ, ನಮ್ಮನ್ನು ನಾವು ಯಾವುದೋ ಒಂದು ಆಧಾರದ ಅನುಸಾರ ವಿಂಗಡಿಸಿಕೊಂಡು ಮತ್ತು ಹಾಗೆ ಮಾಡುವಾಗಲೇ ಅದೇ ಆಧಾರದ ಅನುಸಾರ ತಮ್ಮದೇ ಒಂದು ಗುಂಪು ನಿರ್ಮಿಸಿಕೊಂಡು ಸುರು ಮಾಡುವ ಕ್ಯಾತೆ ಹೇಗಿರುತ್ತದೆ ಎನ್ನುವುದನ್ನು ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾಗಿ ಗಮನಿಸಿದರೆ ಮನುಷ್ಯ ಕಳೆದುಕೊಂಡ ಚುಕ್ಕಿ ಬೆಳಕಿನ ಜಾಡೂ, ಅವನ ಅಂತರಾತ್ಮದ ಬೆಳಕಿನ ಹಾಡೂ ತನ್ನ ಅಸ್ಪಷ್ಟ ಹೊಳಹುಗಳನ್ನು ಕೊಡುವುದು ಸಾಧ್ಯವಿದೆ. ಆದರೆ ಸಾಕಷ್ಟು ಕುಸುಡುತನ ಮೈಗೂಡಿಸಿಕೊಂಡಿರುವ ಆಧುನಿಕ ಮನುಷ್ಯನಿಗೆ ಅಷ್ಟು ವ್ಯವಧಾನವಿದೆಯೆ? 

ಕಾದಂಬರಿಯ ಮೊದಲ ಸ್ತರದಲ್ಲಿ ಕರ್ಕಿ ಕೃಷ್ಣಮೂರ್ತಿಯವರು ಕಟ್ಟುವ ನಾಯಕನ ಪಾತ್ರವೇನಿದೆ ಅದರ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯವೇ ಪ್ರಧಾನವಾಗಿದೆ. ಈ ನಿರಂಜನ ಒಬ್ಬ ವಿವಾಹಿತ ಮಹತ್ವಾಕಾಂಕ್ಷಿ. ಅವನು ಕಷ್ಟಪಟ್ಟು ಕಲಿತವನಲ್ಲ, ಆದರೆ ಅವನಲ್ಲಿ ಕೌಶಲವಿದೆ, ಪ್ರತಿಭೆ ಎನ್ನಲಾಗದ ಕಾರಕೂನಿ ಜಾಣತನ ಇದೆ. ವಿಪರೀತ ಸೆಲ್ಫ್ ಸೆಂಟರ್ಡ್ ತರ ಕಾಣಿಸುವ ಅವನಲ್ಲಿ ಸಹಜೀವಿಯ ನೋವು, ಸಂಕಟದ ಬಗ್ಗೆ ನಾಗರಿಕ ನಿರ್ಲಿಪ್ತಿಯಿದೆ. ಅವನಲ್ಲೂ ಎದುರಾಗುವ ಅವಕಾಶಗಳನ್ನು ತತ್‌ಕ್ಷಣ ಗುರುತಿಸಬಲ್ಲ ಮತ್ತು ಅದನ್ನು ಪೂರ್ತಿಯಾಗಿ ಬಳಸಿಕೊಂಡು ಬೆಳೆಯಲು ಬೇಕಾದ ತಂತ್ರ ಹೆಣೆಯಬಲ್ಲ ಚಿಂತಕನೊಬ್ಬನಿದ್ದಾನೆ. ತನ್ನ ಸ್ವಂತದ ಖುಶಿ, ಮನರಂಜನೆ ಮತ್ತು ತೃಪ್ತಿಗೆ ತನಗೆ ಬೇಕಾದ ನೆಲೆಯಿಂದ ಸಹಜೀವಿಯ ನೋವು, ಅವಮಾನ, ಸೋಲುಗಳನ್ನು ಕೂಡ ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳಬಲ್ಲ, ಸ್ವತಃ ಅದೇ ಆಗಿರುವವರಿಗೂ ಮೇಲ್ನೋಟಕ್ಕೆ ಸ್ಯಾಡಿಸ್ಟ್ ಅನಿಸಬಹುದಾದ, ಸಹಜಸಿದ್ಧ ಆಧುನಿಕ ಮನೋಧರ್ಮವಿದೆ. ದಿನನಿತ್ಯ ಮಾಧ್ಯಮಗಳಲ್ಲಿ ದುರಂತಗಳನ್ನು, ಸಾವು ನೋವನ್ನು, ದುರ್ಘಟನೆಗಳನ್ನು ನಿರ್ಲಿಪ್ತಿಯಿಂದಲೂ, ಅಷ್ಟಿಷ್ಟು ಮನರಂಜಕ ನೆಲೆಯಿಂದಲೂ ಗಮನಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ, ಸೋಶಿಯಲ್ ಮೀಡಿಯಾಗಳಲ್ಲಿ ಚರ್ಚಿಸಲು ಯಾವುದು ಹೆಚ್ಚು ಯೋಗ್ಯ ಎಂಬುದರಾಚೆ ತಲೆಕೆಡಿಸಿಕೊಳ್ಳದ ಯಾರೂ ಈ ನಾಯಕನನ್ನು ಕೀಳಾಗಿ ಕಾಣಬೇಕಾದ್ದಿಲ್ಲ. ಅವನೊಳಗೊಬ್ಬ ದೇಶ, ಭಾಷೆ, ಬಣ್ಣ, ಧರ್ಮ ಮುಂತಾದುವುಗಳನ್ನು ಜಾಣತನದಿಂದ ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳಬಲ್ಲ ಅಪ್‌ಟುಡೇಟ್ ದೇಶಪ್ರೇಮಿಯಿದ್ದಾನೆ. ಇವನಿಗೆ ವಿದೇಶೀ ನೌಕರಿ ಹಿಡಿದು, ವಿದೇಶದಲ್ಲಿ ಸೆಟ್ಲ್ ಆಗಿ ಹೈಕ್ಲಾಸ್ ಎನ್ನುತ್ತೇವಲ್ಲ, ಆ ತರ ಬದುಕಬೇಕೆಂಬ ಕನಸಿದೆ. ಇಂಥ ಒಬ್ಬ ನಾಯಕ, ನಿರಂಜನ ಈ ಕಾದಂಬರಿಯ ಕೇಂದ್ರ ಪಾತ್ರ. ಇದು ಒಂದು ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಬಳುವಳಿ ಎನ್ನುವುದನ್ನು ಮರೆಯದೇ ಸ್ವೀಕರಿಸುವುದು ಉಚಿತ. 

ಇಂಥ ನಾಯಕನನ್ನಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ಹೊರಟ ಕಾದಂಬರಿಯ ಕಾರ್ಯಕ್ಷೇತ್ರ ಮಲೇಶ್ಯಾ. ಇವನು ವಾಸ್ತವ್ಯ ಹೂಡುವ ಮನೆಯ ಮಾಲಕ ಕಣ್ಣದಾಸನ್, ಅವನ ಪತ್ನಿ ರೇವತಿ, ಅವರ ಬದುಕಿನ ಒಂದು ಪುಟ್ಟ ಹಿನ್ನೋಟ, ಇವನು ಓಡಾಡಲು ಬಳಸುವ ಟ್ಯಾಕ್ಸಿಯ ಡ್ರೈವರ್ ದೊರೈ, ಅವನ ಪುಟ್ಟ ಹಿನ್ನೆಲೆ, ದೊರೈಯಿಂದಾಗಿಯೇ ಪರಿಚಯವಾಗುವ ಜೋಮೋ, ಈ ಯಾವತ್ತೂ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳೊಂದಿಗಿನ ಒಡನಾಟದಲ್ಲೇ ತೆರೆದುಕೊಳ್ಳುವ ನಿರಂಜನನ ಪಿಸುಣತನ, ಕುಸುಡುತನದ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವ - ಇವೆಲ್ಲ ಈ ಕಾದಂಬರಿಯನ್ನು ಸಮೃದ್ಧವಾಗಿಸುತ್ತ ಹೋಗುತ್ತವೆ. ಸ್ವತಃ ನಿರಂಜನ, ಕಣ್ಣದಾಸನ್ ಮತ್ತು ಅವನ ಪತ್ನಿ ರೇವತಿ ಮಲೇಶ್ಯಾದಲ್ಲಿ ನೆಲೆ ಕಂಡುಕೊಳ್ಳಲು ನಡೆಸುವ ತಮ್ಮದೇ ಬಗೆಯ ಹೋರಾಟದ ಕತೆ ಒಂದು ತೆರದ್ದಾದರೆ ದೊರೈ ಮತ್ತು ಜೋಮೋರಿಂದ ನಮ್ಮೆದುರು ತೆರೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಜಗತ್ತು ಇನ್ನೊಂದೇ ತೆರದ್ದು ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಚು ಮುಖ್ಯವಾದದ್ದು. 

