Thursday, June 26, 2008

ಎಲ್ಲವೂ ಬರೇ ಸದ್ದಾಗಿ ಬಿಡುವ ಶಬ್ದಗಳು...

ಆಕಾಶವಾಣಿಯಲ್ಲಿ ಕಥೆ ಓದುವುದು ನನಗೆ ಕಷ್ಟ ಎನಿಸಿತ್ತು. ನನ್ನ ಬಳಿಯಿದ್ದ ಕತೆಗಳಲ್ಲಿ ಹಾಗೆ ಓದಬಹುದಾದ ಕತೆ ಒಂದಾದರೂ ಇದೆ ಅನಿಸಿರಲಿಲ್ಲ. ಕೊನೆಗೆ ಇದ್ದ ಒಂದನ್ನೇ ಪ್ರಯತ್ನಿಸುವ ಧೈರ್ಯ ಮಾಡಿ ಬರುತ್ತೇನೆ ಎಂದು ಹೇಳಿದಾಗ ಎಂದೋ ಬರೆದಿದ್ದ ಏಳು ಪುಟಗಳ ಒಂದು ಹಳೆಯ ಅಪ್ರಕಟಿತ ಕತೆ ಇದೆ ಎಂಬುದೇ ಮನಸ್ಸಿಗಿದ್ದ ನೆಮ್ಮದಿ. ಆದರೆ ಒಂದು ದಿನ ಹಾಗೇ ಕೂತು stop watchನ ಸಹಾಯದಿಂದ ಅದನ್ನು ಓದತೊಡಗಿದಾಗ ಅಚ್ಚರಿ ಕಾದಿತ್ತು. ಅದರ ಎರಡೇ ಎರಡು ಪುಟ ಓದುವುದರೊಳಗೆ ಹತ್ತು ನಿಮಿಷ ಕಳೆದಿತ್ತು! ಆಕಾಶವಾಣಿ ನನಗೆ ನೀಡಿದ್ದ ಸಮಯ ಹನ್ನೆರಡು ನಿಮಿಷ! ಅದರಲ್ಲೂ ಒಂಥರಾ ಹುಂಬ ಧೈರ್ಯ, ಓ, ಇಷ್ಟೇನಾ ಹಾಗಾದರೆ, ಎರಡು ಪುಟಗಳ ಒಂದು ಕತೆ ಬರೆಯುವುದು ಅಂಥ ಕಷ್ಟವ? ಬರೆದರಾಯಿತು!
ನನಗೆ ಮೊದಲಿನಿಂದಲೂ ಈ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಖಚಿತವಾದ ನಿಲುವಿತ್ತು. ಧ್ವನಿ ತೆಗೆದು ಓದಿ ಹೇಳಬಹುದಾದ ಕಥೆಗಳೇ ಬೇರೆ, ತಮ್ಮದೇ ವಿಶಿಷ್ಟ ಮೌನದಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ಓದುಗನೂ ಓದಿಕೊಳ್ಳಬಹುದಾದ ಕಥೆಗಳೇ ಬೇರೆ.
ಒಂದು ಉದಾಹರಣೆ ಕೊಡುತ್ತೇನೆ, ರಣರಣ ಬಿಸಿಲು ಸುಡುತಿತ್ತು ಎಂದು ಓದುವಾಗ ನನ್ನ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ರೂಪುಗೊಳ್ಳುವ ಒಂದು ಬಿಂಬ ಕೇವಲ ಬಿಸಿಲಿನದ್ದಾಗಿರುವುದಿಲ್ಲ. ಯಾವುದೋ ಟಾರು ರಸ್ತೆಯಲ್ಲಿ ನೆರಳಿಗೆ ಒಂದೂ ಮರವಿಲ್ಲದ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ನಾನು ಎಲ್ಲಿಗೋ ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದಾಗ ಅನುಭವಿಸಿದ ಬಿಸಿಲು ನನ್ನ ಮನಸ್ಸಿಗೆ ಬರುವುದು. ಅದರೊಂದಿಗೇ ವಿಪರೀತ ಬಾಯಾರಿದ್ದ ನೆನಪು, ಬೆವರು ಸುರಿಯುತ್ತಿದ್ದ ನೆನಪು, ಕಣ್ಣುಗಳು ಬಳಲಿ ಉರಿಯುತ್ತಿದ್ದ ನೆನಪು...ಇತ್ಯಾದಿ. ಓದಿದ ರಣರಣ ಬಿಸಿಲಿಗೂ ಈ ಎಲ್ಲ ವಿವರಗಳಿಗೂ ಸಂಬಂಧವಿಲ್ಲ. ಹಾಗೆಯೇ ಇದನ್ನು ನಾನು ಎಲ್ಲಿ ಓದಿದೆ ಎನ್ನುವ ಸಂಗತಿ. ಈದಿನಗಳ ಧೋ ಎಂದು ಸುರಿಯುತ್ತಿರುವ ಮಳೆಯ ಮುಂಜಾನೆಯೋ, ಮುಸ್ಸಂಜೆಯೋ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಬೆಚ್ಚಗೆ ಕೂತು ಕಿಟಕಿಯಲ್ಲಿ ಹೊರ ನೋಡುತ್ತ, ಕುರುಕುರು ತಿಂಡಿ ತಿನ್ನುತ್ತ ಓದುವ ರಣರಣ ಬಿಸಿಲು, ಬಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಅಕ್ಷರಗಳನ್ನು ಅಲುಗದಂತೆ ಹಿಡಿಯಲು ಒದ್ದಾಡುತ್ತ ಓದುವ ರಣರಣ ಬಿಸಿಲು, ಬಾಸ್ ಎಲ್ಲಿ ಬಂದುಬಿಡುತ್ತಾರೋ ಎಂಬ ಆತಂಕದಲ್ಲೇ ಆಫೀಸಿನಲ್ಲಿ ಕದ್ದು ಮುಚ್ಚಿ ಓದಿದ ರಣರಣ ಬಿಸಿಲು, ಎಸಿ ರೂಮಿನಲ್ಲಿ ಕೂತು ಓದುವ ರಣರಣ ಬಿಸಿಲು, ರಾತ್ರಿ ಮಲಗುವ ಮುನ್ನ ಹಾಸುಗೆಯಲ್ಲಿ ಬಿದ್ದುಕೊಂಡು ಓದುವ ರಣರಣ ಬಿಸಿಲು ಎಲ್ಲ ಬೇರೆ ಬೇರೆಯಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಈ ಸನ್ನಿವೇಶಗಳು ಸಹಿತ ನಿಮ್ಮ ಸ್ಮೃತಿಯಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿಸುವ ಚಿತ್ರಗಳೇ ಬೇರೆ!
ಪುಸ್ತಕದ ಪುಟದಲ್ಲಿ ಮೂಡಿದ ಅಕ್ಷರಗಳಿಗೆ ತನ್ನದೇ ಸಂಗೀತ ಸಂಯೋಜನೆ ಮಾಡಿ ಓದುಗ ತನ್ನದೇ ಮೌನದಲ್ಲಿ ಅದನ್ನು ಓದುವ ಸುಖವೇ ಬೇರೆ. ಎಲ್ಲಿ ನಿಲ್ಲಿಸಬೇಕು, ಎಲ್ಲಿ ಸೀದಾ ಓದಬೇಕು, ಎಲ್ಲಿ ಸಿಟ್ಟು, ಎಲ್ಲಿ ದುಃಖ, ಎಲ್ಲಿ ಹಾಸ್ಯ, ಎಲ್ಲಿ ಮೌನ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಅವನದೇ ಓದಿನ ಶೈಲಿ ನಿರ್ಧರಿಸುತ್ತದೆ. ಆ ಮಾತುಗಳು ಅವನ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಮೂಡಿಸುವ ಅವನು ಕಂಡ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಮುಖ ಚಹರೆ, ಅಂಗಿ, ನಿಲುವು, ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವ ಕೂಡ ಅವನ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಟಚ್ ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ. `ತಾಯಿಯ ಮಡಿಲಲ್ಲಿ ತಲೆಯಿಟ್ಟು ....' - ಇಷ್ಟು ಸಾಕು. ಆ ತಾಯಿ ಕುಳಿತ ಜಾಗ, ಅವಳು ಒರಗಿದ್ದು ಗೋಡೆಯೋ, ಮರವೋ, ಇನ್ನೊಂದು ಕಾಲು ಮಡಚಿದ್ದಳೋ, ಕಾಲು ಚಾಚಿ ಕೂತಿದ್ದಳೋ, ಅವಳ ಕೈ ಅವನ(ಅವಳ) ತಲೆ ನೇವರಿಸುತ್ತಿತ್ತೋ, ಅವಳ ನೋಟ ಎಲ್ಲಿತ್ತೋ ಯಾವುದನ್ನೂ ಹೇಳುವುದು ಬೇಡ, ನಿಮ್ಮ ಕಲ್ಪನೆಯ ಚಿತ್ರ ಆಗಲೇ ಮೂಡಿ ಮರೆಯಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ನೆನಪು ಮಾಡಿ ಹೇಳುವುದಾದರೆ ಈ ಎಲ್ಲ ವಿವರಗಳನ್ನು ನೀವೇ ತುಂಬಿದ್ದೀರಿ! ಲೇಖಕ ಅದನ್ನೆಲ್ಲ ಹೇಳಿಯೇ ಇಲ್ಲ. ಇದು ಮೌನದ ಓದಿನ ಜೊತೆ ಸಂತುಲಿತವಾಗಿ ಸಾಗುವ ನಮ್ಮ ಮನಸ್ಸಿನ ಮಾಯಕ ಶಕ್ತಿ. ಒಬ್ಬ ಬರಹಗಾರ ಓದುಗನ ಚಿತ್ತ ಬಿಂಬದಲ್ಲಿ ಸೃಷ್ಟಿಸ ಬಯಸುವ ಕವಿ-ಭಾವ-ಪ್ರತಿಮಾ-ಪುನರ್ ಸೃಷ್ಟಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ್ದು ಇವೆಲ್ಲ.