ಸ್ವಾಭಾವಿಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ಸಂಕೀರ್ಣಗೊಳಿಸಲು ಆಧುನಿಕ ಮನುಷ್ಯನ ಜೀವನಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಧರ್ಮ, ಜಾತಿ, ಲಿಂಗ, ದೇಶ, ಭಾಷೆ, ಬಣ್ಣ, ಆಹಾರ ಮುಂತಾಗಿ ಪ್ರತಿಯೊಂದೂ ಬೆಸೆಯುವ ಮತ್ತು ಒಡೆಯುವ ಕೆಲಸಗಳಿಗೆ ಬಳಕೆಯಾಗುತ್ತ ಬಂದಿವೆ. ಮೂಲತಃ ಬೆಸೆಯುವುದಕ್ಕೆಂದೇ ಹುಟ್ಟಿರಬಹುದಾದ ಈ ಯಾವತ್ತೂ ಅಂಶಗಳು ಕ್ರಮೇಣ ಒಡೆಯುವುದಕ್ಕೇ ಹೆಚ್ಚು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಬಳಸಲ್ಪಡುತ್ತಿರುವುದು ಆಧುನಿಕತೆಯ ಒಂದು ಲಕ್ಷಣಗಾಗಿ ದಾಖಲಾಗಿದೆ ಎನ್ನುವುದು ಕೂಡ ಅಷ್ಟೇ ನಿಜ. ಹಾಗಾಗಿ ಅವನು ಎಲ್ಲೆಲ್ಲಿ ಹೆಜ್ಜೆಯಿರಿಸುತ್ತಾನೋ ಅಲ್ಲೆಲ್ಲ ಬಯಸುವ ಸಮಾನತೆಯ ನೆಲೆಗಳು ಯಾವುದು, ಅದು ಸಾಮುದಾಯಿಕವೆ ವೈಯಕ್ತಿಕವೆ ಎನ್ನುವುದು ಮೇಲ್ನೋಟಕ್ಕೆ ಅಸ್ಪಷ್ಟ. ಹಾಗಾಗಿ ಅವನ ಕೂಗಿನಲ್ಲಿ ಬೇಡಿಕೆ ಇದೆಯೇ, ದರ್ಪವಿದೆಯೇ ಎನ್ನುವುದು ಮುಖ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ. 

ನನಗೆ ಸಿಗಬೇಕಾದುದು ಸಿಗುತ್ತಿಲ್ಲ ಎನ್ನುವವನ ಮಾತು ಗಮನಿಸಿ. ಏನು ಸಿಗಬೇಕಾದುದು? ಅದಕ್ಕೆ ಮಾನದಂಡವೇನು? ಕನಿಷ್ಠ ಅಗತ್ಯಗಳೆಂದೇ ಇಟ್ಟುಕೊಳ್ಳಿ. ಆಹಾರ, ಸೂರು, ಶಿಕ್ಷಣ, ವೈದ್ಯಕೀಯ ನೆರವು ಇತ್ಯಾದಿ. ಆದರೆ ಇಷ್ಟಿದ್ದರೆ ಸಾಕೆ? ಇಲ್ಲ, ಇತರರಿಗೆ ಸಿಗುತ್ತಿರುವುದು ತನಗೂ ಸಿಗಬೇಕು ಎನ್ನುವುದು, ಸಮಾನತೆಯನ್ನು ಬಯಸುವುದು ತಪ್ಪೆ? ಖಂಡಿತಾ ತಪ್ಪಲ್ಲ. ಆದರೆ ಈ ಸಮಾನತೆ ಯಾರೋ ಒಬ್ಬನಿಗೆ ಸಿಗಬೇಕಾದುದೇ ಅಥವಾ ಇಡೀ ಸಮುದಾಯಕ್ಕೆ ಸಿಗಬೇಕಾದುದೇ ಎನ್ನುವಲ್ಲಿ ಒಡಕುಗಳು, ಬಿರುಕುಗಳು ಯಾಕಿವೆ? ಅವನು ಎಷ್ಟು ಜಾಣನೆಂದರೆ, ತನಗೆ ಸಿಗದೇ ಹೋದುದನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಸಮುದಾಯವನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ ಮತ್ತು ತನ್ನ ಸಮುದಾಯಕ್ಕೆ ಅನ್ಯಾಯವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಕೂಗತೊಡಗುತ್ತಾನೆ. ಆದರೆ ಅವನ ಅಗತ್ಯ ವೈಯಕ್ತಿಕವಷ್ಟೇ ಆಗಿರುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ವೈಯಕ್ತಿಕ ಅಗತ್ಯ ಪೂರೈಕೆಯಾಗುತ್ತಲೇ ಸಮುದಾಯವನ್ನು, ಸಾಮುದಾಯಿಕ ಸಿದ್ಧಾಂತವನ್ನು, ಅದರ ಹಿತವನ್ನು ಕೂಡ ಮರೆಯುತ್ತಾನೆ. ಇಲ್ಲಿನ ದೊರೈ ಮತ್ತು ಜೋಮೋ ಪಾತ್ರಗಳನ್ನು ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾಗಿ ಗಮನಿಸಿದರೆ ಈ ಸತ್ಯ ಯಾರಿಗಾದರೂ ಹೊಳೆದು ಬಿಡುತ್ತದೆ. ಕಣ್ಣಿನ ಸಮಸ್ಯೆ ಇರುವವರಿಗೆ ಕನ್ನಡಕ ಹಂಚುವ ಸರಕಾರದ ನಿರ್ಧಾರವನ್ನು ಸಮಾನತೆಯ ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಶ್ನಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಕೊನೆಗೆ ಸಮಾನತೆಯ ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಕೂಲಿಂಗ್ ಗ್ಲಾಸ್ ಹಂಚಲಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ದೊರೈ ತರದ ಎಲ್ಲರೂ ಇದರಿಂದ ತೃಪ್ತರಾಗುತ್ತಾರೆ! ಇದನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸುವ ಜೋಮೋ ಕೊಡುವವರ ಮತ್ತು ಪಡೆಯುವವರ ಇಬ್ಬರ ಕೆಂಗಣ್ಣಿಗೂ ಗುರಿಯಾಗಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. 

ಜೋಮೋ ಪಾತ್ರ ಒಂದು ತರದ ಸಾಮಾಜಿಕ ಚಳವಳಿಕಾರನದ್ದು, ಹೋರಾಟಗಾರನದ್ದು. ಕ್ರಾಂತಿಕಾರಿಯ, ಆದರ್ಶವಾದಿಯ ಲಕ್ಷಣಗಳೆಲ್ಲ ಇರುವ ಜೋಮೋಗೆ ಮಲೇಶ್ಯಾದ ತಮಿಳರ ಶಿಕ್ಷಣ, ಉದ್ಯೋಗ, ರಾಜಕೀಯ ಧ್ವನಿ ಮುಖ್ಯ. ಸಂಸಾರ, ಸ್ವಾರ್ಥ ಇಲ್ಲದವನಂತೆ ಕಾಣುವ ಅವನಿಗೆ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಹೆಬ್ಬಯಕೆಗಳಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ದೊರೈಗೆ ತನ್ನ ಜೀವಮಾನದಲ್ಲಿ ಒಮ್ಮೆ ಚೆನ್ನೈಯ ಟಾಕೀಸಿನಲ್ಲೇ ಕುಳಿತು ರಜನೀಕಾಂತ್ ಸಿನಿಮಾ ನೋಡಬೇಕು, ಶಬರಿಮಲೈಗೆ ಭೇಟಿಕೊಡಬೇಕು ಮತ್ತು ಮಸಿ ಕೊಡಬಲ್ಲ ಕರ್ಪೂರ ತರಬೇಕೆಂಬ ಸಣ್ಣಪುಟ್ಟ ಆಸೆಗಳೇ ಮುಖ್ಯ. ಈ ಆಸೆಗಳಿಗೆ ಸಾಮಾಜಿಕ ಮುಖವಿಲ್ಲ. ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾಗಿ ನೋಡಿ, ದೇಶ ನಡೆಸುವ ಆಡಳಿತದ ಚುಕ್ಕಾಣಿ ಹಿಡಿದವರಿಗೆ ಜೋಮೋನ ಆಶೋತ್ತರಗಳ ಈಡೇರಿಕೆ ಕಷ್ಟ. ದೊರೈಯನ್ನು ತೃಪ್ತಿಗೊಳಿಸುವುದು ಸುಲಭ. ದೊರೈಯಂಥವರ ರಜನೀಕಾಂತ್, ಒಂದು ದೇವಸ್ಥಾನದ ಆಸೆಗಳನ್ನು ಪೂರೈಸುವುದರಿಂದ ಸಮುದಾಯದ ಆಶೋತ್ತರಗಳನ್ನು ಈಡೇರಿಸಿದ್ದೇವೆ ಎನ್ನುವಂತೆ ಫೋಸ್ ಕೊಡಲು ಸಾಧ್ಯವಾದರೆ ಅದು ಅದಕ್ಕೆ ಇಷ್ಟ. ಜೋಮೋ ಬಯಸುವುದನ್ನೆಲ್ಲ ಪೂರೈಸಿದರೆ ಅದು ಅವರ ಬುಡಕ್ಕೇ ಬರುತ್ತದೆ. ಕೂಲಿಂಗ್ ಗ್ಲಾಸ್ ಹಂಚುವುದು ಇದಕ್ಕೊಂದು ರೂಪಕದಂತಿದೆ. 