ಗಟ್ಟಿಯಾದ ಸ್ವರ ತೆಗೆದು ನನ್ನದೇ ಧ್ವನಿಯಲ್ಲಿ ನಾನು ಕಥೆ ಓದತೊಡಗಿದಂತೆಲ್ಲ ಈ ಸಾಧ್ಯತೆಗಳೆಲ್ಲ ಮಾಯವಾಗಿ ಬಿಡುತ್ತವೆ. ನನ್ನ ಓದಿನ ಪಿಚ್, ರಾಗ, ಲಯ ಏನೆನ್ನುತ್ತೀರಿ, ಅದರಲ್ಲೇ ಆ ಕಥೆಯನ್ನು ಕೇಳುಗರೂ ಸ್ವೀಕರಿಸುವುದು ಎಂದರೆ ಕತೆಗೆ ಕೆಲವು ಮಿತಿಗಳು ಬಂದು ಬಿಡುತ್ತವೆ. ಹಾಗೆಯೇ ಕೆಲವು ಹೊಸ ಸಾಧ್ಯತೆಗಳೂ ತೆರೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ, ಇಲ್ಲವೆಂದಲ್ಲ. ಆದರೂ ಇಲ್ಲಿ ಶಬ್ದವಾಗದ ಏನನ್ನೂ ಕೇಳುಗನಿಗೆ ತಲುಪಿಸುವುದು ಒಂದು ಸವಾಲು. ಓದಿನಲ್ಲಿ ಸುಲಭವಾಗಿ ದಕ್ಕುವ ಕೆಲವು ಲಿಂಕ್‌ಗಳು ಇಲ್ಲಿ ಸಶಬ್ದವಾಗಿ ಅಂದರೆ ವಾಚ್ಯವಾಗಿ ಬರುವುದು ಅನಿವಾರ್ಯ. ಎಷ್ಟೆಂದರೆ ಸಂಭಾಷಣೆಯನ್ನು "ಎಂದ", "ಹೇಳಿದಳು" ಎಂದೆಲ್ಲ ಮುಗಿಸದಿದ್ದರೆ ಮಾತು ಎಲ್ಲಿ ಮುಗಿಯಿತು ವಿವರ ಎಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿತು ಎಂಬುದು ಕೂಡ ಗೊಂದಲವಾಗುವ ಸ್ಥಿತಿ. ಇಲ್ಲೆಲ್ಲ ಓದಿನ ರಾಗ ಸಹಾಯಕ್ಕೆ ಬರಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ನಾಟಕದ ಮಾತುಗಳಂತೆ ಇದನ್ನು ಓದುವಾಗ ನಿಮ್ಮ ಆಳದಲ್ಲಿ ಕಲಕಬೇಕಾದ ಎಷ್ಟೋ ಸಂಗತಿಗಳು ನಿಮ್ಮ ಮೌನದ ಸಹಾಯವಿಲ್ಲದೆ ನನ್ನ ಧ್ವನಿಯನ್ನೇ ನೆಚ್ಚಿ ಹೊರಡಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.
ವಿಚಿತ್ರ ನೋಡಿ, ಪುಸ್ತಕದ ಅಕ್ಷರಗಳಿಗೆ ಅಕ್ಷರಗಳಾಗಿಯೇ ನಿಮ್ಮ ಕಣ್ಣುಗಳನ್ನು ತಲುಪುವ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಸಾಧ್ಯತೆಯೊಂದೇ ಇರುವುದು. ಹಾಗಿದ್ದೂ ಅದು ನಿಮ್ಮ ಪಂಚೇಂದ್ರಿಯಗಳನ್ನೂ ತಲುಪುವ ಸಾಹಸಯಾತ್ರೆ ಕೈಗೊಳ್ಳುತ್ತಿರುತ್ತದೆ. ಚಿತ್ರವಿಲ್ಲದ, ವಾಸನೆಯಿಲ್ಲದ, ಸ್ಪರ್ಷವಿಲ್ಲದ, ರುಚಿಯಿಲ್ಲದ, ಧ್ವನಿಯಿಲ್ಲದ ಅಕ್ಷರಗಳ ವಿಚಿತ್ರ ಶಕ್ತಿ ಅಚ್ಚರಿ ಹುಟ್ಟಿಸುವುದಿಲ್ಲವೆ? ಇದನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ಬರೆಯುವ ಬರಹಗಾರ ಆದಷ್ಟೂ ಆಳವಾಗಿ ತಲುಪುವ ಎಲ್ಲ ಪ್ರಯತ್ನ ಮಾಡಿಯೇ ಮಾಡುತ್ತಾನೆ. ಆದರೆ ಅದು ಒಂದು ಧ್ವನಿಯಾದಂತೆಲ್ಲ, ಧ್ವನಿ ಸಹಿತ ಚಿತ್ರವಾದಂತೆಲ್ಲ ಕೆಲವನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ! ಇನ್ನೇನೋ ಒಂದಿಷ್ಟು ದಕ್ಕುತ್ತದೆ. ಹೃದಯದಾಳದ ಭಾವಕ್ಕೆ ಭಾಷೆಯ ಹಂಗಿಲ್ಲ, ಶಬ್ದದ ಸೂತಕವಿಲ್ಲ. ಆದರೂ ಒಂದು ಚಿತ್ರಗೀತೆ ಇದನ್ನೆಲ್ಲ ನಾದವಾಗಿಸಿ, ಪದ್ಯವಾಗಿಸಿ, ದೃಶ್ಯವಾಗಿಸಿ, ಕುಣಿತವಾಗಿಸಿ...
ಅದರ ಜಾಡು ಹಿಡಿದು ಹೊಸದೇ ಆದ ಒಂದು ಕತೆ ಬರೆದೆ. ಮತ್ತೆ ಹನ್ನೆರಡು ನಿಮಿಷಗಳಿಗಾಗಿ ಮನಸ್ಸಿಲ್ಲದಿದ್ದರೂ ಬಹಳಷ್ಟನ್ನು ಕತ್ತರಿಸುತ್ತ ಹೋಗಬೇಕಾಯಿತು. ಕೊನೆಗೆ ಒಂದೆರಡು ನಿಮಿಷದ ಹೊಂದಾಣಿಕೆಯಂತೂ ಸ್ವಲ್ಪವೂ ಮನಸ್ಸಿಲ್ಲದೆ ಮಾಡಿದ್ದು. ವಿಪರ್ಯಾಸ ನೋಡಿ, ಕತೆ ಬರೆದು ಅದನ್ನು ಆಕಾಶವಾಣಿಗೆ ಪೋಸ್ಟ್ ಮಾಡಿದಾಗ ಇದ್ದ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಮೊನ್ನೆ ಹದಿನಾರರಂದು ಆಕಾಶವಾಣಿಗೆ ಹೋಗಿ ಕತೆಯನ್ನು ಓದುವ ಹೊತ್ತಿಗೆ ಎಷ್ಟು ಕೆಟ್ಟಿತ್ತೆಂದರೆ ಸದ್ಯದ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಸಂಗಾತಿ ಕಾಣೆಯಾಗುವ ವಸ್ತುವುಳ್ಳ ಇಂಥ ಕತೆಯನ್ನು ಓದಬೇಕೆ ಅನಿಸುವಂತಿತ್ತು. ಡಯಾನಾ ಸಾವು, ಶಂಕರ್ ನಾಗ್ ಸಾವು, ಪದ್ಮಪ್ರಿಯಾ ಸಾವು ಯಾರದೋ ಸಾವು ಆಗಿರಲೇ ಇಲ್ಲ ನಮಗೆಲ್ಲ. ನಮ್ಮದೇ ಒಂದು ಅಂಶ ನಾಶವಾದಂತೆ ನಾವೆಲ್ಲ ದಿನಗಟ್ಟಲೆ ಪ್ಯಾರಲೈಸ್ ಆಗಿದ್ದೆವು, ಅಲ್ಲವೆ? ಆವತ್ತೆಲ್ಲ ಮನಸ್ಸು ಕೆಟ್ಟಿತ್ತು.
ಅಂತೂ ಕತೆಯನ್ನು `ಆಕಾಶ' "ವಾಣಿ"ಯಲ್ಲಿ ಓದಿದೆ! ಸ್ವರ ತೆಗೆದು ಓದುವ ಕತೆಯನ್ನು, ಮೌನವಾಗಿ ಓದದೇ, ಕಿವಿಯಿಂದ ಕೇಳುವ ಕತೆಯನ್ನು ಹಾಗೆ ಕೇಳದೆ ನಮ್ಮದೇ ಮೌನದಲ್ಲಿ ಓದಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಹೇಗಿರುತ್ತದೆ? ಇಷ್ಟೆಲ್ಲ ಹೇಳಿದ ಮೇಲೆ ನಿಮಗೂ ನೋಡೇ ಬಿಡೋಣ ಇವನ ಕತೆ ಅನಿಸಿದರೆ ದಯವಿಟ್ಟು ಈ ಲಿಂಕ್ ಸಾಧಿಸಿ! http://sampada.net/article/9462 ಮುಂದೆ ಓದಲು ಇಲ್ಲಿ ಕ್ಲಿಕ್ ಮಾಡಿ

Sunday, June 22, 2008

ಸಾಹಿತ್ಯಪ್ರಿಯರ ಅನಿವಾರ್ಯ ಸಂಗಾತಿ


ಸಮ್ಮೋಹಗೊಳಿಸುವ ಶೈಲಿಯಲ್ಲಿ ಬರೆಯುವುದು ಇವತ್ತು ಅಂಥ ವಿಶೇಷ ಅಂತ ಅನಿಸುವುದೇ ಇಲ್ಲ. ಇದನ್ನು ಹಲವರು, ಅದರಲ್ಲೂ ಪತ್ರಕರ್ತರು ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಕ್ಲೀಷೆ ಎನಿಸುವ ಮಟ್ಟಿಗೆ ವಾರವಾರವೂ ನಮಗೆ ಮನದಟ್ಟು ಮಾಡಿಕೊಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಆದರೆ ಪ್ರಾಮಾಣಿಕವಾಗಿ ತನಗೆ ಅನಿಸಿದ್ದನ್ನು ಯಾವ ಮುಲಾಜೂ ಇಲ್ಲದೆ ಹೇಳುವ, ಪೊಲಿಟಿಕಲಿ ಕರೆಕ್ಟ್ ಅನಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಮೋಹವಿಲ್ಲದೆ ಹೇಳುವ, ಹೇಳುತ್ತಿರುವ ಮಾತುಗಳಿಗೆ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಾಗಿ ಸಮೃದ್ಧವಾದ ಓದು, ಅಭಿರುಚಿ ಇರುವ ಮತ್ತು ತನ್ನ ದೋಷಗಳ ಅರಿವಿದ್ದು ಸ್ವವಿಮರ್ಶೆ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಬಲ್ಲಷ್ಟು ಆತ್ಮಾನುಸಂಧಾನವುಳ್ಳ ಬರಹಗಾರರನ್ನು ಕಾಣುವುದು ಕಷ್ಟ. ಲಂಕೇಶ್ ಮತ್ತು ಅವರ ನಂತರದ ಲಂಕೇಶ್‌ರ ಪೂರ್ ಕಾಪಿಗಳಿಗಿರುವ ವ್ಯತ್ಯಾಸ ಇದು.
ಲಂಕೇಶ್ ವಾರವಾರವೂ ಬರೆಯುತ್ತಿದ್ದ ಟೀಕೆ-ಟಿಪ್ಪಣಿ ಮತ್ತು ಮರೆಯುವ ಮುನ್ನ ಕಲಂನ ಲೇಖನಗಳದೇ ಒಂದು ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯವಿದೆ. ಲೇಖನದ ತಲೆಬರಹ ನೋಡಿದರೆ ಅದು ಯಾವುದೋ ರಾಜಕಾರಣಿಯ ಬಗ್ಗೆಯೋ, ವಿಜ್ಞಾನಿಯ ಕುರಿತೋ, ಧರ್ಮಗುರುವಿನ ಮೇಲೋ, ಕ್ರೀಡಾಪಟುವಿನ ವಿಷಯವೋ ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ ಎನಿಸುವಾಗಲೇ ಅದು ಸಾಹಿತ್ಯ, ಮನುಷ್ಯನ ಆಳದ ವ್ಯಾಮೋಹಗಳು, ಅವನ ದುಗುಡ-ಆತಂಕಗಳು, ಭಾವುಕ ಕ್ಷಣಗಳು, ಭವಿಷ್ಯದ ಲೆಕ್ಕಾಚಾರಗಳು ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ತನ್ನ ತೆಕ್ಕೆಯೊಳಗೆ ಸೇರಿಸಿಕೊಂಡು ಮನಸ್ಸಿಗೆ ತೆರೆಯುತ್ತಿದ್ದ ವಿಚಿತ್ರವಾದ ಒಂದು ವಿನ್ಯಾಸವೇನಿದೆ, ಅದು ಲಂಕೇಶ್‌ಗೆ ವಿಶಿಷ್ಟವಾದದ್ದು. ಲಂಕೇಶರ ವ್ಯಾಪಕವಾದ ಓದು, ಅವರು ಮನುಷ್ಯನ ಕುರಿತು ಇರಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದ ಸಮಗ್ರವಾಗಿದ್ದ ನಿಲುವು, ಅಪ್ಪಟವಾಗಿದ್ದ ಅಭಿರುಚಿ, ಪ್ರತಿಯೊಂದನ್ನೂ ತುಸು ಅನುಮಾನದಿಂದಲೇ ಸಮೀಪಿಸುವ ಪರೀಕ್ಷಕನ ದೃಷ್ಟಿ ಮತ್ತು ತಾನೇನೂ ಪರಿಪೂರ್ಣ ಪುರುಷೋತ್ತಮನಲ್ಲ ಎಂಬ ಆತ್ಮಜ್ಞಾನದೊಂದಿಗೇ ತಕ್ಷಣಕ್ಕೆ ಅನಿಸಿದ್ದನ್ನು ದಾಖಲಿಸುತ್ತಿದ್ದೇನೆ ಎನ್ನುವ ಪರಿಜ್ಞಾನ ನೀಡಿದ ಸರಳತೆ ಈ ಲೇಖನಗಳ ಹಿಂದಿರುತ್ತಿದ್ದುದೇ ಇದಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಿರಬೇಕು.
ಲಂಕೇಶ್ ಎಲ್ಲೂ ಉಪದೇಶಕನ ಧಾಟಿ ಹಿಡಿದು ಮಾತನಾಡಲಿಲ್ಲ, ಅಂಥ ಸಂದರ್ಭಗಳನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದರು ಎನ್ನುವುದನ್ನು ಗಮನಿಸಬೇಕು. ತಾನೊಬ್ಬ ಮಹಾನ್ ಚಿಂತಕ, ತನ್ನ ತಲೆಗೆ ಹೊಳೆಯುತ್ತಿರುವುದು ಇನ್ಯಾರಿಗೂ ಹೊಳೆಯಲಾರದ ಅದ್ಭುತ ಎನ್ನುವ ಭ್ರಮೆಗಳು ಲಂಕೇಶರಲ್ಲಿ ಇರಲಿಲ್ಲವೆಂದಲ್ಲ. ಸಮಕಾಲೀನರೊಂದಿಗೆ ಹೋಲಿಸುವಾಗ ಅಂಥ ಭ್ರಮೆಗಳಿಂದ ದೂರವಿರಲು ಅವರು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಮಾತ್ರವಲ್ಲ ಇತರರ ಇಂಥ ಗುಣಗಳನ್ನು ಟೀಕಿಸುತ್ತ ತನ್ನನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದರು ಎಂದೂ ಅನಿಸುತ್ತದೆ.
ಪ್ರಖ್ಯಾತರ, ಈಗಾಗಲೇ ಅದ್ಭುತ ಕತೆಗಾರ, ಕಾದಂಬರಿಕಾರ, ಕವಿ ಎಂದೆಲ್ಲ ಮಾನ್ಯರಾದವರ ಹುಳುಕುಗಳನ್ನು ಬರೆಯುವಾಗ ಖಚಿತತೆಯೊಂದಿಗೆ ಬರೆದರೂ ಇದೆಲ್ಲ ನಮ್ಮ ಹೊಸ ಬರಹಗಾರರಿಗೆ ಸಹಾಯವಾಗಬೇಕು ಎನ್ನುವ, ನಮ್ಮ ವಿಮರ್ಶಕರು ಖ್ಯಾತಿಯ ಪ್ರಖರತೆಗೆ ಕಣ್ಣುಗುರುಡರಾಗದೇ ಕೃತಿಯ ಮೌಲ್ಯ ಮಾಪನ ಮಾಡದೇ ಹೋದರೆ ಅದು ಕನ್ನಡಕ್ಕಾಗುವ ನಷ್ಟ ಎನ್ನುವ ವಿವೇಚನೆ ಕೂಡ ಇತ್ತೆನ್ನುವುದನ್ನು ಮರೆಯಬಾರದು.
ಲಂಕೇಶರ ಯಾವುದೇ ಬರಹವನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡರೂ ಅದು ಎಲ್ಲೋ ಸಾಹಿತಿ, ಸಾಹಿತ್ಯ ಮತ್ತು ವಿಮರ್ಶೆಯ ಸುತ್ತ ರಿಂಗಣ ಹಾಕದೇ ಇರುವುದಿಲ್ಲ ಅನಿಸುತ್ತದೆ. ಎಲ್ಲೋ ಹೇಗೋ ಅವೆಲ್ಲವೂ ಮನುಷ್ಯನ ಬಗ್ಗೆ, ಅವನ ವೈಚಿತ್ರ್ಯಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಇರುತ್ತದೆ. ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಅವರ ಮಾತುಕತೆಯೆಲ್ಲ ಯಾವುದೋ ಲೇಖಕ, ಎಲ್ಲೋ ಬರೆದ ಯಾವುದೋ ಕವನ, ಕತೆ, ಕಾದಂಬರಿ, ಸಿನಿಮಾಗಳಿಗೆ ಎಡತಾಕುತ್ತದೆ. ಅಲ್ಲೇ ಯಾರೂ ಕಾಮನ್‌ಸೆನ್ಸ್ ಬಳಸಿ ಇವನ್ನೆಲ್ಲ ಅರಿತುಕೊಳ್ಳಬಹುದಾದ ಸರಳ ಪ್ರಯತ್ನಗಳ ಹೊಳಹುಗಳಿರುತ್ತವೆ. ಹಾಗಾಗಿ ಪ್ರಸ್ತುತ ಪ್ರಕಟವಾಗಿರುವ ಲಂಕೇಶರ ಆಯ್ದ ಕೆಲವು ಲೇಖನಗಳನ್ನು "ಸಾಹಿತಿ ಸಾಹಿತ್ಯ ವಿಮರ್ಶೆ" ಎಂದು ಕರೆದಿರುವುದು ತಮಾಶೆಯಾಗಿದೆ ಅನಿಸುತ್ತದೆ. ಇದೇ ಪುಸ್ತಕದೊಂದಿಗೇ ಪ್ರಕಟವಾಗಿರುವ ಟೀಕೆ-ಟಿಪ್ಪಣಿ (ಸಂಪುಟ-೩) ಗಮನಿಸಿದರೆ, ಅಥವಾ ಈ ಹಿಂದಿನ ಟೀಕೆ-ಟಿಪ್ಪಣಿ ಸಂಪುಟ ೧ ಮತ್ತು ೨ ರಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡ ಅನೇಕ ಲೇಖನಗಳ ಪುನರಾವರ್ತನೆ ಈ ಪುಸ್ತಕದಲ್ಲಿ ಅನಿವಾರ್ಯವಾಗಿರುವುದನ್ನು ಗಮನಿಸಿದರೆ ಈ ಮಾತು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗುತ್ತದೆ.
ಇಷ್ಟಾಗಿಯೂ ಇದೊಂದು ಅಪೂರ್ವ ಕೃತಿಯಾಗಿಯೇ ಸಾಹಿತ್ಯ ಪ್ರಿಯರನ್ನು, ಬರಹಗಾರರನ್ನು, ವಿಮರ್ಶಕರನ್ನು ಮತ್ತು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಪತ್ರಿಕೋದ್ಯಮ, ಸಾಹಿತ್ಯ ಎಂದೆಲ್ಲ ತೊಡಗಿಕೊಳ್ಳಬಯಸುವ ಯುವಜನಾಂಗವನ್ನು ಆಕರ್ಷಿಸಬೇಕಾದುದು ಬಹಳ ಮುಖ್ಯ. ಈ ಲೇಖನಗಳನ್ನು ಸಂಯೋಜಿಸಿ ವಿವರವಾದ ಒಳನೋಟಗಳುಳ್ಳ ಮುನ್ನುಡಿಯನ್ನು ಬರೆದಿರುವ ಡಾ. ವಿ.ಎಸ್.ಶ್ರೀಧರ ಅವರ ಕಾಳಜಿ ಈ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ತುಂಬ ಅಭಿನಂದನಾರ್ಹವಾದುದು.
ವಿಪರ್ಯಾಸವೆಂದರೆ ಮುದ್ರಣದೋಷ, ಅಚ್ಚಿನ ತಪ್ಪುಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಪದೇ ಪದೇ ಖಾರವಾಗಿ ಬರೆಯುತ್ತಿದ್ದ, ಎಡಪುಟದ ಮೇಲೆ ಕೃತಿಯ ಹೆಸರು, ಬಲಪುಟದ ಮೇಲೆ ಅಧ್ಯಾಯ/ಲೇಖನದ ತಲೆಬರಹ ಇರಬೇಕು ಇತ್ಯಾದಿಯಾಗಿ ಬಯಸುತ್ತಿದ್ದ ಲಂಕೇಶರ ಪುಸ್ತಕವೇ ದರಿದ್ರ ಅಚ್ಚಿನ ದೋಷ, ಮುದ್ರಣದೋಷಗಳಿಂದ ತುಂಬಿರುವುದು! ಲಂಕೇಶರ ಬರಹಗಳ ಮಹತ್ವ ತಿಳಿದವರು ಇದನ್ನೆಲ್ಲ ಹೇಗೋ ಸಹಿಸಿಕೊಂಡು ಓದುತ್ತಾರೆ, ನಿಜ. ಆದರೆ ಹೊಸಬರಿಗೆ ಲಂಕೇಶರನ್ನು ತಲುಪಿಸುವ ಕ್ರಮವಂತೂ ಇದಲ್ಲ.
ಸಾಹಿತಿ ಸಾಹಿತ್ಯ ವಿಮರ್ಶೆ
ಪಿ. ಲಂಕೇಶ್ (ಸಂಯೋಜನೆ: ಡಾ.ವಿ.ಎಸ್.ಶ್ರೀಧರ)
ಲಂಕೇಶ್ ಪ್ರಕಾಶನ, ನಂ.9, ಪೂರ್ವ ಆಂಜನೇಯ ಗುಡಿ ರಸ್ತೆ, ಬಸವನಗುಡಿ, ಬೆಂಗಳೂರು-560004. (ಪೋ:26676427)
ಪುಟಗಳು: 472+xxiii ಬೆಲೆ: ಮುನ್ನೂರು ರೂಪಾಯಿ.
ಮುಂದೆ ಓದಲು ಇಲ್ಲಿ ಕ್ಲಿಕ್ ಮಾಡಿ

Sunday, June 1, 2008

ಪ್ರಹ್ಲಾದ ಅಗಸನಕಟ್ಟೆಯವರ `ಕಾಯಕ್ಕೆ ನೆಳಲಾಗಿ'

ಪ್ರಹ್ಲಾದ ಅಗಸನಕಟ್ಟೆಯವರ ಆರನೆಯ ಕಥಾಸಂಕಲನ, `ಕಾಯಕ್ಕೆ ನೆಳಲಾಗಿ' ಹೊರಬಂದಿದೆ. ಹಿಂದಿನ `ಮನದ ಮುಂದಣ ಮಾಯೆ'ಗೆ ಸಾಹಿತ್ಯ ಅಕಾಡಮಿ ಬಹುಮಾನ ದಕ್ಕಿದ ನಂತರ ಹೊರಬರುತ್ತಿರುವ ಮೊದಲ ಸಂಕಲನ ಇದು. ಸರಳವಾಗಿ, ಸಹಜವಾಗಿ ಕಥಾನಕವನ್ನು, ಪಾತ್ರಗಳನ್ನು, ಸನ್ನಿವೇಶವನ್ನು ಚಿತ್ರಿಸುತ್ತ ಸಾಗುವ ಅಗಸನಕಟ್ಟೆಯವರದು ನವ್ಯೋತ್ತರ ಮತ್ತು ಹೊಸ ತಲೆಮಾರಿನ ಕತೆಗಾರರ ನಡುವೆ ವಿಶಿಷ್ಟ ದನಿ. ಅದಕ್ಕೆ ಅದರದೇ ಆದ ಒಂದು ಸೊಗಡು, ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಮತ್ತು ಸೌಂದರ್ಯ ಇದೆ.
ಅಗಸನಕಟ್ಟೆಯವರದು ಸಹಜ ಕತೆಗಾರಿಕೆ. ಗ್ರಾಮ್ಯ ಭಾಷೆ, ದೈನಂದಿನಗಳ ಸಾಮಾನ್ಯ ವಿವರಗಳ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಅಳವಡಿಕೆ ಮತ್ತು ಜೀವಂತ ಪಾತ್ರಗಳ ನೈಜ ಚಿತ್ರಣದ ಮೂಲಕ ಒಂದು ಸಹಜ ವಿದ್ಯಮಾನವನ್ನು ಕಥಾನಕದ ಚೌಕಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಕಟ್ಟಿಕೊಡಬಲ್ಲ ಕಲೆಗಾರಿಕೆ ಅಗಸನಕಟ್ಟೆಯವರ ಹೆಚ್ಚುಗಾರಿಕೆ. ಮನೆಯೊಳಗಣ ಕಿಚ್ಚು, ತೇಲಲೀಯದು ಗುಂಡು, ಕಾಯಕ್ಕೆ ನೆಳಲಾಗಿ, ಕಂದನಲ್ಲಿ ಕುಂದನರಸುವರೆ ಮತ್ತು ಊರಾಗಿನ ಆ ಮರ ಕತೆಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸಿದ ಭಾಷೆ ಮತ್ತು ಇಲ್ಲಿ ಬರುವ ಗ್ರಾಮ್ಯ ಪರಿಸರದ ಜೀವಂತ ವಿವರಗಳು ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಬಹುಕಾಲ ನಿಲ್ಲುವಂತಿವೆ. ಅದೇ ರೀತಿ ಅಹಿಂಸೋ ಪರ...ಧರ್ಮ, ಒಂದು ಇನ್ಸ್‌ಪೆಕ್ಷನ್, ಚಿಕ್ಕೂನ್ ಗುನ್ಯಾ, ಹೆಣವೆದ್ದು ನಗುತಿರೆ, ನಾನೇಕೆ ಪರದೇಶಿ ಕತೆಗಳಲ್ಲಿ ವೃತ್ತಿಪರ ಜಗತ್ತು ಸಶಕ್ತ ವಿವರಗಳಲ್ಲಿ ಮೈತುಂಬಿಕೊಂಡಿರುವುದನ್ನು ಗಮನಿಸಬಹುದಾಗಿದೆ. ಅಗಸನಕಟ್ಟೆಯವರ ಭಾಷೆ ಎರಡು ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲೂ ತನ್ನ ಮಾಯಕವನ್ನು ಮೆರೆಯುತ್ತದೆ. ಸೀನಾಯ ನಮಃದ ಶಂಕರ ಶಿಂಧೆ, ಅಹಿಂಸೋ ಪರ...ಧರ್ಮದ ಜಮೀರುಲ್ಲಾಖಾನ್, ಚಿಕ್ಕೂನ್ ಗುನ್ಯಾದ ಅರಳಿಕಟ್ಟಿ ಕೂಡಾ ಸಿದ್ಧಪ್ಪ, ನಾಗ, ಕುಬಸದ ಮುಂತಾದವರಂತೆಯೇ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲುಳಿಯುತ್ತವೆ.