ಜೋಮೋನಿಂದಲೇ ವಿವರಿಸಲ್ಪಡುವ, ಸ್ಥಳೀಯ ತಮಿಳರ ಬದುಕಿನ ಏರಿಳಿತಗಳಿಗೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತಿರುವ ಮಲೇಶ್ಯಾದ ರಾಜಕೀಯ-ಧಾರ್ಮಿಕ-ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಮುಖಗಳು ಪೂರ್ತಿ ನಿಜವಲ್ಲ ಎನ್ನುವ ದೊರೈಗೆ ದೂರದೃಷ್ಟಿಯಾಗಲೀ, ತನಗೆ ನಿಜಕ್ಕೂ ಬೇಕಾಗಿರುವುದೇನು ಎಂಬ ಬಗ್ಗೆ ಸ್ಪಷ್ಟತೆಯಾಗಲಿ ಇಲ್ಲ. ಆದರೆ ಅವನಿಗೂ ತಮಿಳರ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಸರಿಯಾದ ಸವಲತ್ತುಗಳಿರುವ ಶಾಲೆಗಳಿಲ್ಲ, ಉದ್ಯೋಗ ಸಿಗುತ್ತಿಲ್ಲ, ಸಣ್ಣಪುಟ್ಟ ತಪ್ಪುಗಳಿಗೂ ಸೆರೆವಾಸ, ಸಾವು ಖಾತ್ರಿಯಾಗಿದೆ ಎನ್ನುವ ನೋವುಗಳೆಲ್ಲ ಇವೆ. ಆದರೆ ಸಾಮುದಾಯಿಕ ನೆಲೆಯ ನಿರೀಕ್ಷೆಗಳಂತೆ ಕಾಣುವ ಈ ಯಾವತ್ತೂ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು ದೊರೈಗೆ ವೈಯಕ್ತಿಕ ನೆಲೆಯ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳಷ್ಟೇ. ಅವನಿಗೆ ನೆಮ್ಮದಿಯ ಬದುಕು ಸಿಕ್ಕಿದ ಕ್ಷಣದಲ್ಲೇ ಅವನ ಧ್ವನಿ ಬದಲಾಗುತ್ತದೆ. ಅವನ ಕೂಗು, ಒತ್ತಡಗಳೆಲ್ಲವೂ ನಾಟಕೀಯ ತಿರುವು ಪಡೆಯುತ್ತದೆ. ವೈಯಕ್ತಿಕ ಅಗತ್ಯಗಳಿಗೆ ಸಮುದಾಯಕ್ಕಾದ ಅನ್ಯಾಯವನ್ನು ಮುಂದಿಟ್ಟು ತನ್ನ ಆವಶ್ಯಕತೆಗಳನ್ನು ಪೂರೈಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಅವನು ಕಲಿಯುತ್ತಾನೆ. ಸಮುದಾಯ ಕೂಡ ಯಾರಿಗೋ ಸಿಗುವ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಲಾಭದಿಂದ ತನಗಾದ ಒಳಿತೇನು ಎನ್ನುವುದನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸಿಕೊಳ್ಳದೆ ಕುರಿಮಂದೆಯಾಗುತ್ತದೆ! ಇಲ್ಲಿನ ತಮಿಳರಲ್ಲೇ ರಾಜಕಾರಣಿಗಳು, ಅಧಿಕಾರಸ್ತರು, ಶ್ರೀಮಂತ ಉದ್ಯಮಿಗಳು ಇದ್ದಾರೆ. ದೊರೈ ತರದ ದಿನದ ಅನ್ನವನ್ನು ದಿನ ದಿನ ಸಂಪಾದಿಸಿಕೊಳ್ಳುವವರೂ ಇದ್ದಾರೆ. ಕಣ್ಣದಾಸ್, ರೇವತಿ ತರದವರೂ ಇದ್ದಾರೆ. ಮತ್ತು ಎಲ್ಲಿಗೂ ಸಲ್ಲದ ಜೋಮೋ ತರದವರೂ ಇದ್ದಾರೆ. ದೇವಸ್ಥಾನ, ಸಮುದಾಯದ ನಾಯಕನ ಪ್ರತಿಮೆ, ರಜನೀಕಾಂತನ ಕೂಲಿಂಗ್‌ಗ್ಲಾಸ್ ದೊರೈಯಂಥವರನ್ನು ಮರುಳುಮಾಡಬಲ್ಲ ಸಂಗತಿಗಳಾಗಿರುವುದರಿಂದಲೇ ಅಲ್ಲಿನ ತಮಿಳು ನಾಯಕರು, ಪ್ರಭಾವಿಗಳು, ಶ್ರೀಮಂತರು ತಮ್ಮವರ ಏಳಿಗೆಗಾಗಿ ಪ್ರಯತ್ನಿಸುವುದನ್ನು ಬಿಟ್ಟುಕೊಟ್ಟು ತಮ್ಮ ತಮ್ಮ ಬೇಳೆ ಬೇಯಿಸಿಕೊಂಡು ಹಾಯಾಗಿರುವುದು ಸಾಧ್ಯವಾಗಿದೆ. ಇದರೊಂದಿಗೆ ಕಾದಂಬರಿ ಒದಗಿಸುವ ಚೀನೀಯರ ಪರಿಪ್ರೇಕ್ಷ್ಯವನ್ನು ತಪ್ಪದೇ ಗಮನಿಸಬೇಕು. 

ಇನ್ನೀಗ ಇದನ್ನು ನಮ್ಮದೇ ದೇಶಕ್ಕೆ ಅನ್ವಯಿಸದೇ ಇರುವುದು ಹೇಗೆ! ಇಲ್ಲಿಯೂ ನಡೆಯುತ್ತಿರುವುದು ಇದೇ ಅಲ್ಲವೆ? 

ಇದೆಲ್ಲ ಇದ್ದೂ ನಾನು ಕಂಡಂತೆ ಈ ಕೃತಿಯ ಮುದ್ದೆಯಿರುವುದು ಮನುಷ್ಯನ ವಿಸ್ಮೃತಿಗೆ ಗುರಿಯಾಗಿರುವ ಮನುಕುಲದ ಹಾಡೇ. ಆದರೆ ಅದೆಷ್ಟು subtle ಆಗಿದೆಯೆಂದರೆ, ಅದನ್ನು ಗುರುತಿಸಲಾರದಷ್ಟು ಆಧುನಿಕ ಮನುಷ್ಯ ಜಾಣನೂ ಆಗಿದ್ದಾನೆ, ವಿಸ್ಮೃತಿಗೂ ಒಳಗಾಗಿದ್ದಾನೆ ಅನಿಸುತ್ತದೆ. ಅವನು ನಾಚಿಕೆ ಪಡಬೇಕಾದ ಸಂಗತಿಗಳಿಗೆ ಹೆಮ್ಮೆ ಪಟ್ಟುಕೊಳ್ಳುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ಕಾಣುತ್ತ ಈ ಮಾತನ್ನಾಡದೆ ವಿಧಿಯಿಲ್ಲ. ಹಾಗಾಗಿ ‘ಚುಕ್ಕಿ ಬೆಳಕಿನ ಜಾಡು’ ಅವನಿಗೆ ಕನ್ನಡಿಯಾಗುವುದೋ, ಕಿಟಕಿಯಾಗುವುದೋ ಎಂಬ ಬಗ್ಗೆ ಭರವಸೆ ಇಟ್ಟುಕೊಳ್ಳಲಾಗದಿದ್ದರೂ ಕರ್ಕಿ ಕೃಷ್ಣಮೂರ್ತಿಯವರ ಪ್ರಯತ್ನವಂತೂ ಮೆಚ್ಚುಗೆ ಮೂಡಿಸುತ್ತದೆ, ಇಷ್ಟವಾಗುತ್ತದೆ.
ಮುಂದೆ ಓದಲು ಇಲ್ಲಿ ಕ್ಲಿಕ್ ಮಾಡಿ