ಪ್ರಸ್ತುತ ಸಂಕಲನದಲ್ಲಿ ಮೂರು ಬಗೆಯ ಕತೆಗಳಿವೆ. ಮೊದಲನೆಯದು ಮುಕ್ತವಾಗಿ ತೊಡಗಿ, ಕುತೂಹಲದ ಕಣ್ಣುಗಳಿಂದ ಬದುಕನ್ನು ಗಮನಿಸುತ್ತ ಒಟ್ಟಾರೆಯಾಗಿ ಬದುಕು ನೀಡುವ ಅನುಭವವನ್ನು ಮುಗ್ಧವಾಗಿಯೇ ಚಿತ್ರಿಸುವ ಕತೆಗಳು. ಇಲ್ಲಿ ಕತೆಗಾರರಿಗೆ ಯಾವುದೇ ಪೂರ್ವನಿಯೋಜಿತವಾದ, ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾದ ಒಂದು ಅಂತ್ಯದತ್ತ ಸಾಗುವ ಉದ್ದೇಶವಾಗಲಿ, ಆ ದಿಕ್ಕಿನತ್ತ ಸಾಗುವ ಧಾವಂತವಾಗಲೀ ಇರುವುದು ಮೇಲ್ನೋಟಕ್ಕಂತೂ ಕಾಣಬರುವುದಿಲ್ಲ. ಮನೆಯೊಳಗಣ ಕಿಚ್ಚು, ತೇಲಲೀಯದು ಗುಂಡು, ಕಾಯಕ್ಕೆ ನೆಳಲಾಗಿ ಕತೆಗಳು ಈ ಬಗೆಯವು. ಅಗಸನಕಟ್ಟೆಯವರು ಇಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಿರುವ ಒಂದು ಕಥಾಲೋಕದಲ್ಲಿ, ಅದನ್ನು ಚಿತ್ರಿಸಿರುವ ಕ್ರಮದಲ್ಲಿ, ಆಯ್ದಿರುವ ವಿವರಗಳು ಮತ್ತು ಕಥಾನಕದ ಮಿತಿಯಲ್ಲಿ ಈ ಕತೆಗಳು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿವೆಯೆ ಇಲ್ಲವೆ ಎನ್ನುವುದನ್ನು ಗಮನಿಸಬಹುದಾಗಿದೆ. ಇಲ್ಲಿನ ಕತೆಗಳು ಬದುಕನ್ನು ಅದು ಇದ್ದಂತೆ ಕಾಣುವುದರಾಚೆ ಅದಕ್ಕೆ ಪ್ರಯತ್ನ ಪೂರ್ವಕ ಯಾವುದೇ ಚೌಕಟ್ಟು ತೊಡಿಸುವ ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲ, ಅದು ಹಾಗೆಯೇ ಹಲವು ಆಯಾಮಗಳಲ್ಲಿ ಅರ್ಥಸ್ಫುರಿಸಬಲ್ಲ ಕಸುವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ ಎನ್ನುವಂತಿವೆ. ಹಾಗಾಗಿ ಈ ಕತೆಗಳು ಏನನ್ನು ಕುರಿತಾಗಿ ಇವೆ ಅಥವಾ ಏನನ್ನು ಹೇಳುತ್ತಿವೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಒಂದು ಸಾಲಿನಲ್ಲೋ ಕೆಲವೊಂದು ವಿವರಗಳಲ್ಲೋ ಹೇಳುವುದು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಈ ಬಗೆಯ ಕಥೆಗಳ ಯಶಸ್ಸು ಇರುವುದೇ ಇಲ್ಲಿ ಅನಿಸುತ್ತದೆ.
ಎರಡನೆಯ ಬಗೆಯ ಕತೆಗಳಿಗೆ ಒಂದು ಚೌಕಟ್ಟು ಒದಗಿಸುವ ಉದ್ದೇಶ ಲೇಖಕರಿಗಿರುವುದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿಯೇ ಕಂಡು ಬರುತ್ತದೆ. ನಾನೇಕೆ ಪರದೇಶಿ, ಅಹಿಂಸೋ ಪರ....ಧರ್ಮ, ಊರಾಗಿನ ಆ ಮರ, ಸೀನಾಯ ನಮಃ, ಹೆಣವೆದ್ದು ನಗುತಿರೆ ಎಂಬ ಎಲ್ಲ ಐದು ಕತೆಗಳಲ್ಲೂ ನಾಗರಿಕ ಜಗತ್ತು ಮೌಲ್ಯಗಳ ವಿಚಾರದಲ್ಲಿ ಹಳಿತಪ್ಪುತ್ತಿರುವುದರ ಕುರಿತು ಗಾಢವಾದ ವಿಷಾದವಿದೆ ಎನ್ನುವುದು ಮೇಲ್ನೋಟಕ್ಕೇ ಕಾಣಿಸುವ ಸಂಗತಿ. ಆದರೆ ಇಲ್ಲಿನ ಕತೆಗಳು ಅಗಸನಕಟ್ಟೆಯವರ ಸಹಜ ಶೈಲಿಯ ಎಲ್ಲ ಗುಣಾತ್ಮಕ ಅಂಶಗಳನ್ನಿಟ್ಟುಕೊಂಡೂ ಮೊದಲನೆಯ ಬಗೆಯ ಕಥೆಗಳಲ್ಲಿ ಎದ್ದು ಕಾಣದ ಒಂದು ತಾತ್ವಿಕ ಆಯಾಮ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಅರ್ಥಪೂರ್ಣತೆಯನ್ನು ಹೊಂದಲು ಕಾತರಗೊಂಡಿರುವ ರಚನೆಗಳಂತೆ ಕಾಣುತ್ತವೆ. ಇಂಥ ಹವಣಿಕೆಯ ಮಿತಿಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಅಗಸನಕಟ್ಟೆಯವರಿಗೆ ಸ್ಪಷ್ಟವಾದ ಅರಿವಿದೆ. ಸಣ್ಣಕತೆಗೆ ಒಂದು ಸ್ಪಷ್ಟ ಕೇಂದ್ರ, ಒಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಅಂತ್ಯ ಮತ್ತು ಕೌತುಕದ ಕಥಾನಕ ಇರಬೇಕೆಂಬುದು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ನಮ್ಮ ತಿಳುವಳಿಕೆ. ಸುಮಾರಾಗಿ ನೀಳ್ಗತೆಗಳು ಇಂಥ ನಂಬಿಕೆಗಳಿಂದ ಕಳಚಿಕೊಂಡಂತೆ ಕಾಣುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಪತ್ರಿಕೆಗಳಿಗೆ ಬರೆಯುವ ಕತೆಗಾರರಿಗೆ ಇರುವ ಒತ್ತಡಗಳು ಬೇರೆಯೇ ತರ. ಅವು ಇಂಥ ನಿರೀಕ್ಷೆಗಳಿಗೆ ಪೂರ್ತಿಯಾಗಿ ಬೆನ್ನು ತಿರುಗಿಸುವುದನ್ನು ಸಾಧ್ಯವಾಗಿಸುವುದಿಲ್ಲವೇನೋ ಅನಿಸುತ್ತದೆ. ಇಲ್ಲಿ ಒಂದು ಸಂತುಲನವನ್ನು ಕಾಯ್ದುಕೊಳ್ಳಲು ಪ್ರಹ್ಲಾದ ಅಗಸನಕಟ್ಟೆಯವರು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದ್ದು ಎದ್ದು ಕಾಣಿಸುತ್ತದೆ. ಹಾಗೆ ನೋಡಿದರೆ ಕಾಯಕ್ಕೆ ನೆಳಲಾಗಿ ಕತೆಯಲ್ಲೇ ಅದನ್ನು ಅವರು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿಯೇ ಸಾಧಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಅಂಥವೇ ಇನ್ನೂ ಕೆಲವು ಪ್ರಯತ್ನಗಳು ಅಹಿಂಸೋ ಪರ....ಧರ್ಮ, ನಾನೇಕೆ ಪರದೇಶಿ ಮತ್ತು ಹೆಣವೆದ್ದು ನಗುತಿರೆ ಕತೆಗಳು. ಈ ಮೂರೂ ಕತೆಗಳಲ್ಲಿ ಗಮನಸೆಳೆಯುವ ವಿವರಗಳು, ಇಲ್ಲಿ ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾಗಿ ಮೈತಳೆಯುವ ಕಥಾನಕ ಸೇರಿ ಕಟ್ಟಿಕೊಡುವ ಚಿತ್ರ ಏನಿದೆ, ಅದು ಸಾಂದರ್ಭಿಕವಾಗಿ ಹಿಂಸೆ, ಕೋಮುವಾದ, ಹೆಣ್ಣಿನ ಶೋಷಣೆ, ಸರಕಾರೀ ಬ್ಯೂರಾಕ್ರೆಸಿಯ ಪಸೆಯಲ್ಲಿ ಮನುಷ್ಯ ಸಂಬಂಧಗಳು ಮತ್ತು ಮಾನವೀಯತೆ ಕಮರುತ್ತಿರುವುದನ್ನೂ ಸೂಚಿಸಲು ಯತ್ನಿಸುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಸೀನಾಯ ನಮಃ, ಚಿಕ್ಕೂನ್ ಗುನ್ಯಾ ಮತ್ತು ಊರಾಗಿನ ಆ ಮರ ಕತೆಗಳಲ್ಲಿ ಕತೆಗಳು ಎರಡನ್ನೂ ಆಸಕ್ತಿಯಿಂದ ಮಾಡುತ್ತಿಲ್ಲ. ಇಲ್ಲಿನ ವಿಷಯ ವ್ಯಾಪ್ತಿ ಸಣ್ಣದು, ಧಾಟಿ ಕೊಂಚ ಲಘು, ಓಘ ಕೊಂಚ ವೇಗದ್ದು ಮತ್ತು ಮೊದಲ ಬಗೆಯ ಕತೆಗಳಿಗಾಗಲೀ, ಇಲ್ಲಿ ಹೆಸರಿಸಿದ ಮೊದಲ ಮೂರು ಕತೆಗಳಿಗಾಗಲೀ ಸಿಕ್ಕ ಪೋಷಣೆ ಈ ಕತೆಗಳಿಗೆ ದೊರೆತಿಲ್ಲದಿರುವುದು ಗಮನಿಸಬಹುದಾದ ಅಂಶಗಳು. ಆದರೆ ಸೀನಾಯ ನಮಃ ಹಿಂದಿನ ಸಂಕಲನದ ಯಾದವಾಡನ ಪಾದುಕಾ ಪ್ರಕರಣವನ್ನು ನೆನಪಿಸುತ್ತದೆ ಮಾತ್ರವಲ್ಲ ತನ್ನ ಲಘುಧಾಟಿಯಿಂದಲೇ ಈ ಕತೆ ಮೀಟುವ ಸಂಗತಿಗಳು ಸಣ್ಣವಲ್ಲ. ಈ ಕತೆಗೆ ತನ್ನದೇ ಆದ ಒಂದು ಗುರುತ್ವವಿರುವುದನ್ನು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಗಮನಿಸಬಹುದು.
ಕಂದನಲ್ಲಿ ಕುಂದನರಸುವರೆ ಮತ್ತು ಒಂದು ಇನ್ಸ್‌ಪೆಕ್ಷನ್ ಎರಡೂ ಕತೆಗಳು ಮೂರನೇ ಬಗೆಯವು. ಇಲ್ಲಿನ ಚಿತ್ರಕ ವಿವರಗಳು, ಪಾತ್ರ-ಸನ್ನಿವೇಶ ಮತ್ತು ಕಥಾನಕಕ್ಕೆ ದಕ್ಕಿದ ಉತ್ತಮ ಪೋಷಣೆಯ ಹೊರತಾಗಿಯೂ ಹೊಸದೇನನ್ನೂ ಹೇಳದ ಕಾರಣಕ್ಕೆ ಅಷ್ಟಾಗಿ ಗಮನಸೆಳೆಯುವುದಿಲ್ಲ. ಕಂದನಲ್ಲಿ ಕುಂದನರಸುವರೆ ಕತೆಯ ವಿವರಗಳಂತೂ ಬಹುಕಾಲ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಉಳಿಯುವಷ್ಟು ಗಾಢವಾಗಿ ಮೂಡಿವೆ. ಆದರೆ ವಸ್ತುವನ್ನು ಗಮನಿಸಿದಾಗ ಈ ಶಿಲ್ಪ ವ್ಯರ್ಥವಾದ ಬಗ್ಗೆ ಬೇಸರವಾಗುತ್ತದೆ.
ಮೊದಲ ಕತೆ ಮನೆಯೊಳಗಣ ಕಿಚ್ಚು ಸಿದ್ಧಪ್ಪ-ಸಿದ್ದಮ್ಮ ಮತ್ತು ಅವರ ಮಗ ರುದ್ರಮೂರ್ತಿಯರನ್ನೊಳಗೊಂಡ ಒಂದು ಪುಟ್ಟ ಸಂಸಾರದ ಕತೆ ಹೇಳುತ್ತಿದೆ. ಇದನ್ನು ನಿರೂಪಕ ಒಂದು ಜಾಗೃತ ಮತ್ತು ಸುರಕ್ಷಿತ ಅಂತರದಿಂದ ನಮಗೆ ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದಾನೆ. ಹೇಳಲು ಆತ ಬಳಸುವ ವಿಧವಿಧದ ತಂತ್ರಗಳು, ಆಯಾಮಗಳು, ವಿವರಗಳು ತುಂಬ ಕುತೂಹಲ ಹುಟ್ಟಿಸುವಂತಿವೆ ಮಾತ್ರವಲ್ಲ ಅವು ಕತೆಯ ಧ್ವನಿಗೆ ತಮ್ಮದೇ ಆದ ಬಗೆಯಲ್ಲಿ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡಿವೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಗಮನಿಸಬೇಕು.
ಈ ಎಲ್ಲ ವಿವರಗಳ ಉದ್ದೇಶ ಇಂಥ ಕಡು ಬಡವರ ಸಹಜ ಬದುಕನ್ನು ಕುರಿತು ನಾಗರಿಕ-ವಿದ್ಯಾವಂತ-ಮಧ್ಯಮವರ್ಗದ ಗ್ರಹಸ್ಥನೊಬ್ಬನಲ್ಲಿ, ಅವನ ಆಳದಲ್ಲಿ ಇರುವ ಭಯ, ಆತಂಕ; ಅದು ಅವನಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿಸುವ ವಿಲಕ್ಷಣ ತಳಮಳಗಳನ್ನು ಕಾಣಿಸುವುದೇ ಹೊರತು ಆ ಸಂಸಾರದ ತಕ್ಷಣದ ತಾಪತ್ರಯಗಳ ಚಿತ್ರಣವಲ್ಲ.
ಇಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲರೂ ಒಂದಲ್ಲಾ ಒಂದು ಬಗೆಯಲ್ಲಿ ಮನೆಯೊಳಗಣ ಕಿಚ್ಚುಗಳೇ. ಕಥೆಯ ಚೌಕಟ್ಟಿನೊಳಗೆ ಸಿದ್ಧಪ್ಪನ ಆಗಮನ ಆಗುವುದೇ ಅವನು ನುಂಗಲಾಗದ ಉಗುಳಲಾಗದ ಒಂದು ವಸ್ತುವಾಗಿಯೇ. ಮುಂದೆ ಹಲವರಿಗೆ ಹಲವು ಕಾರಣಗಳಿಗೆ ರುದ್ರಮೂರ್ತಿಯೂ ಅಪ್ಪನಂತಹುದೇ ಇನ್ನೊಂದು ವಸ್ತುವಾಗುವುದು ವಿಪರ್ಯಾಸ. ಅವನ ಉದ್ಯೋಗ, ಅವನ ಹೆಂಡತಿಯ ಐಷಾರಮದ ಬದುಕಿನ ಆಸೆ, ಕೊನೆಗೆ ಅವಳ ಎಲ್ಲೆ ಮೀರಿದ ನಡವಳಿಕೆ ಎಲ್ಲವೂ ರುದ್ರಮೂರ್ತಿಯನ್ನು ಅವನ ಮದುವೆಯ ನಂತರ ಹೆತ್ತವರಿಗೆ, ಸಂಬಂಧಿಕರಿಗೆ, ಊರವರಿಗೆ ಮತ್ತು ಕೊನೆಗೆ ಹೆಂಡತಿಗೂ ಬೇಡದ ವಸ್ತುವಾಗುವಂತೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಇನ್ನು ಸಿದ್ಧಮ್ಮ ಕೂಡ ಆಸರೆಯಿಲ್ಲದ, ವಯಸ್ಸಾದ ಹೆಂಗಸಾಗಿ ಯಾರಿಗೂ ಬೇಡ. ನಿರೂಪಕ ಅವಳ ಗೋಳಿನ ಕಥೆಯನ್ನು ಕೇಳುತ್ತಾನಾದರೂ ಅವನ ಕಣ್ಣಿಗೆ ಆ ಮುಸ್ಸಂಜೆ ಹೊತ್ತು ಅವಳೊಂದು ಕರಾಳ ಕಪ್ಪಿನ ಸಂಕೇತದಂತೆಯೇ ಕಾಣಿಸುತ್ತಾಳೆ. ಇದು ಅವನ `ನಾಗರಿಕ' ಎಚ್ಚರವನ್ನೂ ಅವಳ ಬದುಕಿನ ದಾರುಣತೆಯನ್ನೂ ಏಕಕಾಲಕ್ಕೆ ಹಿಡಿದಿಟ್ಟಿದೆ.
ಈ ಇಡೀ ಸಂಸಾರ ಇನ್ನಿಲ್ಲದಂತೆ ಕಷ್ಟ, ಸಂಕಟಗಳಿಗೆ ಸಿಲುಕಿರುವಾಗಲೂ, ನಾಳಿನ ಭವಿಷ್ಯ ಸದಾ ಅವರ ಕಣ್ಣುಗಳೆದುರು ಅಸ್ಪಷ್ಟ, ಅಭದ್ರ, ಆತಂಕಕಾರಿಯಾಗಿದ್ದಾಗಲೂ ಅವರಲ್ಲಿ ಅಂತರ್ಗತವಾಗಿರುವ ಒಂದು ಹಗುರತನ ಯಾರಲ್ಲಾದರೂ ದಿಗ್ಭ್ರಮೆ ಮೂಡಿಸುವಂಥಾದ್ದು. ನಮ್ಮ ನಿಮ್ಮಂಥ ನಾಗರಿಕ, ವಿದ್ಯಾವಂತ ಮತ್ತು ಸುಸಂಸ್ಕೃತ ಮಂದಿಯ ಯಾವ ಅನುಕಂಪ, ಸಹಾಯ, ಗ್ರಹಿಕೆಗಳ ಹಂಗೂ ಇಲ್ಲದೆ ಇಂಥ ಕೋಟ್ಯಂತರ ಮಂದಿಯ ದಿನನಿತ್ಯದ ಬದುಕು ನಡೆಯುತ್ತಿದೆ, ನಡೆಯುತ್ತದೆ ಕೂಡ. ಕಥೆಯಲ್ಲಿ ಕಣ್ಣೆದುರಿಗೆ ಇವರ ಬದುಕಿನ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಚಿತ್ರಗಳೆಲ್ಲ ಮೂಡುತ್ತ ಹೋದಂತೆ ನಿರೂಪಕನ ಎಚ್ಚರ, ಇವರೆಲ್ಲ ಎಲ್ಲಿ ತನಗೇ ತಗುಲಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೋ ಎನ್ನುವ ಭಾವದಿಂದಲೇ ಕಾಣಿಸುವ ಹಿಂಜರಿಕೆಗಳು ನಮ್ಮಲ್ಲಿ ಅಸುಖದ ಭಾವನೆ ಮೂಡಿಸುತ್ತಿರುವಾಗಲೇ ಅವನು ಪ್ರತಿ ಬಾರಿ ಜಾಣತನದಿಂದ ನುಸುಳಿಕೊಂಡು ಅವರಿಂದ ಬಚಾವಾದಾಗಲೂ ನಮಗೆ ಒಂಥರಾ ನಿರಾಳ ಕೂಡ ಅನಿಸುತ್ತಿರುತ್ತದೆ! ನಿರೂಪಕನ ಯಾವ ಹುಂಬ ಆದರ್ಶಗಳೂ ನೀಡಲಾರದ ಒಂದು ದರ್ಶನ ಇದೆ ಇಲ್ಲಿ.
ಕತೆಯ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಬರುವ ಒಂದು ವಿವರವಂತೂ ಇಡೀ ಕತೆಯ ಅಂತರಾತ್ಮವನ್ನೇ ತೆರೆದು ತೋರುವಂಥದು. ಊರ ಪಂಚಾಯಿತಿ ರುದ್ರನನ್ನು ಎಲ್ಲೇ ಇದ್ದರೂ ಎಳಕಂಬ ಎಂದು ಸಿದ್ಧಪ್ಪನನ್ನು ಕಳಿಸಿದೆ. ರುದ್ರ ಎಲ್ಲಿದ್ದಾನೆಂಬುದೇ ಯಾರಿಗೂ ಗೊತ್ತಿಲ್ಲ. ಊರಿನಲ್ಲಿ ರುದ್ರನ ಹೆಂಡತಿ ನಾಯ್ಕರ ಭೀಮಪ್ಪನ ಜೊತೆ ಸೇರಿಕೊಂಡು ಆಟವಾಡುತ್ತಿದ್ದಾಳೆ. ರುದ್ರನಿಲ್ಲದೆ ಊರಿನ ಹಿರಿಯರಿಗೆ ಅವಳನ್ನು ಹದ್ದುಬಸ್ತಿನಲ್ಲಿಡುವುದು ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತಿಲ್ಲ. ಇಂಥ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಮುಸ್ಸಂಜೆ ಹೊತ್ತು ಮನೆಯನ್ನು ಹೊಕ್ಕ ಸಿದ್ಧಪ್ಪ ನಿರೂಪಕನಲ್ಲಿ ವಿಚಿತ್ರ ತಳಮಳಗಳನ್ನು ಹುಟ್ಟಿಸಿದ್ದಾನೆ. ರುದ್ರನನ್ನು ಹುಡುಕಲು ರಾತ್ರಿಹೊತ್ತೇ ಆತಂಕದಿಂದಲೇ ಸ್ಕೂಟರು ಹತ್ತಿ ಇಬ್ಬರೂ ಹೊರಡುತ್ತಾರೆ. ಒಂದು ಕಡೆ ನಿರೂಪಕ ಢಾಬಾದ ಒಳಗೆ ವಿಚಾರಿಸಿಕೊಂಡು ಬರಲು ತಾನೊಬ್ಬನೇ ಹೋಗುತ್ತಾನೆ. ಅಲ್ಲಿ ಸಮರ್ಪಕವಾದ ಯಾವುದೇ ಉತ್ತರ ಸಿಗುವುದಿಲ್ಲ. ಅವನು ಅಲ್ಲಿಂದ ಹೊರ ಬರುವಷ್ಟರಲ್ಲಿ ಸಿದ್ಧಪ್ಪ ಅದು ಹೇಗೋ ಒಂದು ಬಾಟಲಿ ಸಂಪಾದಿಸಿಕೊಂಡು `ತರಾತುರಿಯಲ್ಲಿ ಹಿಗ್ಗುತ್ತಿರುವುದ'ನ್ನು ಕಂಡು ಕಲ್ಲಾಗುತ್ತಾನೆ.
ನಿರೂಪಕನಲ್ಲಿ ಇದೆಲ್ಲ ಹುಟ್ಟಿಸುವ ಆತಂಕ, ಗೊಂದಲ, ಭವಿಷ್ಯದ ಚಿಂತೆ ಯಾವುದೂ ಸಿದ್ಧಪ್ಪನಲ್ಲಿ ಇದ್ದೂ ಇಲ್ಲದಂತಿರುವುದರಿಂದಲೇ ಅವನು ಹೆಚ್ಚು ಸ್ವತಂತ್ರವಾಗಿ ಬದುಕನ್ನು ಬದುಕಬಲ್ಲ. ಈ ಮಾತು ಸಿದ್ಧಮ್ಮ, ರುದ್ರ ಮತ್ತು ಅವನ ಹೆಂಡತಿಗೆ ಕೂಡ ಸಲ್ಲುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ನಿರೂಪಕ ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುವ ವಿದ್ಯಾವಂತ-ನಾಗರಿಕ-ಸುಸಂಸ್ಕೃತರಿಗೆ ಜೀರ್ಣಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಕಷ್ಟವಾಗುತ್ತದೆ.
ತೇಲಲೀಯದು ಗುಂಡು ಕೂಡ ಇಂಥವೇ ಸೂಕ್ಷ್ಮಗಳನ್ನು ನಮ್ಮಲ್ಲಿ ಸ್ಪಂದಿಸಗೊಡುವ ಕತೆ. ಈ ಕತೆಯಲ್ಲಿ ಬರುವ, ಇಡೀ ಕತೆಯನ್ನು ಆವರಿಸಿದ ಎಂ.ಸಿ ಕುಬಸದ, ಅಷ್ಟೋ ಇಷ್ಟೋ ಕಾಣಸಿಗುವ ಊರ ಗೌಡ ಮತ್ತು ಕುಬಸದನ ತಾಯಿ ಈ ಕತೆಗೆ ನೀಡಿರುವ ಚೈತನ್ಯ ಬೆರಗು ಹುಟ್ಟಿಸುವಂಥದು. ಯಾವುದೇ ಊರಿನಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಬಹುದಾದ ಒಬ್ಬ ಪದವೀಧರ ನಿರುದ್ಯೋಗಿ ಈತ. ಕೆಲಸ ಸಿಕ್ಕಿಲ್ಲ, ಹೊಲದ ಗೇಯ್ಮೆ ಮಾಡಲಾರ, ನಲವತ್ತರ ಸಮೀಪ ಸಂದರೂ ಮದುವೆಯಾಗಿಲ್ಲ. ತನ್ನ ಬದುಕು `ಸೆಟ್ಲ್' ಆಗದಿರಲು ಇರುವ ತೊಡಕುಗಳೇನು ಎಂಬುದೇ ಸರಿಯಾಗಿ ತಿಳಿಯದಂತಿರುವ ಕುಬಸದ ಊರ ಗೌಡರಾದಿಯಾಗಿ ಎಲ್ಲರಲ್ಲೂ, ಎಲ್ಲದರಲ್ಲೂ ತನ್ನ ಬದುಕಿನ ವೈಫಲ್ಯಕ್ಕೆ ಇರಬಹುದಾದ ಕಾರಣಗಳನ್ನು ಹುಡುಕುವವನಂತೆ ಪತ್ರಿಕೆಗಳ ದೂರುವಿಭಾಗವನ್ನೇ ತನ್ನ ವೇದಿಕೆಯನ್ನಾಗಿಸಿಕೊಂಡು ಎಲ್ಲರ ನಿಷ್ಟುರಕ್ಕೆ ತುತ್ತಾಗುತ್ತಾನೆ, ದಿನಗಳೆದಂತೆ ತಣ್ಣಗೆ ಕೊರೆಯುವ ಸಮಸ್ಯೆಯಾಗುತ್ತಾನೆ. ಅದು ಹೇಗೋ ನೇರವಾಗಿ ಬದುಕಲ್ಲಿ `ಸೆಟ್ಲ್' ಆದವರನ್ನು ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾಗಿ ಕುಟುಕುವ ಮುಳ್ಳಾಗುತ್ತಾನೆ. ಇಲ್ಲಿಯೂ ನಿರೂಪಕ ಒಮ್ಮೆ ಈತನ ಸಾಪೇಕ್ಷ ಸಾಧ್ಯತೆಯಂತೆ ಇನ್ನೊಮ್ಮೆ ಏನಾದರೂ ಸಹಾಯ ಮಾಡಬಲ್ಲವನಂತೆ ಎಲ್ಲ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡು ಕತೆಗೆ ದಕ್ಕಿಸುವ ಆಯಾಮ ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿದೆ.
ಕಾಯಕ್ಕೆ ನೆಳಲಾಗಿ, ಕಂದನಲ್ಲಿ ಕುಂದನರಸುವರೆ, ನಾನೇಕೆ ಪರದೇಶಿ ಕತೆಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಣ್ಣಿನ ಪರವಾದ ಕಾಳಜಿ ಎದ್ದು ಕಾಣುವಂತಿರುವುದು ಒಂದು ವಿಶೇಷ. ಈ ಕತೆಗಳು ಸ್ಥೂಲವಾಗಿ ಹೆಣ್ಣಿನ ಲೈಂಗಿಕ ಶೋಷಣೆಯ ಕುರಿತಾಗಿಯೇ ಇರುವುದು, ಅವಳ ಶೀಲ, ಮದುವೆ ಮತ್ತು ವಿವಾಹ ಪೂರ್ವ ಲೈಂಗಿಕ ಸಮಸ್ಯೆಗಳತ್ತ ವಿಭಿನ್ನವಾದ ಆಯಾಮದಿಂದ ನೋಡುವ ಪ್ರಯತ್ನ ಮಾಡುವುದು ಕುತೂಹಲಕರ. ಕಾಯಕ್ಕೆ ನೆಳಲಾಗಿ ಕತೆ ಅಸಮರ್ಪಕ ವಯೋಮಾನದ ದಾಂಪತ್ಯದ ಸೋಲು ಮತ್ತು ಅದರಿಂದ ಹೊರಬರಲು ಒಂದು ಹೆಣ್ಣು ಮಾಡಿದ ಪ್ರಯತ್ನಕ್ಕೆ ಅವಳ ಊರಿನವರು ಪ್ರತಿಸ್ಪಂದಿಸುವ ವಿಚಿತ್ರ ಬಗೆಯನ್ನು ಕಾಣಿಸುತ್ತದೆ. ಅವಳು ಸತ್ತಿದ್ದಾಳೆಂದು ತಮ್ಮಷ್ಟಕ್ಕೇ ಕಲ್ಪಿಸಿ, ಊರಿನಲ್ಲಿ ಅವಳ ದೆವ್ವ ಓಡಾಡುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ಗೊಂದಲ ಎಬ್ಬಿಸಿ ತಮ್ಮ ಮನಸ್ಸಿನ ಭೂತಗಳನ್ನು ಹೊರಬಿಡುವ ಮಂದಿಯ ಮನಸ್ಸಿನ ಗೋಜಲನ್ನು ಸಿದ್ಧಜ್ಜ ಮತ್ತು ನಾಗಜ್ಜ ಮಾತ್ರ ಬಿಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ. ಇಲ್ಲಿ ಬರುವ ನಾಗಜ್ಜನ ವಿಲಕ್ಷಣ ಪಾತ್ರ ಬದುಕಿನ ಸಂಕೀರ್ಣ ಮುಖಗಳನ್ನು ಒಮ್ಮೆಗೇ ಕಾಣಿಸುವಂತಿದ್ದು ಕತೆಯಲ್ಲಿ ಹೊಸತನವಿದೆ. ನಾನೇಕೆ ಪರದೇಸಿ ಕತೆ ಕೂಡ ಹಳೆಯ ಒಂದು ಸಮಸ್ಯೆಯನ್ನೇ ಹೊಸದೇ ಆದ ಬಗೆಯಿಂದ ನೋಡುತ್ತ, ಕೊಂಚ ನಾಟಕೀಯವೆನಿಸಿದರೂ ಮನಮುಟ್ಟುವಂತೆ ಚಿತ್ರಿಸಿದೆ. ಗರ್ಭಪಾತ, ಮದುವೆ ಮತ್ತು ಶೀಲದ ಗುಟ್ಟು ವಯಸ್ಸಿನ ವಿಭಿನ್ನ ನೆಲೆಯಿಂದ ಹೇಗೆ ಕಾಣುತ್ತದೆ ಎನ್ನುವುದನ್ನು ಹೇಳುತ್ತಲೇ ನಿರೂಪಕನ ಬದುಕಿನ ವಿವರಗಳು ಇವಕ್ಕೆಲ್ಲ ಒದಗಿಸುವ ಒಂದು ಪರಿಪ್ರೇಕ್ಷ್ಯ ಕತೆಗೆ ಹೊಸ ಮೆರುಗನ್ನು ತಂದಿದೆ. ಈ ಕತೆ ಕೂಡ ನಿರ್ಮಿಸುವ ಕಥಾಲೋಕ ತುಂಬ ಆಪ್ತವಾಗಿ ಮೂಡಿದ್ದು ಮನಸೆಳೆಯುವಂತಿದೆ. ಮೊದಲೇ ಹೇಳಿದಂತೆ ಕಂದನಲ್ಲಿ ಕುಂದನರಸುವರೆ ಕತೆಯ ನಿರೂಪಣೆಯ ವಿಧಾನ ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ಮನಸೆಳೆಯುವಂತಿದೆ.
ಕೊನೆಗೂ ಅಗಸನಕಟ್ಟೆಯವರನ್ನು ಮತ್ತೆ ಮತ್ತೆ ಓದಬೇಕು ಅನಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಇರುವ ಪ್ರಮುಖವಾದ ಒತ್ತಡ ಅವರು ಕಟ್ಟಿಕೊಡುವ ಸಾಮಾನ್ಯ ಬದುಕಿನ ವಿವರಗಳ ಮಾಯಕತೆಯೇ. ಅವರು ಹೆಚ್ಚು ಹೆಚ್ಚು ಅದನ್ನು ಅನುದ್ದಿಶ್ಯ ಚಿತ್ರಿಸುತ್ತ ಹೋದಂತೆಲ್ಲ ಅವು ಹೆಚ್ಚು ಆಪ್ತವಾಗುತ್ತ, ಮೇಲ್ನೋಟಕ್ಕೆ ಕಾಣದ ಒಳನೋಟಗಳಿಂದ ಸಮೃದ್ಧವಾಗುತ್ತ ಮೈತುಂಬಿಕೊಳ್ಳುವುದು ನಿಜಕ್ಕೂ ಒಂದು ಸೋಜಿಗ. ಅವರ ಬಹುತೇಕ ಕತೆಗಳು ನೆನಪಾಗುವುದು ಕಥಾನಕದಿಂದಲ್ಲ, ಅವು ಕಟ್ಟಿಕೊಡುವ ಒಂದು ಕಥಾಜಗತ್ತಿನ ವಿವರಗಳಿಂದಲೇ ಎನ್ನುವುದನ್ನು ಗಮನಿಸಿದರೆ ಇದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗುತ್ತದೆ. ಅಗಸನಕಟ್ಟೆಯವರ ಮನದ ಮುಂದಣ ಮಾಯೆ, ಪ್ರಕ್ಷುಬ್ಧ ಅಲೆಗಳು, ನಾನು ನನ್ನ ಗೆಳೆಯ ಮತ್ತು ಅಂಬೇಡ್ಕರ್, ಅದೃಶ್ಯದ ಹಾದಿಯಲ್ಲಿ, ತಾಜ್ ಮಹಲ್ - ಮುಂತಾದ ಅವರ ಯಶಸ್ವೀ ಕತೆಗಳ ವಿಚಾರದಲ್ಲೂ ಈ ಮಾತು ನಿಜವಾಗಿರುವುದು ಗಮನಾರ್ಹ.
ಕಾಯಕ್ಕೆ ನೆಳಲಾಗಿ (ಕಥಾಸಂಕಲನ) ಪ್ರಕಾಶಕರು: ಸಾಹಿತ್ಯ ಪ್ರಕಾಶನ, ಕೊಪ್ಪೀಕರ್ ಬೀದಿ, ಹುಬ್ಬಳ್ಳಿ -560 020, ಪುಟಗಳು 176, ಬೆಲೆ : ರೂಪಾಯಿ ತೊಂಭತ್ತು. ಮುಂದೆ ಓದಲು ಇಲ್ಲಿ ಕ್ಲಿಕ್ ಮಾಡಿ